AWANS INFORMACJE FORUM Dla nauczyciela Dla ucznia LOGOWANIE


Katalog

Bożena Pyzio
Uroczystości, Scenariusze

Scenariusz programu poetycko-muzycznego dla gimnazjum z okazji święta odzyskania niepodległości 11 listopada 1918 roku.

- n +

MUZYKA - Preludium c-moll F. Chopin

UCZEŃ I

O Matko Polsko! Ty tak świeżo w grobie złożona -
Nie ma sił mówić o Tobie.......
(Adam Mickiewicz - frag. Epilogu "Pan Tadeusz")

ŚPIEW - "Czarna sukienka"

Schowaj matko suknie moje,
perły, wieńce z róż.
Jasne szatki, świetne stroje
to nie dla mnie już.
     Niegdyś jam stroje róże lubiła
     gdy nam nadziei wytrysnął zdrój,
     lecz gdy do grobu Polska zstąpiła,
     jeden mi tylko pozostał strój.
     Czarna sukienka to ubiór mój........

NARRATOR

Jest rok 1795 - III rozbiór. Polska znika z mapy Europy. Trzej potężni sąsiedzi Polski - Rosja, Prusy i Austria korzystając z osłabienia naszego kraju, podzielili jego ziemie pomiędzy siebie i wprowadzili własne rządy. Katastrofa rozbiorów i utrata państwowości nie załamały jednak narodu polskiego.

ŚPIEW - "Polak nie sługa"

Polak nie sługa, nie zna co to pany,
nie da się okuć przemocą w kajdany.
Wolnością żyje, do wolności wzdycha,
bez niej jak kwiatek bez wody usycha.......
      Tak więc, rodacy, wolności nam trzeba,
      zamiarom naszym sprzyjać będą nieba -
      nadejdzie chwila, chwila pożądana,
      że zegną wrogi przed Polską kolana.

UCZEŃ I

Starym Ojców naszych szlakiem
przez krew idziem ku wolności!..
Z dawną pieśnią, dawnym znakiem,
my, żołnierze sercem prości,
silni wiarą i nadzieją,
     że tam, kiedyś, świty dnieją!
     Starym Ojców naszych szlakiem
     przez krew idziem w jutra wschody,
     z dawną pieśnią, dawnym znakiem,
     na śmiertelne idziem gody,
     by z krwi naszej życie wzięła
     Ta - co jeszcze nie zginęła.
(Józef Mączka - "Starym szlakiem")

NARRATOR

Naród pozbawiony własnego państwa, rozdarty przez zaborców i intensywnie wynaradawiany, zachował mimo tych działań jedność i tożsamość. Zaborcy daremnie próbowali narzucić Polakom swoją kulturę, język, obyczaje, religię.

UCZEŃ II

Tam od Gniezna i od Warty
Biją głosy w świat otwarty
Biją głosy, ziemia jęczy
Prusak polskie dzieci męczy.
Za ten pacierz w polskiej mowie
Co go dali nam ojcowie
Co go nas uczyły matki
Prusak męczy polskie dziatki.
(Maria Konopnicka - "Dzieciom Wrześni")

ŚPIEW - "Rota"

Nie rzucim ziemi skąd nasz ród
Nie damy pogrześć mowy
Polski my naród polski lud
Królewski szczep Piastowy
Nie damy by nas gnębił wróg
Tak nam dopomóż Bóg (2x)

UCZEŃ III

Do Ciebie Panie w dziejowej godzinie
Głos Twego ludu z ziemi polskiej płynie.
Wróć nam o Boże! Ojczyznę kochaną.
W troje rozdartą i w morzu krwi skąpaną.....
     Niech nasza Polska wśród narodów stanie
     Dzielna i mądra, jednością złączona.
     O to cię prosim z głębi duszy Panie
     Ojcowskie ku nam wyciągnij ramiona.
(Helena Bocheńska - "Modlitwa za Polskę")

NARRATOR

Polacy nigdy nie chcieli się pogodzić z utratą niepodległości, wielokrotnie podejmowali wysiłki by odzyskać upragnioną wolność. Najpierw, ogromne nadzieje wiązali z osobą Napoleona, służąc mu w Legionach Polskich, na obcych ziemiach. Tysiące młodych chłopców oddało życie walcząc o to aby spełnił się sen o wolnej Polsce.
Z miłości do ojczyzny, tęsknoty i wiary w jej wskrzeszenie powstaje pieśń
"Jeszcze Polska nie zginęła".


UCZEŃ I (w tle melodia Mazurka Dąbrowskiego)

Piosenka stara, wojsku polskiemu tak miła!
Poznali ją żołnierze, wiara się skupiła,
Wokoło mistrza; słuchają, wspominają sobie
Ów czas okropny, kiedy na Ojczyzny grobie
Zanucili tę piosenkę i poszli w kraj świata,
......I z trąb znana piosenka ku niebu wionęła,
Marsz tryumfalny: Jeszcze Polska nie zginęła!
(Adam Mickiewicz - "Koncert Jankiela")


NARRATOR

Klęska Napoleona nie zniszczyła nadziei na odzyskanie niepodległości.
W 1830 r. wybucha powstanie listopadowe.(frag. Etiudy rewolucyjnej -
F. Chopina)
Polacy mają odwagę przeciwstawić się potędze caratu. Inicjatorami tej walki zbrojnej są młodzi patrioci - żołnierze Szkoły Podchorążych pod wodzą podporucznika Piotra Wysockiego.

ŚPIEW - "Warszawianka"

Oto dziś dzień krwi i chwały,
oby dniem wskrzeszenia był.
W gwiazdę Polski Orzeł Biały
patrząc, lot swój w niebo wzbił.
A nadzieją podniecany
woła do nas z górnych stron:
Powstań, Polsko, skrusz kajdany,
dziś twój tryumf albo zgon.
      Hej! Kto Polak, na bagnety!
      Żyj swobodo, Polsko, żyj.
      Takim hasłem cnej podniety
      trąbo nasza wrogom grzmij! (bis)

NARRATOR

Powstanie ponosi jednak klęskę, a wielu Polaków musi wyemigrować z kraju,
by już nigdy do niego nie powrócić.


UCZEŃ II (w tle Walc h-moll, Op69 Nr2 F.Chopin)

Do kraju tego, gdzie kruszynę chleba
Podnoszą z ziemi przez uszanowanie
dla darów Nieba....
      Tęskno mi, Panie....
Do kraju tego, gdzie pierwsze ukłony
Są - jak odwieczne Chrystusa wezwanie
"Bądź pochwalony"!
      Tęskno mi, Panie......
(C. K. Norwid - "Moja piosenka")

NARRATOR

Następne powstanie - styczniowe w 1863 r. również kończy się klęską.
Represje zaborców, germanizacja i rusyfikacja nie zniszczyły ducha narodu.
Twierdzą polskości stał się każdy dom.

ŚPIEW - " Płynie Wisła płynie"

Płynie Wisła płynie po polskiej krainie,
A dopóki płynie Polska nie zaginie (2x)
     Nad moją kołyską matka się schylała
     I mówić pacierza wcześnie nauczała (2x)
Ojcze nasz i Zdrowaś i Skład Apostolski
Bym do samej śmierci kochał naród polski.(2x)

UCZEŃ III

O Polsko! Święte Twe imię
Po cichu i po kryjomu
Z trwogą za siebie i innych
Szeptano w ojców mych domu..
     Prawdziwe jakieś nieprawdy
     Opowiadano o Tobie -
     Mówiono, że jesteś święta,
     Mówiono, że leżysz w grobie.
(Edward Słoński - "Polska w niewoli")

NARRATOR

Ostatnim etapem w walce o niepodległość Polski był okres I Wojny Światowej.
W sercach Polaków pojawiła się nadzieja nadejścia wolności. Trzy państwa zaborcze rozpoczęły między sobą wojnę. Polacy odziani w mundury wrogich armii zmuszeni byli strzelać wzajemnie do siebie

UCZEŃ II

Podzielił nas, mój bracie
zły los i trzyma straż.
W dwóch wrogich sobie szańcach
patrzymy śmierci w twarz.
     W okopach, pełnych jęku,
     wsłuchani w armat huk,
     stoimy na wprost siebie
     ja - wróg twój, ty - mój wróg!
Las płacze, ziemia płacze,
Cały świat w ogniu drży...
W dwóch wrogich sobie szańcach
Stoimy - ja i ty....
     A gdy mnie z dala ujrzysz,
     od razu bierz na cel
     I do polskiego serca
     moskiewską kulą strzel.
Bo wciąż na jawie widzę
I co noc mi się śni,
że ta, co nie zginęła,
wyrośnie z naszej krwi.
(Edward Słoński - "Ta, co nie zginęła")

NARRATOR

Walczyli i ginęli Polacy w obcych armiach z wiarą, że walka ta przyniesie Polsce niepodległość. I szli na wojnę wierząc, że spełnią się ich marzenia.

ŚPIEW - "Piechota"

Nie noszą lampasów, lecz szary ich strój,
nie noszą ni srebra, ni złota,
lecz w pierwszym szeregu podąża na bój ]
piechota, ta szara piechota.
     Maszerują strzelcy, maszerują,
     karabiny błyszczą, szary strój,
     a przed nimi drzewa salutują,
     bo za naszą Polskę idą w bój!
Nie grają im surmy, nie huczy im róg,
a śmierć im pod stopy się miota,
lecz w pierwszym szeregu podąża na bój
piechota, ta szara piechota.
     Maszerują strzelcy.........

UCZEŃ III

Wieczorny apel trąbią już....
Dobranoc wam żołnierze,
zmęczoną głowę każdy złóż -
nikt snu wam nie zabierze...
To jedno, co własnością twą,
żołnierzu bez ojczyzny,
ku której idziesz lat już sto
ofiarne niosąc blizny...
Nim cię pobudka zbudzi wraz,
zanim noc krótka minie,
.....śnij, że Polska rusza w bój,
na trąbki zew ułańskiej -
że król za tobą staje twój,
żołnierzu ty bezpański.
(Edward Słoński - "Wybór wierszy")

NARRATOR

Marzenia Polaków o wolnej ojczyźnie zaczynają się urzeczywistniać.
Józef Piłsudski tworzy I Kompanię Kadrową, a następnie staje jako komendant na czele I Brygady Legionów Polskich.

ŚPIEW - "Marsz Pierwszej Brygady"

Legiony to żołnierska nuta,
Legiony to straceńców los.
Legiony to żołnierska buta,
Legiony to ofiarny stos.
     My pierwsza brygada
     strzelecka gromada.
     Na stos rzuciliśmy nasz życia los,
     na stos, na stos.
O, ileż męk, ileż cierpienia,
a ileż krwi, wylanych łez,
pomimo to nie ma zwątpienia,
dodawał sił wędrówki kres.
     My, pierwsza brygada....

NARRATOR

I oto spełnił się sen o wolnej ojczyźnie. Po 123 latach niewoli Polska odzyskuje niepodległość i znów pojawia się na mapie Europy.
Naczelnikiem państwa zostaje Józef Piłsudski, któremu 11 listopada 1918 r.
Rząd, zwany Radą Regencyjną powierza władzę.

UCZEŃ I

Pioruny biły na dziejów zegarze
godzinę Twoją, o Polsko szczęśliwa -
pioruny kuły w Twych kajdan ogniwa,
że się rozpękły w płomiennym ich żarze...
Taką nam Ciebie wróżyli pieśniarze,
których Duch ogniem w wyżyny porywa.
Że przyjdziesz ze krwi zrodzona - krwią żywa -
w szczęku oręża i w armat rozgwarze!
Taką nam byłaś w ojców obietnicy,
kleconej w długie, zimowe wieczory
z ciemnych objawień dziada Wernyhory
i w snach męczeńskich katorżnej ciemnicy,
i w snach poległych - w samotnym kurhanie -
w snach, którym jedno imię: Zmartwychwstanie!

MUZYKA - Polonez A-dur Fr.Chopin

UCZEŃ II

Jedna jest Polska jak Bóg jeden w niebie,
Wszystkie me siły jej składam w ofierze
Na całe życie, które wziąłem z Ciebie,
Cały do ciebie, Ojczyzno należę.
Twych wielkich mężów przykład doskonały,
Twych bohaterów wielbię święte kości.
Wierzę w Twą przyszłość pełną wielkiej chwały,
Potęgi, dobra i sprawiedliwości.
Wiem, że nie ucisk i chciwe podboje,
Lecz wolność ludów szła pod Twoim znakiem,
Że nie ma dziejów piękniejszych niż Twoje
I większej chluby, niźli być Polakiem.
(Jan Lechoń - "Hymn Polaków na obczyźnie")

ZAKOŃCZENIE - odśpiewanie hymnu narodowego.




BIBLIOGRAFIA:
1.Historia w poezji. Antologia polskiej poezji historycznej i patriotycznej,
Warszawa 1965 r.
2.Edward Słoński - Wybór wierszy.
3."Polski naród a sztuka" - Maria i Bogdan Suchodolscy, Warszawa, Arkady 1988 r.
4.Śpiewnik 1914-39 O mój rozmarynie, Wydawnictwo muzyczne, Warszawa 1989 r.
5.Jan Prosnak - Siedem wieków pieśni polskiej, Warszawa 1986 r.


Opracowanie: mgr Bożena Pyzio

Zgłoś błąd    Wyświetleń: 14588


Uwaga! Wszystkie materiały opublikowane na stronach Profesor.pl są chronione prawem autorskim, publikowanie bez pisemnej zgody firmy Edgard zabronione.


BAROMETR


1 2 3 4 5 6  
Średnia ocena: 3



Ilość głosów: 2

Serwis internetowy, z którego korzystasz, używa plików cookies. Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, poprawy jakości świadczonych usług w tym dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do Twoich indywidualnych potrzeb). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do Internetu oraz w Polityce prywatności plików cookies.
Dowiedz się więcej.