Zagadnienia związane z dojrzewaniem oraz dorastaniem

Materiał szkoleniowy wykorzystany na spotkaniu z rodzicami i przygotowany
na podstawie programu opracowanego przez firmę Procter & Gamble pt. "Czas przemian".

Co dzieje się z naszymi dziećmi?

Z uwagi na wielkie zmiany fizyczne i emocjonalne zachodzące w dzieciach w czasie dojrzewania, mogą one czuć się zdezorientowane lub wręcz przestraszone. Stopniowy proces transformacji dziecka w dorosłego człowieka jest ekscytującym czasem wyzwań. W okresie tym rodzic może być dla swojego dziecka ważnym przewodnikiem i mądrym doradcą. Fakt, że ludzie mają różne organizmy, które rozwijają się w odmiennym tempie, jest często dla nastolatków powodem do niepokoju. Dziecko potrzebuje zapewnień ze strony rodziców, że wszystko co się z nim dzieje jest jak najbardziej normalne i że powinno być dumne z własnego ciała.

Zmienne nastroje!

Dojrzewający nastolatek może mieć zmienne nastroje, być buntowniczo nastawiony lub zachowywać się w nietypowy dla siebie sposób. Kłótni i nieporozumień nie da sie uniknąć. Dziecko będzie poddawało w wątpliwość nasze opinie i w miarę odkrywania nowych rzeczy odrzucało stare zainteresowania. Dziecko może mieć wrażenie, że brakuje mu zrozumienia ze strony rodziców, może chcieć się izolować. Młody człowiek ma prawo poszukiwać własnej tożsamości oraz uczyć się niezależności. Należy jednak pamiętać, że w tym czasie rodzice są mu bezwzględnie potrzebni. Musi on wiedzieć, że wszystko co się z nim dzieje jest dla rodziców ważne i że zawsze może na nich liczyć.

Jak i kiedy należy zacząć rozmowę?

Jest to dobry czas, aby ustalić właściwe sposoby porozumiewania się z córką lub synem. Musimy być przyjaźnie nastawieni i pomocni. Możemy uświadomić dziecko, że sami przechodziliśmy okres dojrzewania i w każdej chwili jesteśmy gotowi z nim o tym porozmawiać. Warto przypomnieć sobie, co nam zaprzątało głowę, kiedy mieliśmy kilkanaście lat, o czym rozmawialiśmy z przyjaciółmi, jakich tematów unikaliśmy, gdyż były dla nas zbyt wstydliwe.

Większość dorastającej młodzieży martwi się, czy zachodzące u nich zmiany są na pewno prawidłowe. Jeśli porozmawiamy z dzieckiem o tym co dzieje się z jego organizmem, to może nie będzie reagowało na dojrzewanie napięciem czy niską samooceną. Rozmawiając o tym z dzieckiem ułatwimy mu przejęcie odpowiedzialności za własne zdrowie.

Dzieci powinny wiedzieć, na czym polega dojrzewanie oraz jakie wiążą się z nim zmiany, zanim same wejdą w ten okres. Rozmowa o dojrzewaniu musi pojawić się w sposób naturalny. Dobrze jest wykorzystać sytuację i wykazać się gotowością, kiedy dziecko zaczyna zadawać pytania. W naszych rozmowach możemy nawiązać do własnego okresu dojrzewania, możemy opowiedzieć o tym jak nasi rodzice poradzili sobie z tym tematem oraz czego chcieliśmy się wtedy od nich dowiedzieć. Najważniejsze jednak, by zapewnić dziecko, że dojrzewanie jest zupełnie naturalnym etapem życia, a każdy młody człowiek dorasta we właściwym dla siebie tempie.

Zmiany typowe dla rozpoczynającego się okresu dojrzewania.

O rozpoczęciu dojrzewania mówimy, kiedy przysadka mózgowa rozpoczyna produkcję hormonów. Hormony te z kolei wpływają na wydzielanie estrogenu u dziewcząt i testosteronu u chłopców.

Wzrost ciała.
Około 15 roku życia następuje szybki wzrost i powiększanie się masy ciała.

Owłosienie.
Pojawia się owłosienie pod pachami, na nogach oraz w okolicach narządów płciowych.
U chłopców pojawia się zarost.

Wypryski.
Rosnąca aktywność gruczołów łojowych powoduje wydzielanie tłustej substancji zwanej łojem, który w połączeniu z bakteriami oraz w wyniku stwardnienia przewodów wydzielniczych jest przyczyną wyprysków. Jeśli u córki bądź syna co jakiś czas pojawią się wypryski, należy dziecko zachęcić, by przynajmniej dwa razy dziennie delikatnie przemywało cerę oraz nie dotykało twarzy rękoma. Z wypryskami można walczyć stosując produkty, które odblokowują zaczopowane pory skóry.

Gruczoły potowe.
Gruczoły potowe stają się bardziej aktywne podczas dojrzewania. Z uwagi na to dziecko może czuć potrzebę częstszego mycia się oraz używania dezodorantu lub antyperspirantu. Dezodoranty przeciwdziałają zapachowi potu, natomiast antyperspiranty redukują ilość potu wydzielanego pod pachami. Dzieci należy zachęcać do codziennego zmieniania bielizny osobistej oraz skarpetek. W tym samym czasie gruczoły łojowe na głowie również wzmagają swoją aktywność, w rezultacie czego włosy mogą szybciej przetłuszczać się. Młodzież trzeba zapewnić, że mogą bez obaw codziennie myć włosy łagodnym szamponem.

Zmieniający się kształt ciała.
U dziewcząt rozwój wiąże się z poszerzeniem bioder, większymi piersiami oraz grubszą tkanką tłuszczową w okolicach ud i pośladków. Nastolatki mogą czuć się zdezorientowane
i niezadowolone ze swojego wyglądu widząc nierealistyczne wzorce rozpowszechniane przez media. Taka reakcja może wywołać lęk, niską samoocenę, chęć odchudzania się lub nawet doprowadzić do zaburzeń w odżywianiu się. Dziewczęta mogą być wyjątkowo przeczulone
na punkcie własnego ciała i potrafią bardzo krytycznie odnosić się do samych siebie.

Kiedy zacząć rozmowę o miesiączkowaniu.

Punktem wyjścia do rozmowy może być wspólne kupowanie kobiecych środków higienicznych lub też oglądanie reklamy telewizyjnej.
Rozpoczęcie miesiączkowania jest największą zmianą u dojrzewających dziewcząt. Musimy je koniecznie zapewnić, że jest to oznaka zdrowego, normalnego funkcjonowania organizmu
i z pewnością nie jest to powód do zmartwienia.

Jak jeść by być zdrowym.

Z uwagi na szybki wzrost ciała w okresie dojrzewania nastolatki powinny spożywać produkty bogate w białko, produkty mleczne, pieczywo, produkty zbożowe, świeże owoce
i warzywa. Należy ograniczyć spożywanie żywności o wysokiej zawartości tłuszczu i cukru, gdyż jest ona wysokokaloryczna, ale uboga jeśli chodzi o właściwości odżywcze.

Rozdanie upominków.

Otrzymacie teraz państwo poradniki dla rodziców oraz zestawy książeczek, środków higienicznych i kosmetycznych dostarczonych przez firmę Procter & Gamble. Poradniki te zawierają odpowiedzi na trudne pytania, jakie dzieci mogą zadawać rodzicom.

Opracowanie: Jolanta Goszcz-Pawłowska

Wyświetleń: 7271