Obserwacje z realizacji ścieżki edukacyjnej - prozdrowotnej w OSWN i S w Raciborzu.

Ścieżka edukacyjna to zestaw treści i umiejętności o istotnym znaczeniu wychowawczym, której realizacja może odbywać się w ramach nauczania poszczególnych przedmiotów lub w postaci odrębnych zajęć.

Pracuję w Ośrodku Szkolno Wychowawczym dla Niesłyszących i Słabosłyszących w Raciborzu i chcę podzielić się swoimi obserwacjami, dotyczącymi realizowanej ścieżki edukacyjnej - prozdrowotnej. Ścieżka ta była realizowana w internacie ośrodka, w klasach gimnazjum,bazując na wiadomościach zdobytych w szkole.

Promowanie zdrowia w szkole, internacie można określić jako połączenie wychowania zdrowotnego i wszystkich pozostałych działań jakie podejmuje szkoła, internat w celu ochrony i poprawy zdrowia wszystkich osób, które się w nich znajdują. Proces promowania zdrowia powinien być ukierunkowany na każdego ucznia i niezbędne jest poznanie wiedzy, postaw i potrzeb uczniów. Uczniowie powinni aktywnie uczestniczyć w procesie promowania zdrowia. Na stosunek dzieci do zdrowia wpływa od najwcześniejszego dzieciństwa wiele czynników. Postawy wobec zdrowia zmieniają się z wiekiem, lecz już najmłodsze dzieci mogą kształtować swoje postawy wobec różnych spraw dotyczących zdrowia. Pod wpływem różnych informacji, często błędnych może pojawiać się u dzieci niepokój a nawet lęk o zdrowie. Wychowanie zdrowotne w szkole jest tylko częścią doświadczeń dziecka związanych ze zdrowiem i jest tylko jednym z wielu czynników oddziałujących na dziecko i tworzących jego "karierę zdrowotną". Wychowanie zdrowotne powinno rozwijać umiejętności oceny własnych postaw i przekonań oraz ich zmian pod wpływem nowych informacji. Poprzez wychowanie zdrowotne można pomóc młodzieży opierać się presji rówieśników w negatywnych sytuacjach (papierosy, alkohol, narkotyki), stworzyć pozytywny stosunek do dbałości o higienę własnego ciała i otoczenia a w przyszłości do odpowiedzialnego założenia rodziny. Poprzez wychowanie zdrowotne możemy pomóc wychowankowi dokonywać świadomych wyborów, kształtować zdrowy styl życia, budować system wartości. Niezbędne jest aktywne uczestnictwo uczniów i zachęcanie ich do uczenia się od innych, do samodzielnego korzystania z czasopism, prasy. Należy pamiętać, że obok szkoły, internatu, na kształtowanie zdrowego stylu życia ma także wpływ rodzina, rówieśnicy, reklama, środki masowego przekazu, przepisy prawne i całe środowisko młodzieży.

Z dotychczasowych obserwacji wynika, że przychodzące do ośrodka dzieci, mają nieopanowane podstawowe czynności higieniczne, posiadają minimalną wiedzę w zakresie zdrowia. Wypływa to często z tego, że rodzice nie potrafią się porozumiewać ze swoim dzieckiem, ze względu na jego niedosłuch czy głuchotę. A bardzo często trafiają do naszego ośrodka dzieci z rodzin patologicznych, zaniedbanych środowiskowo. Rola rodziny w wychowaniu zdrowotnym jest również ograniczona, ze względu na charakter nauczania w naszej placówce. Dzieci przebywają tu 5 dni w tygodniu, czyli rola edukacji w tym zakresie musi być przejęta w dość dużym stopniu przez szkołę i internat. Internat jest miejscem, gdzie można więcej czasu poświęcić na rozwijanie poszczególnych tematów dotyczących zdrowia.

Na zajęciach ścieżki edukacyjnej prozdrowotnej była rewalidowana mowa i słuch, tak ważne dla niesłyszących i słabosłyszacych. Przekazywane treści były dostosowywane do indywidualnych potrzeb i możliwości dziecka a dla najpełniejszego zrozumienia tematów stosowano totalną komunikację, opisaną w książce pani profesor A. Korzon "Totalna komunikacja jako podejście wspomagające rozwój zdolności językowych uczniów głuchych"

Zajęcia były przeprowadzane raz lub dwa razy w tygodniu a aktywny udział wychowanków, dopytywanie się o kolejne "ciekawe zajęcia", świadczył o dużym zapotrzebowaniu na tego typu wiedzę. W trakcie zajęć uczniowie zadawali mnóstwo pytań, tym samym rozwijając wiedzę odnośnie omawianych zagadnień. Poważnie wzrosła świadomość zagrożeń wynikających z prowadzenia niewłaściwego trybu życia, doszła znajomość pojęć dotąd nieznanych(anoreksja, bulimia). Współczesne trendy dotyczące odżywiania, kult szczupłego ciała, bombardowanie nas reklamami i często niewłaściwa ich ocena przez naszych wychowanków, stwarzają błędny obraz tego, co dobre. Po zajęciach, uwidoczniła się zmiana w ich nawykach żywieniowych, można było zauważyć, że dziewczynki zaczęły kupować owoce, wcześniej były to wyłącznie słodycze. Jedzą regularnie posiłki, nie omijając ich. Proszą o pomoc w znalezieniu książek, czasopism zawierających omawiane treści. Dzielą się swoją wiedzą z młodszymi koleżankami. Zaczęły bardziej dbać o higienę własnego ciała, kontrolują swoją wagę poprosiły o możliwość uczestnictwa w gimnastyce, wcześniej zachęcane nie widziały takiej potrzeby.

Podczas prowadzonych zajęć ścieżki prozdrowotnej, dzieci zdobyły wiedzę o sposobach unikania zagrożeń (narkotyki, alkohol...) a duże zainteresowanie tematem przejawiło się prośbą, o ponowne wyświetlenie filmu, chęcią dalszego dyskutowania. Myślę, że dobrze zrozumiały słowa św. Jana Chryzostoma "Możesz zgromadzić przeróżne skarby, ale najcenniejszą rzeczą jest prawdziwy przyjaciel". Wychowankowie bacznie śledzą w telewizji programy dotyczące zdrowia, zwracają uwagę na swój wygląd. Są bardziej wrażliwi na potrzeby innych ludzi. Mając chorą koleżankę w grupie internatowej, wykazują więcej cierpliwości i troski w stosunku do niej, wcześniej była to często złość i zdenerwowanie. Systematyczna dbałość o czystość przyniosła efekt w postaci I miejsca w konkursie czystości w internacie żeńskim. Zauważyłam pozytywne zmiany w zachowaniu dzieci, wielkie zainteresowanie omawianymi treściami. Widzę dalszą potrzebę kontynuowania realizacji ścieżki i poszerzenie jej o tematy związane z wiekiem i rozwojem dzieci.

Opracowanie: mgr Krystyna Anioł

Wyświetleń: 605