Awans Informacje Forum Dla nauczyciela Dla ucznia Korepetycje Sklep
  [ Zaloguj się ]   [ Załóż konto ]
  Najczęściej szukane
Konspekty
Programy nauczania
Plany rozwoju zawodowego
Scenariusze
Sprawdziany i testy
  Media
Przegląd Prasy
Patronat
Medialny
Po godzinach
  Slowka.pl
Słówka na email
Język angielski
Język niemiecki
Język francuski
Język włoski
Język hiszpański
Język norweski
Język japoński
Język rosyjski
Gramatyka
Rozmówki

Honorata Szwajda, 2013-06-11
Olecko

Lekcja wychowawcza, Konspekty

konspekt lekcji - Rola i znaczenie kultury w życiu codziennym

- n +

Scenariusz lekcji języka polskiego w Gimnazjum dla Dorosłych
opracowała: Honorata Szwajda
2 jednostki lekcyjne: 90 minut



Temat : Rola i znaczenie kultury w życiu codziennym.


Cele ogólne:
- zapoznanie ze znaczeniem pojęcia kultura,
- rozbudzanie zainteresowania materialnym i duchowym dorobkiem kultury,
- kształtowanie refleksyjnej postawy wobec znaczenia kultury w życiu codziennym,
- interpretacja symboli występujących na obrazie Jana van Eycka Małżeństwo Arnolfinich,
- zapoznanie ze znaczeniem związków frazeologicznych mających związek z różnymi dziedzinami sztuki.

Cele operacyjne:
Poziom wiadomości - uczeń:
- wylicza różne dziedziny sztuki i podaje przykłady konkretnych dzieł,
- wymienia największe osiągnięcia nauki i techniki,
- definiuje pojęcia: kultura materialna, kultura duchowa, człowiek kulturalny,
- zna znaczenie związków frazeologicznych mających związek z różnymi dziedzinami sztuki.

Poziom umiejętności - uczeń:
- określa różnice pomiędzy kulturą materialną a kultura duchową,
- konstruuje z pomocą nauczyciela notatkę na temat dorobku kultury materialnej i kultury duchowej,
- dowodzi, że kultura ma ogromne znaczenie w życiu codziennym,
- proponuje interpretację symboli występujących na obrazie Jana van Eycka Małżeństwo Arnolfinich.


Metody pracy:
pogadanka, wykład, praca z dziełem sztuki

Formy pracy:
indywidualna, zbiorowa

Środki dydaktyczne:
- kartki z definicją encyklopedyczną słowa kultura,
- reprodukcja obrazu Jana van Eycka Małżeństwo Arnolfinich.


Etapy lekcji:

1. Poinformowanie uczniów, co będzie przedmiotem zainteresowania na lekcji i podanie tematu: Rola i znaczenie kultury życiu codziennym.
2. Uczniowie wyliczają, co rozumieją poprzez pojęcie kultura, wybrany uczeń wypisuje propozycje na tablicy
3. Wspólne rozważania nad zagadnieniem kultury w codziennym życiu człowieka
- O jakim człowieku powiemy, że jest kulturalny?
4. Uczniowie zapoznają się z definicją encyklopedyczną słowa kultura:
Załącznik 1.
Kultura (z łaciny cultura – uprawa, kształcenie), całokształt materialnego i duchowego dorobku ludzkości, a także ogół wartości, zasad i norm współżycia przyjętych przez dane zbiorowości; wszystko to, co powstaje dzięki pracy człowieka, co jest wytworem jego myśli i działalności. Kultura dzieli się na:
 materialną, której zakres pokrywa się z pojęciem cywilizacja, i
 duchową - ogół wytworów i osiągnięć z dziedziny sztuki, nauki, moralności, funkcjonujących w postaci np. dzieł artystycznych, wierzeń, obyczajów, a także uznanych wartości, takich jak: prawda, sprawiedliwość, wolność, równość itp.
Kultura odnosi się do poszczególnych sfer życia społecznego, np. kultura polityczna, kultura prawna, kultura pracy, kultura życia codziennego. Pojęcie kultura ma długą tradycję. W starożytności termin ten używany był początkowo w znaczeniu “uprawy roli”, Cyceron (103–43 p.n.e.) używał tego pojęcia, nazywając filozofię cultura animi – “uprawa umysłu”. Później kultura oznaczała kształcenie, doskonalenie czynności i tworów działalności ludzkiej. W XVIII w. pojęcie kultury odnoszono do umysłowego życia człowieka oraz do rozwoju sztuki i wiedzy. W XIX w. posługiwano się zamiennie terminem kultura i cywilizacja. W XX w. rozpowszechniło się pojmowanie kultury jako systemu wartości, norm i ideałów w przeciwieństwie do cywilizacji traktowanej jako zespół procesów i osiągnięć materialnych. Obecnie kulturę pojmuje się szeroko, tj. zarówno jako normy, wartości i wzory zachowań, jak i efekty oraz procesy tworzenia dóbr naukowych, artystycznych czy techniczno-cywilizacyjnych.

5. Porównanie definicji słowa kultura wypracowanej przez uczniów z definicją encyklopedyczną, omawianie podobieństw i różnic.

6. Sporządzanie krótkiej notatki - uczniowie podają przykłady zdobyczy kultury duchowej i materialnej np. malarstwo, rzeźba, obyczaje, muzyka, literatura, architektura, zdobycze techniki, np.:

Kultura


duchowa
ogół wytworów i osiągnięć
z dziedziny sztuki, nauki i moralności
(np. dzieła artystyczne, wierzenia,
obyczaje, uznane wartości)
przykłady:
obraz Jana Matejki Bitwa pod Grunwaldem
książka Stanisława Wyspiańskiego Wesele
pomnik Syrenka Warszawska
hymn Mazurek Dąbrowskiego
utwory muzyczne
założenia filozoficzne
tradycje wigilijne materialna (cywilizacja)
osiągnięcia nauki i techniki
przykłady:
pismo i druk
elektryczność
samochód, samolot
telefon
radio, telewizja
Internet
osiągnięcia medycyny

7. Rozważania nad znaczeniem kultury w życiu codziennym człowieka.
 Uczniowie odpowiadają na pytanie: Jaki wpływ na życie człowieka ma kultura materialna?
Zastanówmy się jaki wpływ i znaczenie ma kultura duchowa w życiu człowieka. Obejmuje ona wiele dziedzin, takich jak literatura, sztuka, architektura, rzeźba, muzyka.
Jednak aby odczytać przesłanie dzieła sztuki, trzeba zastanowić się nad każdym jego elementem.
Spróbujmy odczytać znaczenie symboliczne elementów występujących na obrazie Jana van Eycka Małżeństwo Arnolfinich.



8. Interpretacja dzieła malarskiego.
 Nauczyciel informuje:
Obraz Jana van Eycka Małżeństwo Arnolfinich, powstał w XV wieku. Znajduje się obecnie w Galerii Narodowej w Londynie. Przedstawia prawdopodobnie włoskiego kupca Giovaniego Arnolfiniego z narzeczoną Giovanni Cenami w ważnym dla nich momencie życiowym. Być może obraz upamiętnia ich ślub lub zaręczyny.
 Uczniowie opowiadają, co widzą na obrazie, np.:
Na pierwszym planie jest para ludzi trzymajaca się za ręce. Kobieta jest chyba w ciąży. We wnętrzu komnaty dostrzec można bogate sprzęty, lśniące okno, pomarańcze, lustro z jakims napisem, piesek. Nastrój obrazu jest harmonijny.
 Nauczyciel tłumaczy łaciński napis, znajdujący się nad lustrem:
Johanes de Eyck fuit hic – Jan Eyck był tutaj. Zwrócenie uwagi uczniów na to, że w zwierciadle odbija się całe wnętrze widoczne z przeciwległego punktu pokoju. W lustrze widać dwójkę świadków ceremonii, być może jednym z nich był sam malarz. Twórca obrazu dbał o detale – widoczne są futrzane lamówki stroju mężczyzny oraz koronkowe wykończenie białego welonu kobiety. Wiele elementów ma sens symboliczny, to bardzo częsta i ważna cecha dawnych obrazów.
 Wspólna próba interpretacji symboli:
piesek – wierność
pomarańcze – niewinność
sypialnia z łożem małżeńskim – małżeństwo
figurka świętej Małgorzaty (patronki położnic) na szczycie krzesła – nadzieja na potomstwo
sandały – świętość miejsca
samotna świeca paląca się w siedmioramiennym świeczniku – symbol Chrystusa, który wszystko widzi i jest świadkiem ceremonii
lustro, na którego ramie widać sceny z Drogi Krzyżowej – zastępuje duchownego; to także symbol potęgi malarstwa

9. Zwrócenie uwagi na to, że wiedza dotycząca historii kultury przydaje się nie tylko gdy obcujemy z dziełami sztuki. Na co dzień słyszymy powiedzenia, związki frazeologiczne mające związek z różnymi dziedzinami sztuki, często nawet nie zdajemy sobie z tego sprawy.
 Dlaczego domy pogrzebowe nazywają się: Hades, Styks?
 Dlaczego o grubszej dziewczynie mówi się, że ma rubensowskie kształty?
Okazuje się, że kultura wywarła ogromny wpływ na nasz język.
 Uczniowie ukierunkowani przez nauczyciela przypominają związki frazeologiczne o pochodzeniu biblijnym, mitologicznym lub inne związane z dorobkiem kultury, podają ich znaczenie i poprawnie używają ich w zdaniach, np.:
Matematyka jest moją piętą Achillesa.
Sprzątanie pokoju mego brata to syzyfowa praca.
Znajomy babki przeniósł się niedawno na łono Abrahama.

10. Podsumowanie – wykład nauczyciela
Dzięki dorobkowi kultury codzienne życie człowieka jest łatwiejsze i przyjemniejsze, ciekawsze. Dzisiaj, możemy rozmawiać przez telefon, z kimś, kto jest na innym kontynencie a nawet go zobaczyć na ekranie komputera. Kiedyś porozumienie takie było możliwe tylko w formie listownej. Do szkoły przyjeżdżamy samochodami, autobusami a nasze prababki musiały kilkanaście kilometrów pokonywać pieszo.
Nie musimy też prać naszej bielizny w rzece, bo wyręczają nas w tym pralki a my mamy więcej czasu by przeczytać książkę, obejrzeć film lub po prostu odpocząć.
Obcowaniem z kulturą jest zarówno wizyta w muzeum, jak i oglądanie serialu telewizyjnego. Twórcami kultury nie są tylko wybitne jednostki, autorzy wielkich dzieł, ale ogół społeczeństwa.
Bardzo ważnym wynalazkiem było pismo. Na początku ludzie stosowali je z potrzeb czysto praktycznych. Punktem przełomowym był renesans, kiedy to zaczęto dostrzegać problemy dotyczące rodzaju ludzkiego i otaczającego go świata. Dostrzegano wagę uczuć, potrzeb i życia codziennego człowieka. Od tamtej pory funkcjonowało wiele nurtów myślowych. Ludzie mieli własne poglądy na pewne sprawy, które wyrażał poprzez dzieła. Zaczęto dostrzegać rolę piękna i estetyki. Z biegiem lat wytworzyła się forma zwana poezją. Przedstawiała myśli człowieka w pięknie ubranych słowach, pełnych nieszablonowych porównań i metafor. Były to zazwyczaj uczucia autora. Dzisiaj literatura jest dla nas rozrywką. Pozwala nam uciec do świata wyobraźni, poznać odległą historię życia w innych warunkach. Wywołuje na naszej twarzy uśmiech, zmusza do uronienia łzy. Pomaga nam w rozwikłaniu problemów i przekazuje mądrość autora.
Muzyka już od wieków towarzyszy człowiekowi. Tworzona pod natchnieniem daje ukojenie i spokój. Jest odwzorowaniem zjawisk przyrody, uczuć ludzkich. W słuchanej muzyce próbujemy odnaleźć cząstkę siebie, Niekiedy pozwala nam to znaleźć wyjście z sytuacji, którego dotąd nie mogliśmy odszukać.
Duży związek z muzyką ma taniec. Pomaga nam on wyzwolić emocje za pomocą ruchów ciała. Dla niektórych jest pasją, chwilą rozrywki. Do dzisiejszych czasów rozwinęło się wiele form tańca. Odzwierciedlają one nastrój sytuacji, uczucia tancerza. Wśród widzów wywołują podziw, śmiech a nierzadko wzruszenie.
Jedną z najbardziej cenionych form sztuki jest malarstwo. Dla artystów jest wyrażeniem swoich emocji, zachowaniem pamiątek historycznych, uwiecznieniem szczególnych widoków i obrazów pamięci, osobistych przeżyć i doznań. W odzwierciedleniu uczuć w malarstwie duże znaczenie oprócz kształtów mają także barwy. Ich zestawienie wywołuje różne emocje, każdy interpretuje dzieło na swój sposób. W dawnych czasach malowano portrety rodzinne, które dziś zastępują nam fotografie. Z biegiem lat wyodrębniła się malarstwo o charakterze abstrakcyjnym. Jest to niezwykle pasjonująca forma, która pozwala nam uruchomić wyobraźnię. Do dziś zachowało się wiele dzieł, które mają ogromną wartość historyczną. Przedstawiają obrazy z życia, wierzenia naszych przodków, można wyczytać z nich ich sposób myślenia, wyobrażeń i rozumowania.


Załącznik 1.

Kultura (z łaciny cultura – uprawa, kształcenie), całokształt materialnego i duchowego dorobku ludzkości, a także ogół wartości, zasad i norm współżycia przyjętych przez dane zbiorowości; wszystko to, co powstaje dzięki pracy człowieka, co jest wytworem jego myśli i działalności. Kultura dzieli się na:
 materialną, której zakres pokrywa się z pojęciem cywilizacja, i
 duchową - ogół wytworów i osiągnięć z dziedziny sztuki, nauki, moralności, funkcjonujących w postaci np. dzieł artystycznych, wierzeń, obyczajów, a także uznanych wartości, takich jak: prawda, sprawiedliwość, wolność, równość itp.
Kultura odnosi się do poszczególnych sfer życia społecznego, np. kultura polityczna, kultura prawna, kultura pracy, kultura życia codziennego. Pojęcie kultura ma długą tradycję. W starożytności termin ten używany był początkowo w znaczeniu “uprawy roli”, Cyceron (103–43 p.n.e.) używał tego pojęcia, nazywając filozofię cultura animi – “uprawa umysłu”. Później kultura oznaczała kształcenie, doskonalenie czynności i tworów działalności ludzkiej. W XVIII w. pojęcie kultury odnoszono do umysłowego życia człowieka oraz do rozwoju sztuki i wiedzy. W XIX w. posługiwano się zamiennie terminem kultura i cywilizacja. W XX w. rozpowszechniło się pojmowanie kultury jako systemu wartości, norm i ideałów w przeciwieństwie do cywilizacji traktowanej jako zespół procesów i osiągnięć materialnych. Obecnie kulturę pojmuje się szeroko, tj. zarówno jako normy, wartości i wzory zachowań, jak i efekty oraz procesy tworzenia dóbr naukowych, artystycznych czy techniczno-cywilizacyjnych.




Zgłoś błąd    Wyświetleń: 1450
 
   Komentarze
Jeszcze nie ma żadnych komentarzy, Twój może być pierwszy!

Dodaj komentarz
  Barometr
1 2 3 4 5 6  
Oceń artukuł!



Ilość głosów: 0
  Publikacje

Nowe zasady publikacji
Szukaj autora i tytuł
Ostatnio dodane materiały
Ranking publikacji 
Najczęściej zadawane pytania
  Twoje konto
Zaloguj się
Załóż konto
Zapomniałem hasła
  Forum
Nauczyciel - awans zawodowy
Matura
Korepetycje
Ogłoszenia - kupię, sprzedam, oddam


O Profesorze - Napisz do Nas - Reklama - Polityka prywatności - Najczęściej zadawane pytania - Zgłoś błąd

2000-2014