AWANS INFORMACJE FORUM Dla nauczyciela Dla ucznia LOGOWANIE


Katalog

Marzena Popek
Różne, Konspekty

Badamy warsztat pracy umysłowej i samokształceniowej

- n +

Badamy warsztat pracy umysłowej i samokształceniowej.

Edukacja czytelnicza i medialna (moduł biblioteczno-informacyjny) w Liceum Profilowanym


Cele lekcji:

1. Ogólny: Zapoznanie z warsztatem pracy umysłowej. Planowanie uczenia się.

2. Operacyjne:
Uczeń po lekcji:
a) wie:
  • Jakie jest niezbędne wyposażenie miejsca pracy,
  • Do czego służy komputer w sferze planowania zajęć,
  • Jak zaplanować swoją naukę.

    b) rozumie:
  • Pojęcia: warsztat pracy umysłowej, planowanie, kartoteka, samokształcenie,
  • Jakie reguły rządzą planowaniem.

    c) potrafi:
  • Opracować tygodniowy plan czynności i zajęć,
  • Zaplanować w obrębie tygodnia audycje telewizyjne do zobaczenia,
  • Zorganizować warsztat pracy umysłowej i systematycznie go uzupełniać,
  • Przestrzegać zasad higieny pracy umysłowej,
  • W sytuacjach problemowych stara się podejmować próby samokształcenia zgodnie z zainteresowaniami.

    3. Metody pracy:
    a) Podające: rozmowa kierowana, wyjaśnienie.
    b) Praktyczna: wypełnianie kart pracy (Określanie celów przez każdego z uczniów).
    c) Problemowa: sporządzanie metaplanów (Mój warsztat pracy umysłowej i samokształceniowej).

    4. Środki dydaktyczne:
    a) Plansze: Notowanie linearne; Notowanie graficzne; Schemat rozmieszczenia elementów notatki o tekście.
    b) Przykładowe mapy myśli- odbitki kserograficzne z książki T. Buzana Mapy twoich myśli.
    c) Artykuły popularnonaukowe z czasopism.
    d) Książki popularnonaukowe z zakresu pracy samokształceniowej.
    e) Małe kartki jednakowej wielkości.
    f) Arkusze szarego papieru, taśma klejąca i flamastry.

    Tok lekcji:

    1. Wprowadzenie nauczyciela: Uświadomienie uczniom, że nie tylko trzeba wiedzieć, z czego się uczyć, ale i jak się uczyć, jak czytać, zapamiętywać,

    w jaki sposób słuchać, rozumieć to, co się czyta lub czego się słucha; jak stworzyć prawidłowy warsztat pracy umysłowej i samokształceniowej (miejsce pracy, biblioteczka domowa, kartoteki, czyli uporządkowany zbiór notatek i odbitek kserograficznych). Wyjaśnienie pojęcia "samokształcenie" według Słownika języka polskiego PWN (t.3: R-Z, s.162): `kształcenie się o własnych siłach, nie w szkole, bez pomocy nauczyciela: Metody samokształcenia. Zdobywać wiedzę przez samokształcenie`.

    2. Badanie własnego warsztatu pracy techniką metaplanu.

  • Nauczyciel przedstawia problem: Mój warsztat pracy umysłowej i samokształceniowej, oraz dzieli klasę na 4-6 osobowe grupy.
  • Każda grupa otrzymuje przygotowane wcześniej przez nauczyciela materiały:

    - jeden arkusz szarego papieru, na którym wpisuje temat metaplanu,
    - kartki w 4 kolorach (po ok. 10 kartek w każdym) - do zapisywania opinii,
    - taśmę klejącą lub klej, kolorowe flamastry.
  • Nauczyciel ustala limit czasu na wykonanie zadania (ok. 20 min.).
  • Uczniowie dyskutując tworzą plakat.

    Wszystkie elementy tj. temat, odpowiedzi, wnioski mają określone miejsce na plakacie, dla ułatwienia warto zapisać na nim flamastrem poniższe pytania - tytuły. Uczniowie wspólnie analizują problem wypełniając kolejne kolorowe kartki zgodnie z podanym przez nauczyciela wzorem, wypisując odpowiedzi na poniższe pytania na różnych kolorach kartek np.:

  • JAK JEST? - kartki żółte (tutaj ważne jest podawanie określeń stanu, a nie np. jego przyczyn).
  • JAK POWINNO BYĆ? - kartki niebieskie (tutaj istotą jest podanie opisu stanu postulowanego).
  • DLACZEGO NIE JEST TAK, JAK POWINNO BYĆ? - kartki czerwone (przyczyny stanu obecnego).
  • W prawym dolnym rogu plakatu umieszczamy napis WNIOSKI (czyli co zrobić, aby było tak, jak być powinno) - kartki zielone. Jeżeli zajdzie taka potrzeba, wnioski można podzielić na "zależne" i "niezależne od nas".
  • Trzeba pamiętać, aby każda opinia (element opisu, stanu postulowanego, przyczyna i wniosek) była pisana na oddzielnej kartce.
  • Uczniowie w grupach naklejają kolorowe kartki z odpowiedziami we właściwych miejscach plakatu.
  • Reprezentanci grup przedstawiają plakaty; odpowiadają na pytania pozostałych uczniów, udzielają wyjaśnień. W trakcie omawiania mogą nastąpić zmiany, niektóre kartki mogą zostać inaczej zapisane, wymienione, bądź przesunięte do innego obszaru. W trakcie prezentacji nauczyciel pełni jedynie rolę obserwatora.
  • Etap podsumowania: Nauczyciel wspólnie z całą klasą zbiera wnioski ze wszystkich plakatów, omawia efekty pracy grup. O ile jest to konieczne można wypracować wspólne wyniki dyskusji.

    3. Notatka w zeszycie - jak powinien wyglądać prawidłowy warsztat pracy umysłowej (umeblowanie, oświetlenie, izolacja od hałasu, estetyka wnętrza, ład i porządek w miejscu pracy, komputer, biblioteczka podręczna, terminarz zajęć).

    4. Planowanie nauki własnej.
    Wyjaśnienie i pogadanka nauczyciela: Planujemy po to, aby w pełni wykorzystać czas. Zasadnicze reguły rządzące planowaniem:
  • Przeanalizuj czynności oraz czas ich trwania. Dokumentuj i sprawdzaj na co wykorzystujesz czas. Dzięki temu zyskasz orientację o tym, jak mija Twój dzień. Będziesz wtedy miał punkt wyjścia do lepszej organizacji czasu.
  • Sporządź plan czynności. Spisz listę zadań (codzienności), ustal ich hierarchię ważności - oceń, które zadania są bardzo ważne, które mniej ważne, a które marginalne.
  • Zapisuj rozkłady zadań. Jeśli nie prowadzisz terminarza, to zrób to. Zacznij od tygodniowego rozkładu stałych zajęć. Zapisuj w nim oczekiwane rezultaty działań, a nie czynności. Zamiast zapisu: 16-17: uczę się do sprawdzianu z historii, napisz: 16-17: nauczę się rozdziału dotyczącego wojen napoleońskich. Taki zapis ma być odpowiedzią na pytanie: Co chcę osiągnąć?
  • Planuj zadania realnie i elastycznie. Planuj tylko taką ilość zadań, którą jesteś w stanie wykonać. Nie popadaj w przesadę. Pamiętaj, że plany nie istnieją same dla siebie, a ich rolą jest ułatwić Ci życie.
  • Wyznaczaj czas zadania. Dokładnie i realnie określ czas potrzebny na wykonanie danego zadania. Z doświadczenia wynika, że określona praca trwa tak długo, jak dużo czasu przeznaczamy na jej wykonanie.
  • Wyznaczaj terminy. Szkoła i nauczyciele w dużej mierze zastąpią Ciebie w wypełnianiu tego obowiązku, wyznaczając terminy sprawdzianów, klasówek i egzaminów. Twoim zadaniem jest takie zaplanowanie pracy, aby zdążyć opanować materiał na wyznaczony termin. Nie posługuj się raczej tak mglistymi terminami, jak: wkrótce, w tym tygodniu, jak tylko będzie taka możliwość (przeważnie znaczą one najchętniej nigdy).

    5. Planowanie wspomagane komputerowo: Pewną pomoc w planowaniu mogą stanowić programy komputerowe, tzw. organizery. Są to osobiste terminarze, zawierające kalendarz, umożliwiające kontrolę stanu wykonania zadań, a nawet obsługujące kontakty z innymi (poprzez pocztę elektroniczną). Najpopularniejsze programy zawierające takie funkcje to MS Outlook (pakiet MS Office) czy Lotus Organizer (pakiet Lotus SmartSuite).

    Przeanalizuj swoje czynności z kilku ostatnich dni. Zobacz, jak naprawdę mija Twój dzień. Tylko uczciwa analiza pomoże Ci znaleźć miejsca w rozkładzie dnia, które warto zmienić. Zapisuj poszczególne czynności, ile czasu Ci zajęły. Po całym dniu usiądź i zastanów się, które z nich były niezbędne, które bardzo ważne, które mniej ważne, a które zbyteczne.

    Czynność, zajęcie Od Do Czas trwania Niezbędne Bardzo ważne Mniej ważne Zbyteczne Uwagi






































    6. Określanie celów - wypełnianie kart pracy, wklejenie do zeszytów.

    Rodzaj celu Cel Czas realizacji Plan
    długoterminowy
    kilka lat życiowy
    średnioterminowy
    2 lata wieloletni
    średnioterminowy
    1 rokroczny
    krótkoterminowy
    kilka miesięcy kwartalny
    bieżący
    1 tydzień tygodniowy


    7. Podsumowanie i podziękowanie uczniom za przybycie. Podanie poradników z zakresu pracy samokształceniowej. Wklejenie do zeszytów.

  • Batko A.: Jak osiągnąć sukces w nauce. Poradnik dla uczących się i podejmujących pracę. Kraków 1998.
  • Brześkiewicz Z.: Superczytanie. Jak uczyć się trzy razy szybciej. Warszawa 1995.
  • Brześkiewicz Z.: Superpamięć. Warszawa 1996.
  • Brześkiewicz Z.: Supersłuchanie. Warszawa 1995.
  • Brześkiewicz Z.: Superumysł. Warszawa 1996.
  • Buzan T.: Mapy twoich myśli. Mindmapping, czyli notowanie interaktywne. Łódź 1999.
  • Buzan T.: Rusz głową. Łódź 1999.
  • Czerniawska E., Ledzińska M.: Ja i moja pamięć. O użytecznych strategiach uczenia się. Warszawa 1994.
  • Garczyński S.: Sztuka pamiętania. Warszawa 1966.
  • Green G.W.: Jak pomagać dziecku w nauce. Warszawa 1998.
  • Hamer H.: Nowoczesne uczenie się albo ściąga z metodyki pracy umysłowej. Warszawa 1999.
  • Król F.: Sztuka czytania. Warszawa 1982.
  • Osmelak J.: Jak uczyć się samodzielnie. Warszawa 1980.
  • Pietrasiński Z.: Sztuka uczenia się. Warszawa 1962.
  • Półturzycki J.: Ucz się sam. O technice samokształcenia. Wyd. 2 popr. i uzup. Warszawa 1972.
  • Rudniański J.: Jak się uczyć? Warszawa 1963.
  • Rudniański J.: S.O.S. dla ucznia czyli książka dla rodziców i wychowawców. Wyd. 4. Warszawa 1982.
  • Rudniański J.: Sprawność umysłowa. Warszawa 1984.
  • Saloni Z.: Jak pisać wypracowania. Poradnik dla uczniów. Warszawa 1988.
  • Skrzypczak H.: Organizacja i metody samokształcenia. Warszawa 1986.
  • Szkutnik Z.: Kurs szybkiego czytania. "Wiedza i Życie" 1990 nr 4-12.
  • Tinker M.A.: Podstawy efektywnego czytania. Warszawa 1980.
  • Weiner J.: Techniki pisania i prezentowania prac naukowych. Kraków 1992.
  • Zborowski J.: Nauka domowa ucznia szkoły średniej. Warszawa 1972.

    8. Zadanie domowe

    1) Opracuj tygodniowy plan czynności i zajęć.
    2) Zaplanuj w obrębie tygodnia audycje telewizyjne do zobaczenia.

    Bibliografia

    Cierlica Wiesław: Organizacja pracy umysłowej i samokształceniowej. "Biblioteka w Szkole" 1997 nr 4, s.27.
    Jak wypracować wnioski oparte na analizie stanu obecnego i jego przyczyn - czyli mataplan. "Poradnik Nauczyciela" 2001 nr 2, G 1.2, s.10-13.
    Lachowska Elżbieta: Organizacja pracy umysłowej (szkoła ponadpodstawowa). "Poradnik Bibliotekarza" 1991 nr 6, s.40-41.
    Zeman Elżbieta: Edukacja czytelnicza i informacyjna. Podręcznik dla uczniów liceum technicznego. Warszawa 1999.

    Opracowanie:
    mgr Marzena Popek

  • Zgłoś błąd    Wyświetleń: 2504


    Uwaga! Wszystkie materiały opublikowane na stronach Profesor.pl są chronione prawem autorskim, publikowanie bez pisemnej zgody firmy Edgard zabronione.


    BAROMETR


    1 2 3 4 5 6  
    Oceń artukuł!



    Ilość głosów: 0

    Serwis internetowy, z którego korzystasz, używa plików cookies. Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, poprawy jakości świadczonych usług w tym dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do Twoich indywidualnych potrzeb). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do Internetu oraz w Polityce prywatności plików cookies.
    Dowiedz się więcej.