Podnoszenie aktywności uczniów klas czwartych i pomoc w zaakceptowaniu nowych warunków nauki

Zechciejmy przyjrzeć się bliżej czwartoklasiście, który właśnie wyfrunął spod opiekuńczych skrzydeł "swojej Pani".

No właśnie: prawie na każdej lekcji zmienia się wykładowca, pojawiają się nauczyciele przedmiotowi. Inne są też wymagania, trzeba być bardziej samodzielnym. W związku z tymi nowymi okolicznościami może spadać aktywność uczniów, którzy nie są tak spontaniczni jak kiedyś. Pojawiają się pierwsze złe oceny, element rywalizacji, co z pewnością wiąże się z utratą pewności siebie. Czwartoklasiści często czują się zagubieni, ich aktywność spada. Rodzice, chcąc przeciwdziałać bierności, powinni dociec jej przyczyn i wesprzeć dziecko. Istotną sprawę stanowi umożliwienie uczniowi wykonywania poleceń samodzielnie. Powoduje to budzenie się wiary we własne możliwości i zaufanie do samego siebie.

Należy jak najwięcej rozmawiać z dzieckiem na temat szkolnych zadań i pomóc mu zrozumieć, że właśnie przez aktywność zdobywa wiedzę. Wspominałam o elemencie rywalizacji, która przecież mobilizuje tylko do pewnego momentu. Ciągłe porównywanie z kolegami i dawanie przykładów dobrych uczniów sprawia, że dziecko wycofuje się. Dodajmy mu więc pewności siebie, podkreślajmy jego mocne strony. Bądźmy życzliwi, pogodni. Przyjmijmy na siebie rolę "przewodnika" i towarzysza dziecka w przezwyciężaniu ewentualnych szkolnych niepowodzeń i lęków. Stwarzajmy sytuacje, w których może się ono wykazać jak najlepiej swymi umiejętnościami i wiedzą. Jeśli odkryje przyjemność w docenianiu własnych wysiłków, będzie się chętniej uczyło.

Ważne jest kontrolowanie, czy dziecko wykonało każde polecenie i czy zrobiło to poprawnie. Jeśli znajdziemy jakieś błędy, nie krytykujmy od razu. Pamiętajmy, że my też się mylimy, a błędy można przecież poprawiać. Zastanówmy się, czy pomyłki nie wynikają z niejasnego dla dziecka polecenia. Uczmy odpowiedzialności, bo to właśnie ona jest sprzymierzeńcem każdej aktywności.

Pozwólmy rozwijać zainteresowania na różnorodnych zajęciach pozaszkolnych, ale nie zwalniajmy z systematycznych ćwiczeń redukujących trudności w nauce. Jeśli dziecko odkryje, że aktywność to również przyjemność, być może przeniesie to doświadczenie na teren szkoły. Jeśli dostrzegamy, że uczeń nie odnosi sukcesów, być może przyczynę stanowią problemy z koncentracją, uwagą i pamięcią. Spróbujmy mu pomóc zanim zaczniemy wymagać wzrostu aktywności, np. zapiszmy dziecko na jeden z kursów technik uczenia się. Starajmy się zrozumieć motywy działania czwartoklasisty, jego potrzeby, możliwości i ograniczenia. Podkreślajmy, że choć nie każda aktywność na lekcji nagradzana jest dobrą oceną, to z pewnością jest dostrzegana przez nauczyciela i zostanie doceniona. Chwalmy i nagradzajmy nie tylko za efekty pracy, ale za włożony w nią wysiłek. Zwracajmy uwagę, czy dziecko nie jest zmęczone, roztargnione - to zdecydowanie negatywnie wpływa na samopoczucie i efekty pracy, która powinna odbywać się w miłym i spokojnym miejscu. Starajmy się też przekonać ucznia, że pomyłki popełniane przy dobrowolnym zgłoszeniu się nie są tym samym, co błędy czynione podczas "przymusowych" odpowiedzi (ryzyko otrzymania złej oceny jest wówczas bardzo niewielkie).

Ćwicząc z dzieckiem, szczególnie jeśli ma kłopoty w nauce, stosujmy się do powyższych zaleceń, gdyż pozwalają one także ujarzmić zdenerwowanie z obu stron.

Opracowanie: Ewa Cipora-Olszewska
nauczycielka języka polskiego
w Szkole Podstawowej nr 5 w Lesznie

Wyświetleń: 447