Scenariusz spektaklu słowno-muzycznego - "W 81. rocznicę urodzin Krzysztofa Kamila Baczyńskiego"

Informacje dotyczące scenografii i wykonawców spektaklu:

Uczniowie ubrani w garnitury, białe koszule przewiązane apaszkami koloru niebieskiego. Dziewczęta ubrane w czarne suknie z białymi apaszkami, w rękach trzymają długie czerwone róże.

Inscenizacja jest prezentowana w kąciku patrona szkoły. Tło stanowi duży portret poety, obok niego umieszczony jest napis: "Trzeba umieć ludzi pokochać".

Wyeksponowana jest także biało-czerwona flaga. Dekorację oświetlają punktowe reflektory. Na fortepianie stoją zapalone świece.

W czasie inscenizacji wykorzystuje się 5 mikrofonów

PRZEBIEG SPEKTAKLU:

1. Motyw muzyczny "Dla Elizy" Beethovena (odtworzenie gry na fortepianie przez uczniów)

2. Uczeń I:

Jarosław Iwaszkiewicz napisał o Baczyńskim: " Podziw w nas wzbudza rozmiar tego dzieła
i jego dojrzałość. Wiele razy przekonaliśmy się, że żywioły, które mają urwać się przedwcześnie i gwałtownie, zapełnione są tak intensywną pracą, tak szybkim rozwojem - że, zdawałoby się, w ciągu krótkiego okresu zdolne są stworzyć dzieło zupełnie skończone. Cytując Baczyńskiego, nie ma się wrażenia, że jego poetycka czynność została przerwana
w pół słowa. Przeciwnie, wszystko w dziele tego młodego, niezwykle utalentowanego pisarza zdaje się być doprowadzone do ostatecznej mety".

3. Narrator I:
Na kartach literatury polskiej Krzysztof Kamil Baczyński pozostaje jako jeden z największych w niej meteorów poetyckich. Krótki życiorys poety jest typowy dla pokolenia jego rówieśników.
Urodził się w Warszawie 22.I.1921 r. Był jedynym synem Stanisława Baczyńskiego, krytyka literackiego oraz Stefanii Baczyńskiej, autorki książek dla młodzieży.

4. Narrator II:
Szczególnie bliski był intymny stosunek matki do syna, osoby, która pierwsza wyznała się na jego niezwykłym talencie. W czerwcu 1939r., na parę tygodni przed wybuchem II wojny światowej zdał maturę. Wspomnienie sielankowej przeszłości z okresu przedwojennego jest stałym motywem młodzieńczej twórczości poety.

5. Na tle koncertu e-moll Chopina recytacja fragmentu utworu "Piosenka":
"Znów wędrujemy ciepłym krajem,
malachitową łąką morza (..).
Na fioletowo-szarych łąkach
Niebo rozpina płynność arkad.
Pejzaż w powieki miękko wsiąka,
Zakrzepła sól na nagich wargach.
A wieczorami w prądach zatok
Noc liże morze słodką grzywą.
Jak miękkie gruszki brzmieje lato
Wiatrem sparzone jak pokrzywą(...).
Znów wędrujemy ciepłą ziemią,
Znów wędrujemy ciepłym krajem".

6. Narrator I:
Okres wojenny Baczyński spędził w Warszawie. Studiował polonistykę na tajnym uniwersytecie. Chociaż słabego zdrowia, wstąpił do Harcerskich Grup Szturmowych, przeszedł pełne konspiracyjne przeszkolenie bojowe i uzyskał stopień podchorążego.

7. Narrator II:
Baczyński zaczął pisać bardzo wcześnie, jego najdawniejszy wiersz pochodzi z 1936r. Mimo to przed rokiem 1939 nie ogłosił on drukiem żadnego utworu, chociaż pragnął debiutować.
Dopiero podczas okupacji hitlerowskiej jako poeta wielkimi skokami począł iść naprzód.
W przejmujący sposób utrwala w swojej liryce zjawisko wojny totalnej, wizja artystyczna jest posępna i groźna.
Młody poeta osiąga przeświadczenie, że prawidła historii i egzystencja człowieka zawsze były
i pozostaną identyczne.
Duchowymi przewodnikami twórcy stali się Słowacki i Norwid.

8. Recytacja fr. Utworu "Mazowsze":
" A potem kraju runęło niebo.
Tłumy obdarte z serca i ciała,
I dymił ogniem każdy kęs chleba,
I śmierć się stała (...)
To tobie szeptali leżąc
Wracając w ciebie krwi nicią wąską
Dzieci, kobiety, chłopi, żołnierze:
(chórem wszyscy występujący)
Polsko, odezwij się, Polsko".

9. "Ave Maria" - zagranie na skrzypcach utworu

10. Recytacja fr. utworu "Pokolenie":
"Ogromne nieba suną z warkotem.
Ludzie w snach ciężkich jak w klatkach krzyczą.
Usta ściśnięte mamy, twarz wilczą,
Czuwając w dzień, słuchając w nocy (...).
Nas nauczono. Nie ma litości (...)
Nas nauczono. Nie ma sumienia (...).
Nas nauczono. Nie ma miłości (...).
Nas nauczono. Trzeba zapomnieć (...).

11. Narrator I:
Na przekór czasom pogardy, szerzenia się zła i nienawiści Baczyński przeżywa swoją wielką miłość do Barbary Drapczyńskiej, koleżanki ze studiów. 3 czerwca 1942r. w kościele na Solcu bierze z nią ślub.

Narrator II:
Jarosław Iwaszkiewicz tak opisał to wydarzenie:
"Właściwie nie wyglądało to na ślub, ale na Pierwszą Komunię. Oboje Baczyńscy bardzo młodzi, wyglądali jeszcze młodziej, a ponieważ oboje byli niewielkiego wzrostu, rzeczywiście zdawało się, że to dwoje dzieci klęczy przed ołtarzem".

12. Zaśpiewanie z akompaniamentem utworu "Niebo złote ci otworzę" (fr.)

13. Recytacja fragmentu utworu "Źródło"
"Bo kochać znaczy tworzyć,
poczynać w barwie burzy
rzeźbę gwiazdy i ptaka
w łun czerwonych marmurze".

14. Recytacja fragmentu utworu "W każdej przemianie podobna kręgowi czasu"
"Widzę cię na równinach, górach i grzywach lasów,
w które światło nalewasz dzbanem splecionych rąk (...)
Dłonią poruszysz - jest zima, uśmiechniesz się - to jesień
Ciernie uczyni z głogów wianiem miedzianych piór.
W jabłkach dojrzewasz i zieleń wypełniasz żółtym sokiem(...)
Ach płoną drwa na kominach i sanie suną w puch,
Kot przeciągając się mruczy, wzdyma się w giętki łuk.
Ty jesteś w rzece i w każdym ruchu odbity twój uśmiech(...).

15. Recytacja fragmentu utworu "Ten czas":
"Miła moja, kochana. Taki to mroczny czas.
Ciemna noc, tak już dawno noc, a bez gwiazd,
po której drzew upiory wydarte ziemi - drżą.
Smutne niebo nad nami jak krzyż złamanych rąk (..)
A serca - tak ich mało, a usta - tyle ich.
My sami - tacy mali, krok jeszcze - przejdziem w mit.
My sami - takie chmurki u skrzyżowania dróg (...)
Niebo krwawe, do róży podobne -
leży na nas jak pokolenia gór.
I płynie mrok. Jest cisza (...) Taki to mroczny czas.

16. Odtworzenie Poloneza Chopina - Preludium 14 Chopina

Narrator I:
Patriotyzm Baczyńskiego nie sprowadza się do łatwych haseł. Jest on gorzki i bolesny. Poeta zachował nadal swoją skrystalizowaną indywidualność moralną i artystyczną, po stoicku patrzy na los swojej generacji. Pamięta o codziennym upływie krwi w szeregach walczących, o ich obcowaniu ze śmiercią. Cena postawy patriotycznej jest więc wysoka i mówi o świadomości moralnej młodego twórcy.

Narrator II:
Barbara i Krzysztof Baczyńscy stają na barykadach

17. Zaśpiewanie pieśni z powstania "Warszawskie dzieci" (wszyscy występujący) przy wtórze gitar.

18. Recytacja fragmentu utworu " Z głową na karabinie" (dwóch recytujących)
"Nocą słyszę, jak coraz bliżej
drżąc i grając krąg się zacska.
A mnie przecież zdrój rzeźbił chyży,
Wyhuśtała mnie chmur kołyska (...)
Krąg powolny dzień czy noc krąży,
Ostrzem świszcząc tnie już przy ustach,
A mnie przecież tak jak innym,
Ziemia rosła tęga - nie pusta (...)

Krąg jak nożem z wolna rozcina,
Przetnie światło, zanim dzień minie
A ja prześpię czas wielkiej rzeźby
Z głową na karabinie (...)

Bo to była życia nieśmiałość,
A odwaga - gdy śmiercią niosło.
Umrzeć przyjdzie, gdy się kochało
Wielkie sprawy głupią miłością."

19. Motyw muzyczny - odtworzenie nagrania Preludium - e moll.

20. Narrator I:
Odcięty od swego oddziału w pierwszym dniu powstania, walczył na placu Teatralnym, gdzie rychło poległ w Pałacu Blanka. W parę tygodni później zginęła w powstaniu żona poety, Barbara.
Wspólny grób obojga znajduje się na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w kwaterze batalionu powstańczego AK "Parasol"

Narrator II:
Chociaż poeta zginął mając zaledwie 23 lata, to jednak dojrzałość osiągnął w sposób zdumiewająco szybki, osiągnął ją całkowitą. Jego twórczość to zdanie pełne i skończone. Każda bowiem poezja wysokiego i samodzielnego lotu, chociażby ów lot trwał krótko, jest pełnym zdaniem o świecie, wypowiedzianym spod obłoków, z wysokości.

21. Motyw muzyczny: Preludium nr 13 (piano, koncert, odtworzenie nagrania)

Opracowanie: mgr Alina Bieniek
mgr Lilianna Zaręba

Wyświetleń: 2575