Scenariusz lekcji chemii

I. Wstęp


Droga koleżanko / kolego !

Chcę zaproponować Ci, jak przeprowadzić jedną z lekcji, którą realizuję w I klasie gimnazjum przy omawianiu działu " Substancje chemiczne i ich przemiany".
Temat lekcji dotyczy nie tylko chemii, lecz także przedmiotów pokrewnych
( biologia, geografia ). Realizując własną koncepcję dydaktyczną , jednocześnie realizuję ścieżkę międzyprzedmiotową z zakresu edukacji ekologicznej.
Rozwój cywilizacyjny niosący za sobą wiele zagrożeń ekologicznych skłania mnie do wyciągnięcia wniosku, że zagadnienia poruszane na tej lekcji są dla edukacji ucznia ważne.
Problemy poruszane w jej toku powinny uporządkować dotychczasową wiedzę ucznia na ten temat, dostarczyć mu nowych informacji i co najważniejsze : skłonić do myślenia o stanie środowiska w którym żyje.
Lekcje proponuje przeprowadzić metodami wykorzystującymi maksymalnie aktywność ucznia.
Zaletą lekcji jest różnorodność form prezentacji ( graficzna, słowna ), pewnym zagrożeniem dla pomyślnego zrealizowania tematu są ograniczenia czasowe - wszak lekcja trwa tylko 45 minut!.
Obawiam się też , czy uczniowie wdrażani do samooceny potrafią uporać się
z tym niełatwym zadanie, w którymś momencie trzeba zacząć ich tego uczyć, choć to początek ich edukacji w gimnazjum.

II. Temat lekcji:

"Zagrożenia cywilizacyjne związane z zanieczyszczeniem powietrza, wody i gleby".

III.

Lekcja realizowana w klasie I gimnazjum, czas przewidziany na realizację tematu - 1 godzina lekcyjna .

III. Kompetencje:


Kompetencja główna: twórcze rozwiązywanie problemu.
Kompetencja poboczna: metody pracy w dużym zespole.



IV. Cele lekcji:
a. uczeń wie co to jest dziura ozonowa, efekt cieplarniany, kwaśne deszcze;
b. uczeń wie, jakie są przyczyny zanieczyszczenia wód, powietrza
i gleby;
c. uczeń potrafi wykazać zależność pomiędzy rozwojem cywilizacyjnym
a występującymi zagrożeniami;
d. uczeń potrafi zaproponować sposoby zmniejszenia zanieczyszczeń środowiska w którym żyje.


V. Środki dydaktyczne:

- projekty graficzne wykonane przez uczniów na potrzeby realizowanego tematu, podręcznik uczniowski, papier ( 2 arkusze małego formatu: na zebranie punktacji i na przyklejanie karteczek w "dywaniku pomysłów"), mazaki , samoprzylepne karteczki.

VI. Metody pracy:

a. praca z całą klasą,
b. praca w grupach,
c. wykorzystanie metod aktywizujących : elementy "Metody projektu" , "Dywanik pomysłów".


VII. Przebieg lekcji:

Krok 1

Wykonaj czynności wstępne: przywitanie klasy, sprawdzenie listy obecności .
( 2 min )

Krok 2

Porozmawiaj z uczniami na temat składu powietrza, zapytaj, czy obecność wszystkich substancji zawartych w powietrzu jest pożądana dla środowiska w którym żyjemy.
Porozmawiaj z uczniami także o stanie czystości wód, gleby.
Wyjaśnij uczniom , że na dzisiejszej lekcji chciałbyś, aby poszerzyli wiedzę na ten temat, podaj im temat lekcji.
( 3 min ).




Krok 3

Przypomnij uczniom, jakie zadania mieli wykonać w domu ( podzieliłeś ich na poprzedniej lekcji na pięć grup, każda miała za zadanie przedstawić projekt jednego, przydzielonego drogą losowania zadania ekologicznego ).
Poleć przedstawicielom grup przypomnienie tematów zadań.
Zapiszcie je w punktach do zeszytu.
Poinformuj klasę, że za chwilę będą prezentować zadania :po kolei, każdy zespół przedstawi wykonany plakat, dokona krótkiej charakterystyki zagrożenia cywilizacyjnego. Czas prezentacji dla każdego zespołu nie powinien przekroczyć
4 minut .
Jednocześnie zakomunikuj, że sami będą oceniać pracę grup , przedstaw zasady oceniania :
1. każda grupa ocenia pozostałe za: projekt graficzny, ciekawą formę słownej informacji przekazywanej klasie , współpracę w obrębie grupy w prezentacji zadania,
2. mogą wybrać tylko dwie grupy przydzielając jednej 1 punkt , drugiej
2 punkty ) .
Rozdaj uczniom karty, na których dokonają oceniania / zał. 1 /.
( 5 min )

Krok 4
Teraz niech grupy prezentują swoje projekty:
1. grupa 1: "Dziura ozonowa",
2. grupa 2: " Efekt cieplarniany,"
3. grupa 3: "Kwaśne deszcze",
4. grupa 4: " Zanieczyszczenia wód i powietrza",
5. grupa 5: " Zanieczyszczenia gleby".
( 20 min ).

Krok 5
Daj uczniom 2 minuty na dokonanie oceny innych grup . Przedstawcie ogólne wyniki oceny grup np. w tabeli na arkuszu papieru, który będzie przypiętym do tablicy.
(5 min )

Krok 6
Podsumujcie lekcję. W tym celu możesz zastosować metodę aktywną
o nazwie "Dywanik pomysłów".
Każda grupa na samoprzylepnych karteczkach podaje dwie propozycje jak ograniczyć zanieczyszczenia środowiska naturalnego. Następnie uczniowie przeklejają je na jeden wspólny, przypięty do tablicy arkusz papieru /zał. 2/. Poleć jednemu z nich głośne odczytanie propozycji uczniów.
(7 min )

Krok 7

Podziękuj uczniom za ich pracę , porozmawiaj o tym, jak im się pracowało na lekcji. Dokonaj oceny ich pracy ( oczywiście uwzględniając samoocenę ).
Zadaj prace domową ( ja polecam uczniom wykonanie ćwiczeń z ćwiczeniówki do podręcznika J. Kulawik , T. Kulawik, M. Litwin " Chemia dla gimnazjum 1", które moi uczniowie prowadzą ).
(3 min )


P. S.

Dużo informacji o metodach aktywizujących tych, które ja proponuję
w powyższym scenariuszu, znajdziesz w przewodniku po metodach aktywnych pod redakcą E. Brudnik, A. Moszyńska. B. Owczrska " Ja i mój uczeń pracujemy aktywnie" - Zakład Wydawniczy SFS, Kielce 2000r.


Załącznik I

Karta oceny

Oceniamy za :
1. estetykę projektu graficznego;
2. sposób prezentacji grupy :
- czy informacje przekazane są dla nas zrozumiałe ?
3. czy uczniowie starali się przedstawić problem w ciekawy sposób ?;
4. współpracę w obrębie grupy podczas prezentacji projektu.


Biorąc pod uwagę powyższe kryteria przyznajemy:

1 punkt grupie...............................................
2 punkty grupie ............................................


Na arkuszu papieru wykonujemy zbiorczą punktację:

Załącznik II

Propozycja dywaniku pomysłów:


Na arkuszu szarego papieru piszemy hasło:
"Moje propozycje poprawy czystości środowiska naturalnego"


(pod hasłem uczniowie przylepiają samoprzylepne karteczki , które zawierają ich propozycje : na jednej karteczce jedna propozycja).

Opracowanie: Anna Kierzkowska
nauczyciel chemii i fizyki w Gimnazjum Nr 2 w Starachowicach

Wyświetleń: 3049