Awans Informacje Forum Dla nauczyciela Dla ucznia Korepetycje Sklep
  [ Zaloguj się ]   [ Załóż konto ]
  Najczęściej szukane
Konspekty
Programy nauczania
Plany rozwoju zawodowego
Scenariusze
Sprawdziany i testy
  Media
Przegląd Prasy
Patronat
Medialny
Po godzinach
  Slowka.pl
Słówka na email
Język angielski
Język niemiecki
Język francuski
Język włoski
Język hiszpański
Język norweski
Język japoński
Język rosyjski
Gramatyka
Rozmówki

Alina Czyżewska
Pedagogika, Artykuły

Aktywizowanie myślenia w procesie nauki czytania

- n +

Aktywizowanie myślenia w procesie nauki czytania

Kształtowanie u dzieci umiejętności czytania ze zrozumieniem i odczuwanie takiego czytania każdego tekstu- to problem bardzo istotny w procesie początkowej nauki czytania, począwszy już od pierwszych samodzielnie przez dzieci czytanych wyrazów. Aktywny stosunek dziecka treści pisanych zaczyna się jednak nie dopiero w momencie, kiedy samo próbuje czytać ale już w trakcie pierwszych kontaktów ze słowem drukowanym przekazywanym mu przez rodziców i wychowawców. Od tego jak to zrobią - czy interesująco, dostarczając dziecku przyjemnych przeżyć i okazji do zastanawiania się, oceniania bohaterów, czy byle jak, aby przeczytać i mieć spokój lub odnotować w dzienniku zajęć, że takie "zajęcie" miało miejsce, zależy bardzo wiele. Piękne przekazanie dzieciom utworu literackiego w większym stopniu przyczynia się do tego, że będą one nie tylko słyszały słowa, ale i "widziały" to wszystko, o czym on mówi, że rozbudzi zainteresowanie książką. Dzieci systematycznie przyzwyczajane do takiego przekazu poezji i prozy będą próbowały go mimowolnie naśladować, gdyż same zaczną czytać. Od tego więc jakie wzory będą miały dzieci słuchając czytania książek, zależy w dużej mierze, jak one same będą później czytały. Równie duże znaczenie dla kształtowania umiejętności czytania ze rozumieniem jak jakość wypowiedzi nauczyciela ma troska o to, by dzieci rozumiały treść utworu. Dziecko zaczynając czytać pierwsze wyrazy musi je rozumieć, gdyż tylko wtedy ma dla niego jakiś sens to, co robi. Nauczycielka musi być pewna, że każde z uczestniczących w zabawie lub zajęciu dzieci, wie co to jest ekran, godło, ananas, lub co znaczą inne nieraz łatwe do odczytania, ale trudne do zapamiętania wyrazy. Wystarczy jeden niezrozumiały wyraz w zdaniu, aby dziecko nie wiedziało, o co chodzi, nie umiało odpowiedzieć na pytanie nauczycielki lub wykonać jej polecenia. Jeżeli np. dzieci otrzymują kartki papieru z napisami informującymi, co każde ma narysować, a nie będą rozumiały niektórych wyrazów- nie wykonają zadania w sposób zgodny z poleceniem nauczycielki. Z tego względu dobierając wyrazy i teksty do czytania przez dzieci należy być pewnym, że ich znaczenie jest dla dzieci zrozumiałe, bowiem gdy czytanie nie będzie czynnością mechaniczną, polegającą na rozpoznawaniu znaków i łączeniu ich w całość sprawi dziecku przyjemność i obudzi zainteresowanie czytanym tekstem. Z tym wiąże się także stopień trudności tekstów, przygotowywanych do czytania przez dzieci. Jeżeli zawierają one wie41e dłuższych wyrazów o skomplikowanej strukturze(np. powtarzające się występowanie dwu lub trzech spółgłosek obok siebie), to zaangażowanie dzieci techniką ich odczytywania będzie tak duże, że utrudni im aktywne śledzenie odczytywanych treści i rozumienie ich. Zjawisko to wystąpi także, gdy dziecko zna już wprawdzie wszystkie litery i każdy z podanych mu wyrazów potrafi przeczytać, ale nie czyta jeszcze płynnie, lecz robi to metodą głoskowania lub sylabizowania.

Bardzo istotną sprawę warunkującą kształtowanie u dzieci umiejętności czytania ze zrozumieniem jest stwarzanie motywacji do czytania w ogóle i sytuacji wymagających od wychowanka rozumienia tego, co czyta. Wiąże się to ściśle z organizacją procesu nauki czytania odpowiednim doborem zajęć i zabaw oraz umiejętnym integrowaniem treści z poszczególnych działów programu.
A oto przykłady zajęć, które stać się mogą inspiracją do poszukiwania nowych i ciekawych rozwiązań:
1) Na tablicy wieszamy cztery obrazki, przedstawiające fragmenty mniej znanych dzieciom bajek. Rozpoczynając zajęcia stwierdzamy, że dzieci bardzo lubią słuchać, gdy opowiada się bajki, a więc z pewnością chętnie same spróbują je ułożyć. Pomogą im w tym zawieszone na tablicy obrazki, których wprawdzie jest cztery, ale do każdego obrazka można wymyślić różne bajki. Po ułożeniu i opowiedzeniu bajek przez kilkoro dzieci odsłaniamy ukryte dotąd na tablicy wyrazy wiążące się z obrazkami z poleceniem, by umieścić je po cichym a następnie głośnym przeczytaniu pod odpowiednimi obrazkami. Kolejne zadanie to narysowanie przez dzieci "własnej" bajki, do której pasują wyrazy z tablicy. Wyrazy te występują dzieci jako podpis swojej pracy.
2) A oto inne zajęcie, w którym wymaga się od dziecka większego wysiłku umysłowego niż poprzednio, gdyż chodzi o czytanie ze zrozumieniem całych zdań. Na tablicy umieszczamy cztery obrazki przedstawiające charakterystyczne sytuacje dla poszczególnych pór roku, powyżej znajduje się duży napis "pory roku", a nad nim "rok". Dzieci najpierw omawiają treść obrazków określają, jaką każdy z nich przedstawia porę roku i po czym to poznały, a potem każde podchodzi do stolika i wybiera "list do siebie". W kopertach podpisanych imieniem dziecka jest kartka, zawierająca zdanie dotyczące jednego z czterech obrazków np.
- Na polu pracuje rolnik
- Koło płotu stoi wesoły bałwanek
- Robert ma dla mamy sasanki
- Koło sosny wyrosły ładne borowiki

Zadaniem dzieci jest przeczytać po cichu treść, zastanowić się, do którego obrazka pasuje, odczytać głośno zdanie i określić, której pory roku dotyczy ten list.

W obydwu przytoczonych zajęciach proces nauki czytania został tak zorganizowany, że przeczytanie wyrazu, zdania, tekstu czemuś służyło. Nie jest bowiem dobrze, gdy "czytanie służy tylko czytaniu".

Dziecko szybko się znuży, a nawet zniechęci, gdy je nieustannie mobilizujemy słowami: "przeczytaj ten wyraz, to zdanie, powiedz, co tu jest napisane" - itp. By zainteresować dziecko tą dziedziną działania jaką jest czytanie należy dbać o wytwarzanie emocjonalnego stosunku do tego co czyta, stawiać zadania wymagające: zastanowienia się, udzielenia odpowiedzi na pytania, modyfikowania własnej działalności. Celowa organizacja procesu nauki czytania, nastawienie dziecka na potrzebę zrozumienia tego co czyta, aktywizuje je w sposób wszechstronny, skłania do myślenia co ma ogromne znaczenie dla dziecka jako przyszłego ucznia - odbiorcy wielu treści z różnych przedmiotów nauczania.

 

Opracowanie: Alina Czyżewska

Zgłoś błąd    Wyświetleń: 1034
 
   Komentarze
Jeszcze nie ma żadnych komentarzy, Twój może być pierwszy!

Dodaj komentarz
  Barometr
1 2 3 4 5 6  
Oceń artukuł!



Ilość głosów: 0
  Publikacje

Nowe zasady publikacji
Szukaj autora i tytuł
Ostatnio dodane materiały
Ranking publikacji 
Najczęściej zadawane pytania
  Twoje konto
Zaloguj się
Załóż konto
Zapomniałem hasła
  Forum
Nauczyciel - awans zawodowy
Matura
Korepetycje
Ogłoszenia - kupię, sprzedam, oddam


O Profesorze - Napisz do Nas - Reklama - Polityka prywatności - Najczęściej zadawane pytania - Zgłoś błąd

2000-2014