AWANS INFORMACJE Dla nauczyciela Dla ucznia LOGOWANIE


Katalog

Katarzyna Łasińska
Język niemiecki, Artykuły

Strategie czytania ze zrozumieniem autentycznych tekstów

- n +

Czytanie ze rozumieniem tekstów autentycznych - strategie czytania

Ogromne tempo zmian współczesnego świata wymaga coraz lepszego przygotowania ucznia.

Głównym punktem w moich rozważaniach stanowić będą rola i znaczenie różnych strategii przydatnych w czytaniu ze zrozumieniem autentycznych tekstów oraz możliwości zastosowania tych strategii w rozwijaniu sprawności czytania wśród polskiej młodzieży.

Włączenie tekstów autentycznych do procesu nauczania języków obcych umożliwia rozszerzenie zasobu leksykalnego u czytających, przyspiesza proces aktywizacji języka oraz przekazuje wiedzę kulturową związaną z krajem docelowym.

Przedstawię rodzaje strategii używane przez polskich uczniów w celu zrozumienia tekstów autentycznych.

Pierwszym punktem jest wybór tekstu oraz jego dostosowanie do umiejętności i potrzeb ucznia. Nie ulega wątpliwości, że znalezienie materiałów i tekstów, które byłyby interesujące dla wszystkich uczniów jest bardzo trudne. Mimo to, nauczyciel powinien starać się poszukiwać tematy angażujące i jak najbardziej bliskie swoim uczniom, aby pobudzić ich zainteresowanie i motywację tak bardzo, jak to jest możliwe. Tematy, które zazwyczaj wzbudzają uwagę uczniów to te, które dotyczą ich osobiście. Powinny być one więc jak najbardziej realistyczne, dlatego dobrym sposobem jest podanie uczniom zestawu tematów, z którego wybiorą te, które interesują go najbardziej. W takiej sytuacji mamy pewność, że tematy poruszane przez nas na lekcji są dla uczniów ciekawe i motywujące do pracy (G.L. Karcher 1988, G. Solmecke 1993, R. Weskamp 2000).

Dalej nasuwa się postulat autentyczności stosowanych tekstów, których głównym zadaniem jest inspirowanie ucznia do posługiwania się żywym językiem, związanym z życiem codziennym i bieżącymi wydarzeniami. Teksty autentyczne produkowane są przez rodzimych użytkowników języka, prezentują one język i sytuacje w ich naturalnym kontekście, bez zmian do użytku szkolnego (Ch. Edelhoff 1985, G. Henrici 1986, L. Keim 1994, S. Grucza 2000).

Autentyczność w tekstach prowadzi do sytuacji, że czytający identyfikują się z przedstawianą treścią, to z kolei prowadzi do powstawania autentycznych sytuacji tworzonych przez uczniów: sami bowiem produkują autentyczne teksty chcąc przedstawić swój punkt widzenia i swoje zainteresowania (Ch.Edelhof 1985).

Klasyfikacja strategii - czytanie bez słownika

Wnikliwa i dokładna analiza strategii pozwala na ocenę ich wartości oraz uzasadnia celowość stosowania tych strategii w nauczaniu języka obcego przy jednoczesnym kształtowaniu u ucznia umiejętności korzystania z pomocy pozasłownikowych.
1. kontekst: tekst to zwarta konstrukcja; strategia tłumaczenia z kontekstu zwraca uwagę ucznia na te miejsca w tekście, które rozumie i pozwala na wykorzystanie ich do rozszyfrowania znaczenia nowego wyrazu lub wyrażenia (G. Storch 1999)
2. konektory, czyli zaimki, przyimki i łączniki: to elementy dzięki którym zdania połączone są logicznie, wskazują również zależność zdań pomiędzy sobą, pokazują myśl, która nastąpi w kolejnym zdaniu (np.: "ponieważ" - wskazuje na uzasadnienie wypowiedzi). (P. Bimmel 1990, H-J. Krumm 1990).
3. internacjonalizmy: to słowa pochodzenia angielskiego, łacińskiego, greckiego łatwe do rozpoznania, ponieważ w wielu językach europejskich brzmią podobnie (L.Götze 1995, P. Bimmel 1990).
4. nazwy własne, liczby, typ druku itp.: wszelkiego rodzaju nazwy (nazwiska, miasta, kraje), liczby, forma druku (kursywa, druk tłusty, mała/duża pisownia, interpunkcja itp.) są wskaźnikami do zrozumienia tekstu (G.Heyd 1991, G. Neuner 1994, G. Storch 1999).
5. tytuł: tytuł przekazuje pierwsze informacje o treści artykułu, przedstawia jego główny temat, dzięki czemu czytający może przypuszczać o czym jest dany tekst i określić (jeszcze przed czytaniem) swoje zainteresowanie jego treścią (G.J.Westhoff 1987, G. Solmecke 1993, S. Ehlers 1995).
6. ilustracje, diagramy, tabele: wizualne i pozatekstowe informacje, pozwalające na zrozumienie tekstu bez czytania. Schräder-Naef (1990) dowodzi nawet, że ilustracje potrafią lepiej i dokładniej przedstawić daną sytuację niż całe opisy tekstu.
7. słowa-klucze: centralne słowa, zawierające główną informację, ich znaczenie tłumaczy najczęściej sens całego zdania lub myśli (G.J.Westhoff 1987, G.Heyd 1991, G.M Stoffel 1996).
8. forma tekstu: dzięki budowie tekstu i jego podziałowi czytający jest w stanie określić, z jakim tekstem ma do czynienia (przepis, bajka, instrukcja obsługi), bowiem w każdym przypadku ma on od niego inne oczekiwania (E.M. Jenkins 1990).

Umiejętność posługiwania się językiem obcym uwarunkowana jest przyswojeniem przez jego użytkownika wielu strategii związanych z odbiorem, rozumieniem oraz wykorzystywaniem informacji zawartych w rozmaitych tekstach kultury, zwłaszcza w tekstach pisanych, które pomimo ogromnej konkurencji obrazowej, nadal są niezastąpionym środkiem przekazu informacji o świecie oraz wiedzy leksykalnej i gramatycznej języka obcego. Należy również pamiętać, że strategie czytania tekstu są istotnym narzędziem pracy ucznia w procesie samodoskonalenia językowego poza szkołą, dlatego też nauczyciele języków obcych powinni pamiętać o zaszczepieniu uczniom niezbędnych umiejętności związanych z samodzielnym czytaniem tekstów obcojęzycznych.

Literatura:
1. Bimmel, P. (1990) "Wegweiser im Dschungel der Texte. Lesestrategien und Textkonnektoren" S. 10-15, In: FD 2/90
2. Edelhoff, Ch. (1985) "Authentizität im Fremdsprachenunterricht" S.7-30 In: Edelhoff, "Authentische Texte im Fremdsprachenunterricht" Hueber München
3. Ehlers, S. (1995) "Kooperatives Lernen und Transfer von Lesestrategien" S.479-489 In: DNS 94/5
4. Götze, L. (1995) "Das Lesen in der FS: Neuere Erkenntnisse der Hirnforschung" S.61 In: JDaF 21
5. Grucza, S. (2000) "Kommunikative Adäquatheit glottodidaktischer Texte" In: "Deutsch im Dialog" 2/1/2000 Warszawa
6. Henrici, G. (1986) "Studienbuch: Grundlagen für den Unterricht im Fach Deutsch als Fremd- und Zweitsprache" Ferdinand Schöningh, Padeborn
7. Heyd, G. (1991) "Deutsch lehren. Grundwissen für den Unterricht Deutsch als Fremdsprache". Diesterweg, Frankfurt/Main
8. Jenkins, E.M. (1990) "Schaltplan" In: FD 2/90
9. Karcher, G. L. (1988) "Das Lesen in der Erst- und Fremdsprache. Dimensionen und Aspekte einer Fremdsprachenlegetik." Heidelberg
10. Keim, L. (1994) "Kriterien für die Beurteilung der Authentizität von Lehrwerktexten" 1989, In: "FSD. Zur Analyse, Begutachtung und Entwicklung von Lehrwerken für den fremdsprachlichen Deutschunterricht" S.162-179, Langenscheidt; Berlin/München
11. Krumm, H-J. (1990) "Vom Lesen fremder Texte." S.20-23 In: FSD, 2/90
12. Neuner, G. (Allg. Hg.) (1994) "FSU. Zur Analyse, Begutachtung und Entwicklung von Lehrwerken für den fremdsprachlichen Deutschunterricht", Langenscheidt; Berlin
13. Schräder-Naef, Regula, D. (1990) "Rationeller Lernen lernen: Ratschläge und Übungen für alle Wissbegierigen" Beltz, Weinheim
14. Solmecke, G. (1993) "Texte hören, lesen und verstehen" Langenscheidt
15. Stoffel, G.M. (1996) "Lesestrategien im allg. FSU für Fortgeschrittene" S.135-139 In: ZD 27/96
16. Storch, G. (1999) "DaF. Eine Didaktik" Fink, München
17. Weskamp, R. (2000) "Können wir nicht einmal das lesen, was die gerade in England lesen" In: Praxis 47(2000)1
18. Westhoff G.J. (1987) "Didaktik des Leseverstehens: Strategien des voraussagenden Lesens mit Übungsprogrammen." Hueber München

 

Opracowanie: mgr Katarzyna Łasińska

Zgłoś błąd    Wyświetleń: 5611


Uwaga! Wszystkie materiały opublikowane na stronach Profesor.pl są chronione prawem autorskim, publikowanie bez pisemnej zgody firmy Edgard zabronione.


BAROMETR


1 2 3 4 5 6  
Średnia ocena: 4.23



Ilość głosów: 13

Serwis internetowy, z którego korzystasz, używa plików cookies. Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, poprawy jakości świadczonych usług w tym dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do Twoich indywidualnych potrzeb). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do Internetu oraz w Polityce prywatności plików cookies.
Dowiedz się więcej.