AWANS INFORMACJE FORUM Dla nauczyciela Dla ucznia LOGOWANIE


Katalog

Małgorzata Włodek
Uroczystości, Scenariusze

W rocznicę tragicznego września

- n +

Scenariusz szkolnej uroczystości: W rocznicę tragicznego września

RECYTATOR I

Dzień 1 września jest czarną datą w kalendarzu naszych rocznic historycznych. To dzień, kiedy Trzecia Rzesza Niemiecka, zdecydowała się na podbicie Polski. Do zrealizowania tego planu Niemcy hitlerowskie przystąpiły w momencie, gdy już wzmocniły się gospodarczo i militarnie, i siłą przyłączyły słabą Austrię, oraz podporządkowały sobie rozbitą Czechosłowację. W początkowym okresie Hitler-ówczesny kanclerz Niemiec - wysuwał wobec Polski żądania terytorialne i polityczne licząc na to, że uda mu się uczynić z Rzeczypospolitej państwo satelickie, tzn. takie które tylko oficjalnie będzie wolne i suwerenne.

RECYTATOR II

Odrzucenie przez rząd polski żądań Hitlera spowodowało, iż ten postanowił napaść zbrojnie na państwo polskie, które stało mu na drodze do zrealizowania jego planów. Aby usprawiedliwić się w oczach Zachodu i obarczyć Polaków winą za atak na nasze państwo, Hitler uciekł się do licznych ataków dywersji i prowokacji, spośród których napad niemieckich oddziałów szturmowych SS, przebranych w mundury polskie, na niemiecką radiostację w Gliwicach miał stanowić główny pretekst do rozpoczęcia wojny.

RECYTATOR III

1 września 1939 o świcie wojska niemieckie przekroczyły granice Polski dokonując napaści bez wypowiedzenia wojny. Niemcy uderzyły z północy, zachodu i południa. Wraz z wojskami lądowymi ruszyło do akcji niemieckie lotnictwo. O godzinie 4.45 ciszę poranka na Westerplatte przerwało artyleryjskie bombardowanie z pancernika Schleswig-Holstein. Na Wojskową Składnicę Tranzytową, której załoga liczyła jedynie 180 żołnierzy pod dowództwem majora Henryka Sucharskiego, posypał się grad bomb z morza, lądu i powietrza. Mimo, że Westerplatte było przygotowane jedynie do 12- godzinnej obrony i liczyło na nadejście odsieczy, to jednak przez 7 dni dzielna załoga tego niewielkiego skrawka polskiego w Gdańsku potrafiła odpierać niemieckie ataki. Dopiero 7 września, z powodu wyczerpania amunicji i braku możliwości niesienia pomocy rannym, na rozkaz swego dowódcy załoga zaprzestała walki.

RECYTATOR IV

K. I. Gałczyński "Pieśń o żołnierzach z Westerplatte"

Kiedy się wypełniły dni
i przyszło zginąć latem
prosto do nieba czwórkami szli
żołnierze z Westerplatte.

A lato było piękne tego roku.

I tak śpiewali- Ach to nic,
że tak bolały rany,
bo jakże słodko teraz iść
na te niebiańskie polany.

A na ziemi tego roku było tyle wrzosu
na bukiety.

W Gdańsku staliśmy tak jak mur,
gwiżdżąc na szwabska armatę,
Teraz wznosimy się wśród chmur,
żołnierze z Westerplatte.

RECYTATOR V

W chwili wybuchu wojny mieliśmy liczną armię i dobrze wyszkolonego ale słabo uzbrojonego żołnierza. Mobilizacja przebiegała sprawnie ale powołane pod broń roczniki, gromadzone w zapasowych ośrodkach, broni nie miały. Ze względów prestiżowych, zamiast na fortyfikacje i umocnienia, pola minowe i zapory przeciwczołgowe, znaczne środki pochłaniała na przykład marynarka wojenna. Jednostki floty wojennej nie mogły odegrać żadnej roli w obronie wąskiego skrawka polskiego wybrzeża. Te, które uniknęły zniszczenia w pierwszych godzinach wojny, ratowały się ucieczką na Morze Północne. Polskie siły zbrojne, które w dniu 1 września znajdowały się w gotowości bojowej, rozproszone zostały wzdłuż długiej linii granic. Ułatwiło to Niemcom przełamanie frontu już w pierwszych godzinach wojny. Do 3 września wojska niemieckie zajęły Śląsk i Pomorze, zbliżały się do Krakowa i Poznania, który wojska polskie już opuściły. Mimo długiej i heroicznej obrony Westerplatte, Helu i Warszawy czy Lwowa i bohaterskiej postawy żołnierza polskiego, Polska przegrała wojnę obronną.

RECYTATOR VI

Jan Brzechwa "Ojczyzna"

Gdy padnie słowo "Ojczyzna"
Wierny odpowie głos
I odmłodnieje siwizna
I odmłodnieje los.

Nad Wisłą burza zawisła
W burzy młodnieje śpiew
W Wiśle woda nie wyschła
W żyłach nie wyschła krew.

O, matko mundur mi podaj
Ten sprzed dwudziestu lat
Krew moja jest znowu młoda
Jak rozmarynu kwiat.

O, matko mój mundur szary
Bóg mi kulami szył
Kulami uczył mnie wiary
Kiedy już brakło sił.

Żołnierskie podaj mi buty
Te sprzed dwudziestu lat
W takt dumnej żołnierskiej nuty
Pomaszeruję w świat.

Co serce w prostocie wyzna
Tego nie trzeba kryć:
Gdy padnie słowo "Ojczyzna"
Znów będzie warto żyć.

RECYTATOR VII

W ciągu pierwszych dwóch tygodni wojny naczelny wódz stracił wszelki wpływ na przebieg działań wojennych, a 17 września, gdy toczyły się jeszcze walki i broniła się Warszawa, naczelny wódz i rząd opuścili kraj i zostali z miejsca internowani w Rumunii. Nieudolność marszałka Rydza-Śmigłego sprawiła, że wojskowe i cywilne struktury państwa zostały zniszczone w ciągu kilku tygodni. Był to straszliwy i nieoczekiwany cios dla społeczeństwa. Nie tyle sama klęska, ile szybkość i łatwość, z jaką nieprzyjaciel osiągnął swój cel, ugodziły boleśnie poczucie dumy narodowej.

RECYTATOR VIII

Jerzy Jurandot "Jadą żołnierze"

Nędzną chłopską podwodą, wąską i drabiniastą
Jadą z frontów żołnierze poprzez walczące miasto.

Rozbitki dalekich bitew, brudni, brodaci, obdarci,
Łachman munduru na grzbiecie, sierocy karabin w garści.

Pod okrwawionym bandażem, na twarzach białych jak płótno
Apatią ponurą się znaczą Prusy, Pomorze, i Kutno.

Przystają znużeni przechodnie z trwożną w sercu nadzieją,
Patrzą długo, długo - i już zapytać się śmieją.

Podają garść papierosów i idą za podwodami.
Tak by się chciało coś wiedzieć, może powiedzą sami....

Milczą posępni żołnierze na drabiniastych wozach,
W dalekich, dalekich spojrzeniach zastygła śmiertelna groza.

RECYTATOR IX

17 września na umęczoną zmaganiami z Niemcami Rzeczpospolitą najechała zbrojnie Armia Radziecka. Mołotow wezwał polskiego ambasadora w Moskwie i oświadczył, że "skoro Rzeczpospolita przestała istnieć", podjęte zostały środki w celu ochrony mieszkańców zachodniej Białorusi i Ukrainy. W niektórych miejscach witano oddziały radzieckie w błędnym przeświadczeniu, że ruszają one do akcji skierowanej przeciwko Niemcom. Gdzie indziej podejmowano z nimi walkę. Podział łupów ustalała umowa niemiecko - sowiecka, podpisana w dniu 28 września. Linię demarkacyjną wyznaczono na Bugu i Sanie.We wrześniu 1939 roku internowano15 tysięcy oficerów Wojska Polskiego i wywieziono do 3 różnych obozów w zachodniej części Rosji. Większość z nich nie była zawodowymi żołnierzami, lecz oficerami rezerwy, zmobilizowanymi podczas ofensywy niemieckiej. Byli to wysoko kwalifikowani ludzie o uniwersyteckim wykształceniu- nauczyciele, urzędnicy, handlowcy, lekarze i naukowcy. Z punktu widzenia radzieckich władz stanowili sam kwiat grupy określanej mianem wroga klasowego. Wszyscy zostali zamordowani, a prawda o ich śmierci była ukrywana przez prawie pół wieku.

RECYTATOR X

Wacław A. Chmielewski "Bądź pozdrowiona" - Modlitwa w 40-tą rocznicę zbrodni w Katyniu.

Matko Bolesna- w łagrach objawiona
Kolczastym drutem wydłubana w drzewie.
Na ustach brata, gdy w Katyniu konał,
Zastygłaś - w ostatnim tchnieniu.
Królowo Anielska!
Nie daj nas zabijać
Matko Kozielska.
Zdrowaś Maryja!

Litanię imion zamkniętą w ciemności
Dołów katyńskich zachowaj dla Polski.
I każ nam wierzyć i żyć tą nadzieją,
Że nawet gdy wiatry ich prochy rozwieją,
Zbierzesz zbłąkane z tej ziemi ponurej
Naszymi łzami nasycone chmury
By mogły opaść kroplami ciepłymi
Na polską ziemię
Do stóp Jasnej Góry!

RECYTATOR XI

We wrześniu 1939 Polska nie mogła obronić się przed dwoma najeźdźcami. Nawet największy geniusz wojskowy nie byłby w stanie obronić terytorium państwa zaatakowanego przez Niemców z zachodu i Sowietów ze wschodu. Polska, stawiając 1 września opór zbrojny w sytuacji beznadziejnej z wojskowego punktu widzenia, zmusiła Anglię i Francję do wypowiedzenia Niemcom hitlerowskim wojny, która 5 lat później skończyła się ich totalną klęską. Nie wiadomo, jak potoczyłaby się historia, gdyby Polska w 1939 roku, idąc za przykładem Czechosłowacji, poddała się bez walki.

RECYTATOR XII

Jan Pocek "Litania do żołnierza"


Choć nie wiem gdzie spoczywasz
śmiertelną przeszyty kulą,
choć nie wiem, jakie jest Twoje imię
żołnierzu,
któryś pierwszy
o świcie
dnia pierwszego września
w obronie ojczyzny
zginął,
wołam do ciebie
głosem zalanym łzami
i żarem serca:
Módl się za nami.

PIOSENKA: "Biały Krzyż" Czerwone Gitary

BIBLIOGRAFIA


1. Albert A.. Najnowsza historia Polski 1914-1993. Warszawa 1996: Krąg
2. Buszko J. Historia Polski 1864-1948. Warszawa 1985: PWN
3. Pronobis W. Świat: Polska w dwudziestym wieku. Warszawa 1990: Editions Spotkanie
4. Roszkowski W. Historia Polski 1914-1994. Warszawa 1995: PWN
5. Tazbir J. Zarys historii Polski. Warszawa 1990: PIW
 

Opracowanie: mgr Małgorzata Włodek

Zgłoś błąd    Wyświetleń: 1652


Uwaga! Wszystkie materiały opublikowane na stronach Profesor.pl są chronione prawem autorskim, publikowanie bez pisemnej zgody firmy Edgard zabronione.


BAROMETR


1 2 3 4 5 6  
Średnia ocena: 5



Ilość głosów: 2

Serwis internetowy, z którego korzystasz, używa plików cookies. Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, poprawy jakości świadczonych usług w tym dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do Twoich indywidualnych potrzeb). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do Internetu oraz w Polityce prywatności plików cookies.
Dowiedz się więcej.