AWANS INFORMACJE FORUM Dla nauczyciela Dla ucznia LOGOWANIE


Katalog

Marzena Kococik
Różne, Artykuły

Opowiadanie - jako jedna z konwencjonalnych metod nauczania

- n +

Opowiadanie - jako jedna z konwencjonalnych metod nauczania

Przekazując nowy materiał historyczny, nauczyciel chętnie stosuje opowiadanie, popularną metodę nauczania w szkole podstawowej. Jest ona jedną z metod podających. Polega na słownym, obrazowym i emocjonalnym przedstawieniu faktu lub określonego wydarzenia historycznego, zjawiska, osób, przedmiotów z uwzględnieniem opisu najbardziej charakterystycznych szczegółów. Fakt czy wydarzenie historyczne mają zawsze dynamiczny charakter, obrazują, bowiem zmiany zachodzące w stosunkach między ludźmi lub w relacjach ludzi ze światem przyrody. Są związane z życiem człowieka i jego zachowaniem się, toteż w akcji opowiadania historycznego krzyżują się losy różnych pragnień, postaw i działań ludzi. Opowiadanie zawiera najczęściej oceny zachowań ludzkich wpływa, zatem na emocje uczniów, działa uczuciowo i sprzyja formowaniu poglądów i przekonań.

Stosując opowiadanie nauczyciel nie tylko pobudza myślenie, konkretno-obrazowe ale także oddziałuje na wyobraźnię uczniów. Wśród cech skutecznego opowiadania należy podkreślić po pierwsze- przekazywanie za jego pośrednictwem nowych treści historycznych, które nawiązują jednak do posiadanych przez uczniów doświadczeń. Po drugie- opowiadanie ma operować zrozumiałym i plastycznym językiem, w efekcie umożliwia słuchanie ze zrozumieniem i zapamiętywanie najważniejszych faktów oraz staje się dla ucznia wzorem poprawnego wyrażania myśli. Po trzecie powinno mieć przejrzystą konstrukcję i akcentować sprawy najbardziej istotne przez zgrupowanie wokół nich faktów drugorzędnych i uzupełniających. Po czwarte w opowiadaniu powinny pojawić się elementy uczuciowości i dramatyzmu, aby apelować do strefy emocjonalnej ucznia(należy unikać jednak nadmiaru środków aktorskich w obawie przed ośmieszeniem się nauczyciela)

Metoda opowiadania nie należy wbrew pozorom do łatwych w realizacji. Oprócz konieczności posiadania solidnej, uogólnionej i szczegółowej wiedzy historycznej nauczyciel musi dopracować się umiejętności opowiadania interesującego, dynamicznego i barwnego. Często potrzebny jest styl gawędziarski, cechujący się prostym, używanym przez dzieci słownictwem. Wtedy łatwiej będzie można budzić uczucia np. dumy i radości z osiągnięć własnego kraju czy dezaprobatę dla przejawów niesprawiedliwości społecznej. Tempo opowiadania powinno odpowiadać możliwościom percepcyjnym danego zespołu uczniów. Ze względu na wiek dzieci czas opowiadania nie może przekraczać 20-25 minut.

Opowiadanie stanowi jeden z podstawowych sposobów stwarzania sytuacji problemowej. Rozpoczynając lekcję od opowiadania nauczyciel stara się uświadomić uczniom charakterystyczne okoliczności poprzedzające bieg wydarzeń przewidzianych do odtworzenia w zasadniczej części lekcji. Nie może też ograniczyć się do przedstawienia przebiegu wydarzenia historycznego, musi dążyć do wzbogacenia treści narracji przez odczytywanie fragmentów literatury pięknej czy popularnonaukowej, przytaczanie fragmentów tekstu źródłowego, korzystanie z przeźroczy, obrazów, ilustracji, wszystko to ożywia i zarazem urealnia opowiadanie. Nadanie opowiadaniu realnego charakteru następuje również przez odwoływanie się do posiadanych przez uczniów wiadomości na dany temat, bądź też przez nawiązywanie do doświadczeń pochodzących z obserwacji współczesnego życia społecznego, politycznego, kulturalnego.

Biorąc od uwagę walory tej metody nauczania należy stosować opowiadanie podczas tematów, gdy mają charakter przygodowy lub wyrażają ludzki dramat. Ważne jest również, aby nauczyciel sam był entuzjastycznie usposobiony do tematu i umiał ów entuzjazm przekazać uczniom. Opowiadanie uzyska niezbędna siłę dramatycznego oddziaływania, gdy wystąpi w nim poczucie umiaru umiejętności jasnego komentowania i artyzm słowa mówionego. Ale nawet te cechy nie upoważniają nauczyciela do stosowania opowiadania na każdej lekcji, ani też do wydłużania czasu jego trwania.

Podsumowując trzeba podkreślić, że nie ma jedynej recepty na dobre opowiadanie. Wszystko a w każdym razie większość czynników warunkujących dobre wyniki w tej dziedzinie zależy od nauczyciela, od jego wykształcenia, cech osobowości, doświadczenia i jego entuzjazmu.



Bibliografia
Kirchof H. G., Nauczanie historii w szkole podstawowej. Metoda opowiadania. "Wiadomości historyczne" 1984, nr.2
Maternicki J., Majorek Cz., Suchoński M., Dydaktyka historii, Warszawa 1993
Rulka J., Metody i środki dydaktyczne w nauczaniu historii w klasie IV Powszechnej Szkoły Średniej, " Wiadomości historyczne" 1980, nr 1
Słowikowski T., Metodyka nauczania historii, Warszawa 1972

Opracowanie: Marzena Kococik

Zgłoś błąd    Wyświetleń: 3948


Uwaga! Wszystkie materiały opublikowane na stronach Profesor.pl są chronione prawem autorskim, publikowanie bez pisemnej zgody firmy Edgard zabronione.


BAROMETR


1 2 3 4 5 6  
Średnia ocena: 1



Ilość głosów: 1