Awans Informacje Forum Dla nauczyciela Dla ucznia Korepetycje Sklep
  [ Zaloguj się ]   [ Załóż konto ]
  Najczęściej szukane
Konspekty
Programy nauczania
Plany rozwoju zawodowego
Scenariusze
Sprawdziany i testy
  Reklama
  Media
Przegląd Prasy
Patronat
Medialny
Po godzinach
  Slowka.pl
Słówka na email
Język angielski
Język niemiecki
Język francuski
Język włoski
Język hiszpański
Język norweski
Język japoński
Język rosyjski
Gramatyka
Rozmówki

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA z języka polskiego w szkole podstawowej dla klas IV - VI

I - JAK STWORZYĆ PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA?

Celem nowoczesnego oceniania jest wspieranie ucznia w rozwoju oraz trafne i rzetelne wnioskowanie, jakie uczniowie mają osiągnięcia.
Ocena szkolna jest informacją o wyniku kształcenia wraz z komentarzem dotyczącym tego wyniku*. Komentarz ten dotyczy następujących aspektów:
- warunków uczenia się;
- sposobów uzyskiwania informacji o wyniku;
- poprawnej interpretacji wyniku;
- sposobu wykorzystania tej informacji w toku dalszej nauki.

Istota oceny skupia się na gromadzeniu i scalaniu informacji, a ocenianie polega na ustalaniu ocen szkolnych na podstawie wyników sprawdzania.

Najważniejsze cele nowoczesnego oceniania**:
- Diagnozowanie osiągnięć dydaktycznych ucznia.
- Obserwowanie rozwoju ucznia.
- Wspieranie rozwoju.
- Rozbudzenie motywacji uczenia się.
- Dostarczenie informacji zwrotnej głównym podmiotom.
- Uświadamianie oceny jako elementu rzeczywistości.
- Uczenie umiejętności oceny, korzystania z niej.
- Uczenie systematyczności, dobrej organizacji pracy (uczenia się).
- Wdrażanie do samooceny.
- Przygotowanie do zdrowej rywalizacji.
- Rozpoznawanie predyspozycji, uzdolnień, zainteresowań.
- Psychiczne wzmacnianie ucznia poprzez wskazywanie jego mocnych stron.
- Gromadzenie informacji do oceny końcowej.
- Likwidowanie stresu, lęku, agresji.

Wartość oceniania zależy od wymagań programowych, ich precyzji i jawności.
Ocenianie osiągnięć ucznia winno przebiegać na trzech płaszczyznach:
- Ustalenie wymagań programowych;
- Budowa skali ocen;
- Ustalenie oceny osiągnięć.

Oceny muszą być powiązane z wymaganiami programowymi. Obecnie ustala się dwu i trzystopniowe wymagania programowe:
- dwustopniowe: poziom podstawowy i ponadpodstawowy;
- trzystopniowe: poziom podstawowy, rozszerzający i dopełniający.

II - PLANOWANIE PRZEDMIOTOWEGO SYSTEMU OCENIANIA

Powyższy dokument powinien być precyzyjny, jasny i czytelny.Zasady PSO powinni znać i akceptować uczniowie, więc trzeba je stworzyć wraz z nimi - na drodze wzajemnych uzgodnień i ustaleń.Ważne jest, aby były to zasady nie tylko nauczyciela, ale także uczniów, którzy będą je rozumieć i w jakiś sposób się z nimi identyfikować.

Zasady PSO:
- PSO ma na celu wspieranie rozwoju intelektualnego i osobowościowego ucznia.
- Na początku każdego roku szkolnego dokonuje się diagnozy wstępnej poziomu wiedzy i umiejętności uczniów.
- Każda ocena jest opatrzona ustnym lub pisemnym komentarzem nauczyciela.
- Komentarz zawiera wskazówki dla ucznia, w jaki sposób może on podnieść swe osiągnięcia edukacyjne, które są formułowane w oparciu o podstawę programową oraz program nauczania.
- Stosuje się dwa poziomy wymagań: podstawowy i ponadpodstawowy.
- Wymagania ponadpodstawowe zawierają w sobie wymagania podstawowe. Aby zaliczyć poziom ponadpodstawowy, należy zaliczyć najpierw poziom podstawowy.
- Stosuje się sześciostopniową skalę ocen.
- Prace klasowe i sprawdziany z gramatyki, kształcenia literackiego, testy ortograficzne - są zapowiadane z tygodniowym wyprzedzeniem, inne - z dwudniowym wyprzedzeniem.
- Prace klasowe są obowiązkowe. Jeżeli z przyczyn losowych uczeń nie może pisać z całą klasą, to powinien to uczynić w innym terminie ustalonym wspólnie z nauczycielem.
- Wszystkie prace klasowe uczeń musi poprawić, dokonać analizy i korekty popełnionych błędów.
- Uczeń ma prawo do jednorazowej poprawy pracy klasowej, jeżeli otrzymał z niej ocenę niedostateczną lub dopuszczającą.
- Dłuższe domowe prace pisemne (np.wypracowania) nie są zadawane z lekcji na lekcję.
- Obowiązkiem ucznia jest prowadzenie zeszytu przedmiotowego, który podlega ocenie przynajmniej raz w ciągu semestru.
- Brak odrobionej pracy domowej jest równoznaczny z otrzymaniem minusa w osobistym zeszycie nauczyciela. Trzy minusy są równoznaczne z otrzymaniem oceny niedostatecznej i wpisaniem jej do dziennika lekcyjnego.
- Zaległe prace domowe powinny być uzupełnione przez ucznia i sprawdzone przez nauczyciela.
- Wszelkie formy aktywności uczniów związane z przedmiotem (dodatkowe prace, samodzielne inicjatywy, aktywność na zajęciach, udział w akademiach i apelach...i in.) są premiowane plusami, które nauczyciel notuje w swoim zeszycie obserwacji ucznia i wystawia ocenę celującą - za sześć plusów, bardzo dobrą - za pięć i dobrą - za cztery plusy.
- Wypracowania klasowe uczeń pisze w zeszycie do tego celu przeznaczonym, a pozostałe prace klasowe są pisane na kartkach i przechowywane w specjalnych teczkach.
- Do teczek i zeszytów klasowych mają wgląd zarówno uczniowie jak i rodzice.

Standard edukacyjny

Zawiera on zwięzły opis osiągnięć ucznia, uznanych za najważniejsze, niezbędne, fundamentalne po danym etapie kształcenia. Jego cechą jest duży stopień ogólności.

Wymagania programowe

Są to oczekiwane osiągnięcia uczniów i w odróżnieniu od standardu edukacyjnego muszą być sformułowane w sposób bardzo precyzyjny, ponieważ wynikają z nich kryteria bieżącej oceny osiągnięć ucznia.
Wymagania programowe można rozbić na kategorie (obszary) obrazujące kompetencje polonistyczne:
1) Czytanie, rozumienie, analiza i interpretacja przeczytanego tekstu.
2) Posługiwanie się wiedzą z teorii literatury.
3) Redagowanie tekstów.
4) Praktyczne wykorzystywanie wiedzy z nauki o języku.
5) Poprawna ortografia i interpunkcja.

Obszary aktywności ucznia podlegające ocenianiu

1) Wypowiedzi ustne, np.
- opowiadanie;
- opis;
- dialog;
- wypowiedź kilkuzdaniowa;
- recytacja;
- prezentacja;
- głos w dyskusji;
- czytanie tekstów

2) Wypowiedzi pisemne, np.
- odpowiedzi na pytania;
- wykonywanie ćwiczeń;
- redagowanie różnych form wypowiedzi: opowiadanie, opis, sprawozdanie, charakterystyka, list prywatny i oficjalny, kartka pocztowa, streszczenie, notatka w formie planu, wykresu, tabeli. ..itp.(takie formy, jakie przewiduje podstawa programowa na danym etapie kształcenia)
- redagowanie tekstów użytkowych: zawiadomienie, przepis, instrukcja, ogłoszenie, zaproszenie, telegram, reklama;

3) Zadania praktyczne:
niewerbalne wytwory pracy: album, słownik, plakat, mapa, film, słuchowisko, przekład intersemiotyczny,widowisko teatralne.

Metody sprawdzania osiągnięć

Sprawdzanie osiągnięć jest dla nauczyciela jednym ze środków kontroli stosowanych metod pracy, celowości podejmowanych czynności.
Właściwe dobieranie narzędzi sprawdzających i interpretacja wyników osiągniętych przez ucznia daje szansę zapobiegania niepowodzeniom w nauce oraz umożliwia sterowanie procesem nauczania np. podjęcie decyzji o konieczności dodatkowego powtórzenia określonej partii materiału.

Diagnozowanie postępów powinno być systematyczne i prowadzone na bieżąco - na każdej lekcji, po zakończeniu cyklu zajęć, na podsumowanie semestru...itp.

Dla uzyskania obrazu obiektywnej wiedzy o umiejętnościach ucznia, należy maksymalnie zróżnicować formy sprawdzania.

W każdej klasie przewiduję następujące prace klasowe:
- sprawdzian (test) z kształcenia językowego po zakończeniu określonej partii materiału;
- wypracowanie klasowe - po omówieniu poszczególnych lektur (przynajmniej jedno w czasie semestru);
- dyktanda i testy ortograficzne;
- testy WW i KO z opanowanych działów kształcenia literackiego, językowego, znajomości lektur oraz innej opracowanej problematyki.

Oceniane będą przeze mnie także pisemne prace domowe,a także ustne wypowiedzi ucznia - przygotowane i spontaniczne. Podlegają ocenie także zadania praktyczne - proces działania lub jego efekt - w zależności uwarunkowań procesu oceniania.

III - KRYTERIA OCENIANIA WYPOWIEDZI USTNYCH

Powyższe kryteria, tak jak wcześniej ogólne zasady PSO, muszą być znane uczniom.
Mówimy:

1) Zgodnie z tematem.
2) Zachowując odpowiednią kompozycję wypowiedzi:
- pamięta o wstępie, rozwinięciu, zakończeniu;
- łączy tekst w logiczną całość;
- unika powtarzania tych samych myśli.
3) Zwracając uwagę na poprawność językową:
- stosuje bogate słownictwo;
- włącza w wypowiedź porównania, cytaty, przysłowia, związki frazeologiczne;
- używa poprawnej polszczyzny;
- dba o poprawny akcent.
4) Stosując odpowiednie tempo mówienia (dyscyplinę czasu);
- dopasowuje tempo mówienia do tematu i formy wypowiedzi;
- mówi płynnie unikając pauz i przerywników typu: y..., e..., nie?...itp.

IV - KRYTERIA OCENIANIA PRAC PISEMNYCH

W szkole podstawowej uczeń stopniowo nabywa umiejętność pisania na temat i zgodnie z celem wypowiedzi.
Zarówno obowiązujące programy nauczania, jak i standardy wymagań egzaminacyjnych zalecają sprawdzanie i ocenianie następujących form wypowiedzi pisemnych oraz krótkich form użytkowych:

- opowiadanie;
- opis - przedmiotu, krajobrazu, postaci rzeczywistej i literackiej, dzieła sztuki;
- sprawozdanie z uroczystości szkolnej, wycieczki;
- notatka w formie planu, tabeli, wykresu, streszczenia;
- kartka pocztowa;
- list prywatny i oficjalny;
- telegram;
- zaproszenie;
- zawiadomienie;
- ogłoszenie;
- instrukcja;
- przepis.

Wypowiedzi pisemne są oceniane według następujących kryteriów:

1) Treść
- zrozumienie tematu - 4p.
- dobór materiału, ciekawy pomysł - 4p.
- wnioskowanie - 4p.

2) Kompozycja
- posługiwanie się określoną formą wypowiedzi - 3p.
- spójność tekstu - 3p.

3) Język i styl
- poprawna budowa zdań - 2p.
- trafne wyznaczanie granicy zdań - 2p.
- trafnie dobrane wyrazy - 2p.

4) Ortografia i interpunkcja
- ortografia bez zarzutu - 6p.
- nieliczne usterki ortograficzne i błędy drugorzędne - 5-4p.
- sporadyczne błędy ortograficzne zasadnicze i drugorzędne - 3-2p.
- liczne błędy zasadnicze i drugorzędne 1-0p.

Uwaga:
Identyczny błąd ortograficzny popełniony kilkakrotnie np. w wyrazach pokrewnych, jest liczony jako jeden błąd.
Cztery błędy interpunkcyjne mają identyczną wartość jak zasadniczy błąd ortograficzny.

Zapis
- pismo (kształt liter, czytelność, oddzielanie wyrazów) - 1p.
- akapity - 1p.
- margines - 1p.
- tytuł 1p.
-
Punktacja:
34-33p. - celujący
32-29p. - bardzo dobry
28-23p. - dobry
22-14p. - dostateczny
13-9p. - dopuszczający
8-0p. - niedostateczny

Praca nie na temat zostanie oceniona negatywnie.

V - SPOSOBY DOKUMENTOWANIA I ANALIZY OSIĄGNIĘĆ UCZNIÓW ORAZ PRZEKAZYWANIE INFORMACJI ZWROTNEJ DLA UCZNIA I RODZICÓW

Osiągnięcia uczniów odnotowuje się w:
- dzienniku lekcyjnym - oceny cząsteczkowe, śródroczne i końcoworoczne;
- kartach obserwacji ucznia i klasy - wypełniane na koniec semestru;
- osobistym zeszycie (notesie) nauczyciela - w formie plusów (minusów).

Informacja zwrotna nt. osiągnięć uczniów powinna zawierać zarówno pozytywne jak i negatywne aspekty zagadnienia. Należy podawać ją jak najwcześniej po zaistniałym wydarzeniu, by miała wartość wychowawczą.

Ważne jest, aby zacząć od pozytywów, zaakcentować to, co jest dobre, motywować do lepszej pracy i nie zniechęcać - a wręcz przeciwnie - zachęcać do samodzielnego zgłębiania problemu.

Informacja zwrotna ma zachęcać uczniów do szukania informacji, a nie może wyręczać ich ani w pracy, ani w myśleniu.

Formy informowania:
- portfolio, w którym są umieszczone wszystkie prace ucznia wykonane w ciągu cyklu kształcenia.Teczki (segregatory) oglądają rodzice podczas spotkań, a uczniowie analizują przynajmniej raz w ciągu semestru;
- zebrania z rodzicami, w czasie których rozdawane są i omawiane karty informacyjne uczniów;
- bezpośredni kontakt z rodzicami (indywidualna rozmowa w trakcie zebrań, dni otwartych czy innych wizyt w szkole, możliwość uczestniczenia rodzica w zajęciach lekcyjnych, wizyta nauczyciela w domu rodzinnym, wycieczki, imprezy klasowe itp.;
- pośredni kontakt z rodzicami (list gratulacyjny, uwaga w dzienniczku ucznia, pochwała lub nagana w klasowym zeszycie uwag, rozmowa telefoniczna...itp.);
- na początku roku szkolnego przedstawienie rodzicom i uczniom kryteriów poszczególnych ocen.

Na zakończenie chcę stwierdzić, iż nauczyciel może oceniać ucznia w różny sposób - począwszy od szkolnej oceny, a skończywszy na ustnej zachęcie czy życzliwym uśmiechu. Uzyskane w ten sposób wyniki decydują w konsekwencji o ocenie na semestr i koniec roku szkolnego.

Chcę jeszcze raz podkreślić, że należy zawsze wcześniej zapoznać uczniów i rodziców z wymaganiami programowymi i kryteriami ocen.

Jest to podstawowy wyznacznik nowej strategii oceniania i stanowi mocny fundament tworzenia szkolnej kultury w tym zakresie.

Opracowanie: mgr Dorota Pawłowska
Szkoła Podstawowa nr 3
w Ostrowi Mazowieckiej


 
  Barometr
1 2 3 4 5 6  
Średnia ocena: 6



Ilość głosów: 1

Szukaj autora i tytuł
Ostatnio dodane materiały
Najczęściej zadawane pytania
Zasady publikacji 
Zobacz jak wygląda zaświadczenie o publikacji Twoich materiałów
  Twoje konto
Zaloguj się
Załóż konto
Zapomniałem hasła
  Forum
Nauczyciel - awans zawodowy
Matura
Korepetycje
Ogłoszenia - kupię, sprzedam, oddam

O Profesorze - Napisz do Nas - Reklama - Polityka prywatności - Najczęściej zadawane pytania - Zgłoś błąd

2000-2014