Cele programu

Rodzice mają prawo domagać się nie tylko pełnej informacji o metodach nauczania, ale też odpowiedzi na pytanie, dlaczego wybrano taką, a nie inną koncepcję pedagogiczną. Z rodzicami uczniów konieczna jest nauczycielska współpraca dla dobra ich dzieci, dla dobrego wychowania i kształcenia. Wielu rodziców zachowuje bierną postawę wobec współpracy ze szkołą, a wielu przychodzi do szkoły z niechęcią i lękiem. Rodzice narzekają w swoim gronie na niekompetencję i arogancję kadry pedagogicznej. Swoją bierność tłumaczą tym, że interwencja mogłaby ich dzieci narazić na zemstę ze strony nauczyciela. Niechęć do szkoły bierze się też z faktu, iż ich dziecko ma niepowodzenia, obwiniając za to nauczyciela. Jednak z drugiej strony widoczne są niechęci do współpracy ze szkołą z przysłowiowego braku czasu, co jest zwykłym wygodnictwem. Jednak to nauczyciel musi być aktywniejszą stroną. Musi brać pod uwagę, że poglądy rodziców na szkołę wynikają z ich uczniowskich wspomnień. Nauczyciel w szkole uczy i wychowuje ucznia, udziela pomocy, wzmacnia siły w nim tkwiące. Jednak bez współpracy z rodzicami uczniów proces wychowania w szkole zreformowanej nie jest możliwy. Dziecko spełnia różne role; w szkole jest uczniem, w domu synem, córką. Dlatego też jego układanie ze światem i przyjmowanie wartości będzie lepsze, gdy kierujący jego wychowaniem nauczyciele będą dobrze porozumiewali się z jego rodzicami, gdy rodzice i nauczyciele wezmą pod uwagę wszystkie role, które dziecko spełnia. Podjąłem zatem próbę przedstawienia własnego modelu współdziałania pomiędzy dwoma instytucjami wychowawczymi - rodziną i szkołą. Rodzice są najważniejszymi wychowawcami i nauczycielami dziecka. Każdemu wychowawcy powinno zależeć na tym, aby rodzice zechcieli konstruktywnie włączać się w życie klasy i szkoły. Nauczyciele muszą umieć nawiązywać dobre kontakty z rodzicami swoich uczniów. Dobre wzajemne relacje będą wtedy, gdy działania nauczycieli będą przejrzyste, czytelne dla rodziców, gdy nauczyciele będą często zapraszać rodziców do szkoły, do udziału w różnych imprezach, gdy pomogą zrozumieć rodzicom, co i dlaczego w szkole się dzieje, jakie kompetencje mają nauczyciele, co powinien dać swojemu dziecku rodzic, jak ma wspierać dziecko w szkolnej egzystencji i w szkolnym rozwoju. Program skierowany jest do nauczyciela i rodzica, a celem tego przedsięwzięcia jest zintegrowanie działań wychowawczych rodziny i szkoły. System takiej współpracy chcę przedstawić jako ofertę metodyczną wszystkim zainteresowanym do wykorzystania we własnych działaniach wychowawczych. Realizacja programu ma pozwolić rodzicom i wychowawcom na podejmowanie wspólnych działań dla odpowiedniej formacji osobowej dzieci i młodzieży. Tematy podejmowane w programie mają na celu zapoznanie rodziców z metodami postępowania z młodzieżą w celu nawiązywania lepszego kontaktu z dzieckiem, wzajemnego wspierania rozwoju wszystkich członków rodziny, radzeniu sobie w sytuacjach konfliktowych oraz budowania odpowiednich relacji dziecko-rodzic.

Celem tego programu jest:

• osiągnięcie elementarnego poziomu orientacji edukacji rodziców
• wyposażenie rodziców w wiadomości niezbędne do zrozumienia zasad świadomego uczestnictwa w wychowaniu swoich dzieci
• organizowanie wielostronnej aktywności rodziców w życiu szkoły
• kształtowanie umiejętności obserwacji i oceny zachowań własnych i swoich dzieci
• poznanie i ocenienie swoich cech, możliwości i predyspozycji wychowawczych
• Zapewnienie współpracy rodziców ze szkołą w doskonaleniu organizacji nauczania, pracy wychowawczej i opiekuńczej w szkole.
• wykreowanie systemu współpracy szkoły z rodzicami uczniów w celu zintegrowania podejmowanych działań wychowawczych.
• Pozyskiwanie rodziców do czynnego udziału w realizacji programu nauczania, wychowania i opieki oraz udzielania pomocy urzędu materialnej szkole w tym zakresie.
• Zwiększenie możliwości rozwojowych dziecka oraz efektywności pracy szkoły poprzez włączanie rodziców w proces szkolnej edukacji dzieci.
• rozwijaniem wspólnotowych więzi pomiędzy rodziną i szkołą

Metody realizacji:

Rodzice informowani są o programie przez nauczycieli w trakcie zebrań na początku roku szkolnego. W spotkaniach może uczestniczyć każdy chętny rodzic. Zajęcia prowadzone są w różnych formach z wykorzystaniem metod takich jak: studium przypadku, prelekcje, wykłady, symulacje, metody dyskusyjne, warsztaty wychowawcze. Program może być realizowany w Szkole Podstawowej dla rodziców uczniów klas I - III i IV - VI. Jego realizacja ma posłużyć jako propozycja kształtowania środowiska wychowawczego i budowania programu wychowawczego.

Proponowane tematy na spotkania z rodzicami:

1. Wspólne problemy rodziców i nauczycieli oraz pragnienia nastolatków.
2. Jak nawiązywać lepszy kontakt z dzieckiem ? Komunikacja służąca lepszemu porozumieniu, rozwiązywaniu konfliktów.
3. Rodzina jako system wspierający rozwój wszystkich jej członków. Relacje i zasady obowiązujące w rodzinie, potrzeby jednostki.
4. Konflikty rodzinne i małżeńskie.
5. Co to znaczy silny rodzic? Kochaj i wymagaj - doskonalenie umiejętności rodzicielskich.
6. Jak pomóc dziecku w przeżywaniu okresu dojrzewania? Problemy dorastania. Rola rodziców we wspieraniu rozwoju nastolatka.
7. Jak pomóc sobie w przeżywaniu okresu dojrzewania dziecka? Rozpoznawanie własnych potrzeb i możliwości ich wyrażania i zaspokajania.
8. Samorząd lokalny - zadania i kompetencje.
9. Bezpieczne miasto - informacja o programie.
10. Jaki prowadzić styl życia, aby żyć długo?

Zawsze należy szukać i znaleźć porozumienie, zdobywać zaufanie rodziców. Dobra współpraca nauczyciela z rodzicami spowoduje wsparcie wysiłków nauczycieli przez dom i doprowadzi do trwałych szkolnych i życiowych sukcesów dzieci. Zrozumienie zachowań rodziców i ich postaw wobec szkoły, pozwoli nauczycielom do nich dotrzeć. Zrozumienie postaw rodziców, pomoże zmienić stosunek do szkoły, zmienić obraz szkoły, obraz nauczycieli, zdobyć zaufanie i przyjaźń rodziców. Rodzice są bardzo potrzebni w nauczycielskiej pracy z uczniami. Zreformowana szkoła nie może funkcjonować bez współpracy z rodzicami, potrzebne jest wzajemne zrozumienie kompetencji, potrzebne są chęci obu stron. Współpraca rodziców i nauczycieli może więc mieć miejsce i być pożyteczna jeśli:

• Przygotujemy do niej nauczycieli.
• Zachęcimy rodziców.
• Określimy dziedziny i teren współpracy nauczycieli i rodziców.

Przedmiotem wspólnych ustaleń nauczycieli i rodziców może być:

• Organizacja pracy szkoły, uwzględniająca możliwości szkoły, potrzeby dzieci, potrzeby rodziców.
• W pewnym stopniu treści nauczania. Dla przykładu, 75% godzin lekcyjnych jest zagospodarowanych celem realizacji programu nauczania, zaś 25% godzin zgodnie z ustaleniami rodziców i nauczycieli.
• Program wychowawczy sprzyjający rozwijaniu u uczniów postaw twórczych, pro społecznych, patriotycznych.
• Działania wychowawcze zapobiegające patologii typu: przemoc, narkomania, alkoholizm
• Działania samopomocowe rodziców.
• Szkoła w środowisku.

Proponowane przykłady działań mających pomóc rodzicom i rodzinom w tworzeniu domowego środowiska wsparcia dla uczących się dzieci:

• sugestie zmian w warunkach domowych, by wspierały edukację dziecka;
• warsztaty, video-prezentacje, komputerowe i telefoniczne formy przekazu wiadomości o możliwościach wspierania edukacji dziecka i jego wychowania w każdej z faz rozwoju;
• edukacja rodziców w formie kursów (m.in. kurs obsługi komputera dla "opornych"). W ramach tego typu współdziałania wskazać można również kursy dotyczące wspierania przez rodziców uczących się dzieci, np. kurs nauki czytania, pisania, rachunku pamięciowego. Informacja na temat Europejskiej Karty Praw i Obowiązków Rodziców
• realizacja programów wspierania rodziny w zakresie zagadnień związanych ze zdrowiem, odżywianiem, itp. (chodzi głównie o szerzenie wiedzy i udostępnianie pewnych modeli zachowań);
• informacja o szkołach w środowisku oraz potencjalnych możliwościach dziecka stojącego u progu kolejnego szczebla szkolnej edukacji (np. przed podjęciem nauki w gimnazjum).

Przykłady dostarczania rodzicom informacji oraz pomysłów w zakresie pomagania dzieciom w pracach domowych i wszelkich czynnościach pozaszkolnych związanych z realizacją programu szkolnego:

• pełna informacja co do wymaganych umiejętności i wiadomości dziecka (standardy edukacyjne);
• informowanie o przyjętym w szkole, klasie znaczeniu pracy domowej oraz sposobach monitorowania i dyskutowania pracy szkolnej w domu;
• informacja co do sposobu pomagania uczniom w usprawnianiu ich umiejętności, w świetle uzyskanej oceny szkolnej;
• dostępność informacji o planowanych pracach domowych oraz o tym, czego aktualnie dziecko uczy się w szkole;
• kalendarze zajęć rodziców i uczniów w domu (układane w zgodzie z rytmem pracy szkolnej oraz indywidualnymi uwarunkowaniami);
• "rodzinna matematyka" i inne edukacyjne aktywności dzieci wraz z rodzicami w szkole;
• "pakiety zadań na wakacje" przygotowywane przez nauczyciela, uwzględniającego w ich opracowaniu ofertę lokalnych placówek kulturalno - oświatowych, opiekuńczo - wychowawczych, in.;
• uczestnictwo rodzin (rodziców i dzieci) w corocznym określaniu indywidualnych celów edukacyjnych oraz planowaniu dalszej drogi kształcenia.

Uwagi o realizacji programu:

W pierwszym etapie odbywałyby się spotkania rodziców, w grupach rodzinnych z wychowawcą klasy i zaproszonymi osobami (lekarz, radny psycholog, pedagog, policjant, przedstawiciel Rady Rodziców. W drugim etapie odbędą się spotkania grupy rodziców z gronem pedagogicznym szkoły. Trzeci etap to dalsza ciągła formacja rodziców i wychowawców klas.

Chciałbym, aby program, był dobrze odbierany przez uczestniczących w nim rodziców, służąc poprawie relacji uczeń-rodzic i rodzic-nauczyciel. Uważam, że jest on dobrym narzędziem do budowania odpowiedniego środowiska wychowawczego poprzez zaangażowanie zarówno nauczycieli i wychowawców jak i rodziców w formację osobową młodzieży. W naszej szkole program ten planuje realizować w cyklach trzy letnich dla rodziców nowych uczniów, jak i dla rodziców uczniów starszych klas pragnących kontynuować tę formę współpracy ze szkołą.

Opracowanie: mgr Ryszard Zmyślony
Szkoła Podstawowa nr 2 w Sycowie

Wyświetleń: 1134