Awans Informacje Forum Dla nauczyciela Dla ucznia Korepetycje Sklep
  [ Zaloguj się ]   [ Załóż konto ]
  Najczęściej szukane
Konspekty
Programy nauczania
Plany rozwoju zawodowego
Scenariusze
Sprawdziany i testy
  Media
Przegląd Prasy
Patronat
Medialny
Po godzinach
  Slowka.pl
Słówka na email
Język angielski
Język niemiecki
Język francuski
Język włoski
Język hiszpański
Język norweski
Język japoński
Język rosyjski
Gramatyka
Rozmówki

Ewelina Pielka, 2010-05-30
Jaworzno

Język niemiecki, Artykuły

METODY AKTYWIZUJĄCE W NAUCZANIU JĘZYKA NIEMIECKIEGO W SZKOLE ŚREDNIEJ.

- n +

METODY AKTYWIZUJĄCE

W NAUCZANIU JĘZYKA NIEMIECKIEGO

W SZKOLE ŚREDNIEJ


Ewelina Pielka

Jaworzno 201Or.


I. CELE METOD AKTYWIZUJĄCYCH:

- sprawienie dzięki wspierającej roli nauczyciela i zastosowaniu przez niego różnych

środków dydaktycznych oraz procesu dynamiki grupy, że uczeń staje się aktywnym

podmiotem "zdobywającym wiedzę drogą własnych dążeń i poszukiwań" (przyp.

Micińska Hanna),

- zaktywizowanie ucznia do nauki języka niemieckiego, do samodzielnego myślenia,

kreatywności, własnych poszukiwań i rozwiązań, w momencie, gdy ich jeszcze nie

przejawia,

- zrozumienie i zapamiętanie wiadomości,

- rozwój indywidualny,

- rozwój więzi w grupie,

- integracja klasowa.


II. METODY I FORMY PRACY:

W realizacji celów nauczania nauczyciel musi odpowiednio do:

- celu danej lekcji,

- wieku uczniów,

- stylu uczenia się uczniów w klasie,

- poziomu zaawansowania języka,

- temperamentu,

- sytuacji,

dobrać właściwą metodę aktywizującą.

Nauczyciel ma bardzo wiele metod aktywizujących do wyboru. W swych

zamierzeniach musi pamiętać o swej wspierającej i kontrolującej roli w procesie

nauczania.

Aktywność uczniów dotyczyć może:

- poznania sensorycznego,

- myślowego,

- sfery emocjonalno- uczuciowej,

- sfery wolicjonalnej (działań).

Nauczyciel musi uwzględnić style uczenia się i myślenia, a więc to czy uczniowie

w klasie to: wzrokowcy, słuchowcy, kinestetycy, czy uczący się przez dotyk.

Musi pamiętać także o typach uczenia związanych z dominacją półkul mózgowych

oraz uwzględnić wpływ potrzeb na uczenie się :

- otoczenia,

- emocjonalny,

- społeczny,

- biologiczny.



III. RODZAJE METOD (zob. prezentacja multimedialna Hanny Micinńskiiej):

1.1.Metody aktywizujące:

1) metody przypadków zdarzeń,

2) dyskusyjne, dydaktyczne ( związane z wykładem, lekcją, wielokrotne, okrągłego stołu, śnieżna kula, panelowa, burza mózgów, metaplan, debaty),

3) sytuacyjne,

4) gry dydaktyczne ( symulacyjne, decyzyjne, psychologiczne)

5) inscenizacja.

1.2. Metody: problemowe, ekspresyjne i impresyjne oraz graficznego zapisu.

1.3. Metody aktywizujące:


– definiowania pojęć,
– diagnostyczne,
– dydaktyczne gry
– dyskusji,
– ewaluacyjne,
– hierarchizacji,
– planowania,
– pracy we współpracy,
– przyspieszające uczenie,
– rozwijania twórczego myślenia,
– twórczego rozwiązywania problemów,



IV. CHARAKTERYSTYKA WYBRANYCH METOD AKTYWIZUJĄCYCH:


Artykuł prasowy- istotą tej metody jest zilustrowanie wydarzeń opisanych w tekście w konwencji artykułu. Uczniowie pracują w grupach 4-5 osobowych. Uczestnicy wchodzą w role dziennikarzy i piszą artykuły w pustym polu powielonych pierwszych stron gazet. (np. o zaginięciu kota, psa). Każda 'redakcja " odczytuje swój artykuł.

Ankieta – metoda diagnostyczna, porządkująca. Stanowi urozmaicenie lekcji.polega na uzupełnianiu brakujących informacji.

Burza mózgów- uczniowie wpisują w asocjogram na tablicy lub przypinają na tablicy korkowej swoje skojarzenia związane tematycznie np. z wakacjami.

Burza pytań- metoda polegająca na swoistej odmianie "burzy mózgów" . W trakcie pracy uczniowie w grupach 3-5 osobowych poszukują jak najwięcej pytań do tekstu i zapisują je na kartkach. Po upływie określonego przez nauczyciela ( niezbyt szybko) grupy przerywają pracę.Grupy zaczną po pierwszych, narzucających się pytaniach, zaczynają szukać dalszych skojarzeń. Grupy wybierają pytanie. Przedstawiciele grup czytają pytania, wymieniając na koniec to jedno, wybrane przez grupę.Przyklejają kartki z pytaniami i zawieszają na ścianie lub przypinają do tablicy korkowej. Nauczyciel porządkuje zebrany materiał.

Drzewko decyzyjne- metoda przyspieszająca uczenie i zapamiętywanie, polegająca na tym, że w pień nauczyciel wpisuje hasło, np. zaimki, a na gałęziach słowa, związane z tematem, np. zaimki osobowe, dzierżawcze, zwrotne. Metoda pozwala zwizualizować to, z czym uczniowie mają największe problemy.

Dyskusja – forma trudna, ponieważ mówienie powoduje u ucznia na lekcjach języka obcego często "Denkblokade". Przy pomocy np. kolorowej piłeczki lub maskotki, którą uczniowie sobie rzucają, następuje rozładowanie napięcia.

Fotoekspresja- metoda zakładająca stosowania "sprechender Fotos" na lekcjach języka niemieckiego. Zdjęcia są sugestywne i mają wywoływać u odbiorcy silne emocje.

Inscenizacja- to metoda, dzięki której uczeń może wczuć się w role innych postaci
i wyrażać ich myśli i poglądy. Służy do przedstawiania bajek i baśni, lub skeczów.
Może nauczyć się działania w grupie i współodpowiedzialności za innych.Nauczyciel pełni tutaj funkcję wspierającą, korygującą i oceniającą.

Kolaż – grupy 4-5 osobowe tworzą go ze starych gazet i zdjęć, wymyślają tytuły.
Każda grupa wybiera jeden, opracowywany przez siebie. ( np. dotyczący ochrony środowiska czy Szwajcarii)

"Lernstationen"- metoda diagnostyczna, pozwalająca ocenić posiadane przez ucznia wiadomości i umiejętności, np. przy powtórzeniach. Uczniowie pracują w grupach, przechodząc przez kolejne stacje. Na stolikach muszą znajdywać się karty zadań, przygotowane przez nauczyciela i karty pracy. Jest to metoda wymagająca nakładu pracy nauczyciela.

Lekcje z video- metoda uatrakcyjniające zajęcia lekcyjne. (Duży wybór oferuje Instytut Goethego w Krakowie).

List – ( metoda dramowa) grupy 3-4 osobowe piszą list np. do Świętego Mikołaja,
lub uczniowie piszą list " w imieniu" określonej postaci w związku z konkretnym wydarzeniem.

Listy gończe- ciekawa metoda polegająca na "wysyłaniu" listów gończych w klasie, zwierających konkretny opis ucznia (jego wygląd, cechy charakteru). Uczniowie mają zgadnąć kto jest poszukiwany.

Metaplan- metoda polegająca na odpowiedzi przez uczniów na pytania: "jak jest?", "jak powinno być?', " dlaczego jest tak, jak jest?" Co zrobić, żeby było dobrze?"

Metoda łożysko kulkowe- metoda ułatwiająca sprawdzenie zadania domowego lub stawiania pytań. Uczniowie tworzą 2 kręgi-wewnętrzny i zewnętrzny.

Metody na poznanie imion- to "imię i nastrój", "imię i gest", imię do imienia". Metoda sprawdza się przy wzajemnym poznawaniu na lekcjach języka niemieckiego.
Dzięki niej uczeń może zaistnieć w grupie i poznać imiona rówieśników w atmosferze radości i zabawy.

Niedokończone zdania- metoda polegająca na zakończeniu danego zdania. Grupy 3-5 osobowe mają uaktywnić wyobraźnię i poszukać pomysłów w grupie, dokańczając zdania, np. przysłowia niemieckie. Przedstawiciele grup przyklejają kartki z dopisanymi zakończeniami na szary papier, który zawiesza się na ścianie.

Piramida priorytetów- uczniowie w grupach 3-5 osobowych zbierają wiadomości dotyczące określonego tematu, następnie zapisują je, tworząc piramidę i prezentują pracę zespołów na forum..

Portfolio – metoda polegająca na gromadzeniu informacji przez w formie pisemnej w segregatorze lub teczce. Mogą to być informacje związane z uczniem (np. ulubione formy spędzania czasu wolnego, hobby)

Praca z baśnią- metoda ekspresyjna i impresyjna, dająca wile możliwości, pomagająca zapamiętać uczniowi struktury leksykalno- gramatyczne. Uczeń może wczuć się w rolę jednej z postaci i opisać odczucia z innej perspektywy (np. kota)

Praca z piosenką- umożliwia pozbycie się zahamowań, " odblokowanie się " ucznia. Jest ciekawą formą dla ucznia. Uczy słownictwa i ułatwia jego zapamiętanie w kontekście oraz struktur gramatycznych. Jest formą informacji o kulturze danego kraju.

Praca projektowa- metoda zakładająca opracowanie przez grupę uczniów projektu.
Kolejnymi etapami będzie pozyskanie materiałów do projektu, ich dobór, organizacja czynności w grupie do realizacji, realizacja właściwa, sprawdzenie i ocena. Jest to metoda polegająca na rozwijaniu kreatywności u uczniów.

Praca z wierszem- metoda zakładająca twórcze myślenie i kreatywność ucznia, rozwijająca jego wyobraźnię.

Puste krzesło- istotnym elementem tej metody jest dyskusja przedstawicieli grup reprezentujących różne rozwiązania postawionego problemu. Po postawieniu problemu np. do tematu "Wady i zalety palenia papierosów" nauczyciel proponuje 3 różne odpowiedzi. Dodaje też pustą kartkę dla uczniów, którzy mają inne propozycje. Uczestnicy siadają obok kartek, które oddają ich przekonania i poglądy. W grupach uczniowie zbierają argumenty. Osoby, które wybrały pustą kartkę muszą sprecyzować swoje poglądy. Grupy wybierają swoich przedstawicieli. Przedstawiciele wychodzą z krzesłami na środek, siadają w kręgu, a grupy za nimi.
Rozpoczyna się dyskusja w kręgu.

Rebusy- małe grupy wyrażają pewne treści w formie zaszyfrowanej- rysunkowo- słownej.

Rzymski pokój- uczniowie maja zapisać na kolorowych karteczkach nazwy pomieszczeń, określenia pomieszczeń i skojarzenia z nimi związane.

Scenka improwizowana- przedstawia dalszy rozwój sytuacji wyjściowej według scenariusza przygotowanego przez uczniów. Sytuacja musi zawierać jakiś konkretny problem i napięcie umożliwiające postawienie pytania: Jak te wydarzenia mogłyby potoczyć się dalej? W tej metodzie pomocne może być "sprechendes Foto" lub tekst wyjściowy. Uczniowie pracują w małych grupach. Każda z grup przedstawia swoją wersję.

Słoneczko- grupie trzyosobowej stawiamy pytanie np. Jakie są cechy dobrego, a jakie złego przyjaciela?
Wynik dyskusji w formie haseł uczniowie wypisują na małych karteczkach. Każda grupa ma odpowiednią ilość kartek. Uczniowie dyskutują, poszukując odpowiedzi, a wynik dyskusji ( w formie haseł) wypisują na małych kartkach. Przedstawiciele grup
układają na podłodze słoneczko w ten sposób, że kartki z tą samą treścią haseł tworzą promienie.kolejne osoby albo dokładają kartki do powstałych promieni, albo tworzą nowe. Promienie są utworzone wokół okręgu. Po ułożeniu słoneczka zapraszam uczestników do spaceru i zapoznania się z promieniami. Spacer ten może być wykorzystany na dyskusję.

Słowa -klucze- celem tej metody jest poszukiwanie słów, które maja kluczowe znaczenie, a następnie utworzenie z nich schematu ilustrującego tekst (np. dotyczącego przygotowywania określonej potrawy). Uczniowie maja pracować w małych grupach.

Telegram- ( metoda dramowa) pisanie tekstu na pocztowym blankiecie telegramu, wymagającego określonej liczby słów, np.15. Wykorzystanie pocztowego blankietu jest najczęściej elementem zaskoczenia dla grupy i wprowadza element urozmaicenia pracy. Uczniowie muszą dokonać selekcji treści i znalezienia słów opisujących sedno sprawy. Metoda do wykorzystania na lekcjach godzin wychowawczej i zajęciach o zaginięciu rzeczy lub osób.

Wywiad- metoda zakładająca prowadzenie improwizowanej rozmowy w konwencji wywiadu. Uczniowie odgrywają tutaj role np. dziennikarza lub aktora.Wywiad może być też wprowadzeniem do dalszej pracy nad tekstem.

Zabawy i gry integracyjne-ulubione metoda pracy ucznia we współpracy i rozwiązywania problemów



V. ZALETY STOSOWANIA METOD AKTYWIZUJĄCYCH:

- uatrakcyjnianie zajęć lekcyjnych, dodatkowych, pozalekcyjnych,

- element zaskoczenia ucznia, niekonwencjonalnego podejścia nauczyciela do problemu
czy lekcji,

- zmotywowanie ucznia do kreatywnego myślenia, poszukiwania innych pomysłów,

samodzielnego rozwiązywania problemów,

- wzmacniają poczucie własnej wartości ucznia,

- integrują klasę.



VI. WADY STOSOWANIA METOD AKTYWIZUJĄCYCH:


- powodujące nadmierne rozchwianie dyscypliny w klasie (nauczyciel musi cały czas

kontrolować sytuację),

- czasochłonne, wymagające czasem długich przygotowań do realizacji,

- zabierające zbyt dużo czasu na lekcji,

- wywołujące niechęć niektórych uczniów.




Metody aktywizujące są potrzebne na lekcjach języka niemieckiego i godzinach

wychowawczych. Niewątpliwie ich zalety przewyższają wady i dlatego powinny być

stosowane przez nauczycieli w pracy z młodzieżą szkół ponadgimnazjalnych.



VII.ROLA I ZADANIA NAUCZYCIELA:

Stosowanie metod aktywizujących pozwala wpłynąć na sposób rozumienia roli

nauczyciela.

Nauczyciel powinien:

– przygotować zajęcia,

– być aktywny, ale na drugim planie,

– organizować pracę w małych grupach,

– stworzyć warunki prezentacji uczniów na forum,

– kontrolować dyscyplinę w klasie.


VIII. ROLA UCZNIA:

Uczeń jest aktywnym podmiotem, poszukującym odpowiedzi na konkretnie

postawione do rozwiązania zadania. Zjawiska, związane z jego aktywnością to:

- wykorzystanie życiowych doświadczeń, dotychczasowej wiedzy,

- podejmowanie działań zakończonych konkretnym wytworem,

- wykorzystanie potencjału grupy- możliwość uczenia się od grupy.


VIII. WARUNKI SKUTECZNOŚCI METOD AKTYWIZUJĄCYCH;

1) zaangażowanie nauczyciela,

2) porządek, czyli dyscyplina,

3) dostosowanie metod do grupy uczestników ( wybór metod z bardzo szerokiej i różnorodnej gamy, ich modyfikacja- czyli łączenie fragmentów lub kilku metod,
wybór tematyki pracy, ilości, wielkości oraz stopnia trudności),

4) organizacja przestrzeni (ustawienie ławek, stolików)

5) przygotowanie materiałów,

6) gospodarowanie czasem,

7) rezygnacja ze stawiania stopni.




B i b l i o g r a f i a:

Szkolenie Śląski Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli: Hanna Micińska: "Metody

aktywizujące w nauczaniu" , prezentacja multimedialna

Szkolenie w Instytucie Goethego w Krakowie

Bigaj Joanna: "Języki obce w szkole" ("Metody aktywizujące na lekcjach języka niemieckiego i nie tylko", pażdziernik 2006r.

Barciński Zbigniew, Wójcik Justyna: "Metody aktywizujące w katechezie" (cz.1-3),
Wyd. KLANZA, Lublin 1999

Portale internetowe dla nauczycieli

Strona Instytyutu Goethego w Krakowie

www.profesor.pl

www.literka.pl



Zgłoś błąd    Wyświetleń: 12892
 
   Komentarze
Jeszcze nie ma żadnych komentarzy, Twój może być pierwszy!

Dodaj komentarz
  Barometr
1 2 3 4 5 6  
Oceń artukuł!



Ilość głosów: 0
  Publikacje

Nowe zasady publikacji
Szukaj autora i tytuł
Ostatnio dodane materiały
Ranking publikacji 
Najczęściej zadawane pytania
  Twoje konto
Zaloguj się
Załóż konto
Zapomniałem hasła
  Forum
Nauczyciel - awans zawodowy
Matura
Korepetycje
Ogłoszenia - kupię, sprzedam, oddam


O Profesorze - Napisz do Nas - Reklama - Polityka prywatności - Najczęściej zadawane pytania - Zgłoś błąd

2000-2014