Szkolny program profilaktyczny

Proponowany program dotyczy profilaktyki zintegrowanej, obejmującej wielokierunkowe oddziaływania na ucznia. Głównym celem programu jest kształtowanie osobowości dziecka , umiejętności współżycia z otoczeniem, rozwijanie zdolności podejmowania racjonalnych decyzji i wypracowanie postaw i wartości pomagających w zachowaniu zdrowia psychicznego i fizycznego oraz ograniczanie i likwidowanie barier, które blokują prawidłowy rozwój.

Zadania do realizacji:
1. Budowanie pozytywnych więzi ucznia ze szkołą poprzez stwarzanie możliwości pozytywnego zaistnienia w środowisku szkolnym (rozwijanie poczucia bezpieczeństwa, dobre relacje z rówieśnikami i osobami dorosłymi, stwarzanie możliwości odnoszenia sukcesów).
2. Współpraca z rodzicami w zakresie planowania pracy profilaktycznej , rozwiązywania zaistniałych problemów, zapobiegania zagrożeniom i podnoszenia umiejętności wychowawczych.
3. Współpraca z poradniami specjalistycznymi, instytucjami, stowarzyszeniami wspierającymi dzieci, młodzież i rodzinę.

Strategie oddziaływań na uczniów:
1. Działania informacyjno-edukacyjne skierowane na kształtowanie postaw, wartości i umiejętności prozdrowotnych, wykorzystujące skuteczne programy profilaktyczne ("Spójrz inaczej", "Siedem kroków", "Spójrz inaczej na agresję", "Dziękuję nie") akcje :"Nie pal", "Bezpieczna szkoła", "Starsi młodszym", kampanie np. "Zdrowo żyć", konkursy profilaktyczne itp.
2. Działania alternatywne - polegająca na organizowaniu zajęć sportowych, artystycznych, pozalekcyjnych, społecznych, wdrażających młodzież do aktywnego i twórczego życia.
3. Działania interwencyjne gwarantujące pomoc:
- pracę indywidualną z dzieckiem i rodziną, pomoc pedagogiczno-psychologiczną,
- interwencje wychowawcze w szkole i w domu rodzinnym dziecka,
- organizowanie zajęć wspierających rozwój, korzystanie z pomocy specjalistów i wolontariuszy.

Proponowany program profilaktyczny zakłada wspólny kalendarz dostosowany do poziomu klas - spójne tematycznie akcje, imprezy, konkursy itp. W poszczególnych klasach przewidziane są cykle tematyczne poświęcone skutkom palenia papierosów , piciu alkoholu, braniu narkotyków i mechanizmom uzależnienia. Oprócz zajęć w ramach godzin do dyspozycji wychowawcy planowane są: - konkursy wiedzy, plastyczne
- przedstawienia profilaktyczne,
- akcje i imprezy promujące zdrowe życie,
- "Kąciki profilaktyczne" w klasach.

Realizatorzy programu mogą doskonalić swoje umiejętności profilaktyczne korzystając ze szkoleń i warsztatów psychoedukacyjnych. Program zakłada również podnoszenie umiejętności wychowawczych przez rodziców w ramach zajęć "Szkoła dla rodziców".

Pracę profilaktyczną szkoły będą wspierać: zapraszani specjaliści, rodzice, Straż Miejska i policja w ramach akcji "Bezpieczna szkoła" oraz wolontariusze.


Kierunki oddziaływań profilaktycznych

I. Pełna diagnoza pedagogiczna obejmująca:
- poznanie sytuacji rodzinnej ucznia,
- poznanie możliwości intelektualnych, osiągnięć i zdolności ucznia,
- diagnozę sytuacji dydaktyczno-wychowawczej w klasie,
- badanie struktury grupy (socjogram, techniki projekcyjne),
- badanie postaw młodzieży wobec środków uzależniających,
- badanie poziomu agresji i poczucia bezpieczeństwa w szkole,
- postawy uczniów wobec nauczycieli.

Wzory ankiet i kwestionariuszy w załącznikach do programu.

II. Integracja środowiska rówieśniczego w klasie i w szkole:
- organizowanie zajęć, zabaw , biwaków i wycieczek integracyjnych,
- organizowanie imprez i spotkań "Starsi młodszym" wdrażających starszych uczniów do opieki nad młodszymi,
- ustalanie i respektowanie norm i zasad obowiązujących w klasie i szkole,
- organizowanie zespołu klasowego (samorząd uczniowski, dyżury szkolne,
pomoc koleżeńska itp.),
- rozwijanie tradycji i zwyczajów klasowych,
- wspólne planowanie i organizowanie imprez klasowych.

III. Rozwijanie osobowości ucznia i doskonalenie jego umiejętności interpersonalnych.
W pracy nad osobowością wychowanka należy wykorzystać następujące bloki tematyczne:
1. Samopoznanie, właściwe postrzeganie siebie, rozwijanie poczucia własnej wartości , poznanie swoich mocnych stron.
2. Rozpoznawanie i rozumienie uczuć i emocji, radzenie sobie ze stresem.
3. Trening umiejętności społecznych:
- budowanie zaufania,
- doskonalenie komunikacji,
- współpraca i współdziałanie w grupie,
- radzenie sobie w sytuacjach trudnych,
- ćwiczenie zachowań asertywnych, uczenie się umiejętności odmawiania.
- rozwiązywanie problemów.
4. Rozwijanie twórczości.
W zajęciach wykorzystać należy programy: "Spójrz inaczej", "Nasze spotkania" , kierować uczniów na Zajęcia socjoterapeutyczne, Zajęcia Wspierające Rozwój.

IV. Profilaktyka uzależnień:
1. Oparcie pracy na diagnozie zagrożeń i patologii szkolnych.
2. Prowadzenie zajęć informacyjno-edukacyjnych o skutkach i mechanizmach uzależnienia dostosowanych do poziomu klas. Zajęcia podzielone są na bloki tematyczne: - w klasach pierwszych obejmuje on przede wszystkim tematykę dotyczącą szkodliwości palenia papierosów,
- w klasach drugich przewidziany jest cykl zajęć o skutkach spożywania alkoholu,
- w klasach I, II i III realizowana jest tematyka związana z profilaktyką narkomanii.
3. Wykorzystanie programów profilaktycznych np. "Siedem kroków", "Spójrz inaczej", "Nasze spotkania", "Dziękuję nie".
4. Wykorzystanie do zajęć profesjonalnych filmów profilaktycznych.
5. Organizowanie imprez profilaktycznych - przedstawień, konkursów, akcji, kampanii, happeningów.
6. Zachęcanie uczniów do własnych inicjatyw profilaktycznych.

V. Zapobieganie przemocy i zachowaniom agresywnym.
Profilaktyka agresji wymaga wielopoziomowego oddziaływania. Powinno ono obejmować następujące obszary:
1. Realizację programu profilaktycznego "Spójrz inaczej na agresję" lub realizację następujących zagadnień tematycznych:
- edukacja na temat zjawisk przemocy i agresji - przyczyn ,mechanizmów, skutków i sposobów przeciwdziałania,
- sposoby wyrażania i radzenia sobie z emocjami negatywnymi,
- trenowanie umiejętności radzenia sobie w sytuacjach trudnych.
2. Tworzenie szkolnego systemu wsparcia i pomocy - eliminowanie przemocy fizycznej i psychicznej, rozwiązywanie konfliktów, zapobieganie aktom wandalizmu.
3. Współpracę ze Strażą Miejską , policją i sądem polegającą na;
- organizowaniu działań prewencyjnych na terenie szkoły (pogadanki, spotkania z klasami, monitorowanie szkoły),
- interwencje na terenie szkoły likwidujące przejawy agresji i przestępczości.
4. Współpracę z rodzicami w zakresie zapobiegania agresji w środowisku szkolnym.

VI. Zapobieganie niepowodzeniom szkolnym.
1. Zapobieganie drugoroczności:
- badanie przyczyn niepowodzeń szkolnych - konsultacje w Powiatowej Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej,
- dostosowanie wymagań do możliwości ucznia,
- tworzenie indywidualnych programów dla uczniów o obniżonych możliwościach do nauki,
- informowanie rodziców o ocenach (zebrania, dyżury szkolne, wezwania do szkoły)
- organizowanie pomocy w nauce (zajęcia wyrównawcze, reedukacyjne, pomoc wolontariuszy, )
- udział w Zajęciach Wspierających Rozwój.
2. Zapobieganie nieobecnościom szkolnym:
- informowanie rodziców o i nieobecnościach szkolnych - kontakty telefoniczne, wezwania do szkoły, wysyłanie zawiadomień i upomnień (pod koniec każdego miesiąca pedagog szkolny, wychowawca, nauczyciel przedmiotu, na który uczeń nie uczęszcza),
- indywidualna praca z dzieckiem prowadzona przez pedagoga, psychologa,
- interwencje w domu rodzinnym pedagoga i wychowawcy klasy ,
- współpraca z policją i sądem w zakresie wspierania rodziny w sprawowaniu funkcji opiekuńczej nad dzieckiem.

VII. Promowanie zdrowego i twórczego stylu życia
Promowanie zdrowego stylu życia powinno mieć różnorodne formy oddziaływań. Do najważniejszych należą:
- zajęcia rozwijające świadomość własnego ciała i roli jaką odgrywa równowaga zdrowotna - program "Spójrz inaczej", filmy, inne.
- zajęcia uczące prawidłowego odżywiania się, problemy związane z anoreksją, bulimią,
- spotkania z lekarzem i pielęgniarką szkolną,
- dostępność czasopism promujących zdrowe życie (w świetlicy i bibliotece szkolnej),
- oddziaływania poprzez gazetki szkolne np. "Sport dla każdego", "Sztuka relaksu", "Kącik kulinarny", "Nigdy się nie nudzę...", "Książki, które warto przeczytać...", "Kącik urody", "Naj... rekordy i osiągnięcia ",
- organizowanie imprez szkolnych pod hasłem "Zdrowo żyć",
- organizowanie wystaw promujących twórcze i zdrowe życie ,
- prowadzenie zajęć i spotkań uczących różnorodnych, pozytywnych sposobów spędzania czasu wolnego i kultury życia codziennego.

Opracowanie: Danuta Samolik

Wyświetleń: 3188