Awans Informacje Forum Dla nauczyciela Dla ucznia Korepetycje Sklep
  [ Zaloguj się ]   [ Załóż konto ]
  Najczęściej szukane
Konspekty
Programy nauczania
Plany rozwoju zawodowego
Scenariusze
Sprawdziany i testy
  Reklama
  Media
Przegląd Prasy
Patronat
Medialny
Po godzinach
  Slowka.pl
Słówka na email
Język angielski
Język niemiecki
Język francuski
Język włoski
Język hiszpański
Język norweski
Język japoński
Język rosyjski
Gramatyka
Rozmówki

Program autorski kursu "Obsługa urządzeń elektroenergetycznych do 1 kV"

1. Wstęp

Kurs przeznaczony jest dla uczniów klas zawodowych a w szczególności dla klas liceum profilowanego o kierunku mechatronicznym. W cyklu kształcenia w liceum o profilu mechatronicznym dużą rolę przypisuje się zagadnieniom bezpieczeństwa i higieny pracy. Po zakończeniu kształcenia uczeń powinien posiadać umiejętności bardzo istotne dla człowieka pracującego przy współczesnych układach mechatronicznych, tzn. umiejętność rozpoznania stopnia zagrożeń pochodzących od urządzeń technicznych, zastosowania właściwego środka ochrony oraz udzielania pierwszej pomocy przedlekarskiej (np. ratowanie osoby porażonej prądem elektrycznym). Jeżeli kształtowanie tych umiejętności nie odbywa się w ramach zajęć profilowanych to powinny byś zrealizowane w formie kursu w układzie pozalekcyjnym.

Jak wiemy, licea profilowane mają za zadanie przygotować absolwentów do podjęcia zatrudnienia lub dalszej kontynuacji nauki. W pierwszym przypadku dużą pomocą może okazać się posiadanie uprawnień uzyskanych niniejszym kursem.

Program jest tak przygotowany, by z kursu mogli skorzystać uczniowie z podstawową wiedzą z zakresu elektroniki jak i ci, którzy jej nie posiadają.

2. Cel kursu

Celem kursu jest przygotowanie uczniów do egzaminu na uzyskanie świadectwa kwalifikacyjnego w zakresie eksploatacji wybranych urządzeń, instalacji lub sieci elektroenergetycznych o napięciu do 1 kV.

3. Czas trwania kursu

W przypadku uczniów bez podstaw z zakresu elektrotechniki kurs trwa 105 godzin (realizowane są wszystkie moduły programu).

Dla uczniów posiadających wiadomości ogólne z elektrotechniki (liceum o profilu mechatronicznym, zasadnicza szkoła zawodowa o kierunku elektrycznym itp.) czas realizacji tematów szkolenia wynosi 75 godzin lub 55 godzin (bez modułów: 3,4,5 lub bez niego, 10).

4. Warunki uczestnictwa

W kursie mogą uczestniczyć uczniowie klas programowo najwyższych, mających ukończone 18 lat w chwili zdawania egzaminu. Kursanci powinni złożyć wniosek o chęci uczestnictwa w kursie z dokładnym określeniem zakresu uprawnień kwalifikacyjnych, które zamierzają uzyskać (wyjaśnienia związane z wypełnieniem wniosku na pierwszym spotkaniu).

5. Zakończenie kursu

Kurs kończy się egzaminem.

Egzamin przeprowadzany jest w formie ustnej przez zespół egzaminacyjny komisji kwalifikacyjnej powołanej zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dn. 16.03.1999 r. w sprawie wymagań kwalifikacyjnych dla osób zajmujących się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci elektroenergetycznych oraz trybu stwierdzenia tych kwalifikacji, rodzajów instalacji i urządzeń, przy których eksploatacji wymagane jest posiadanie kwalifikacji, jednostek organizacyjnych, przy których powołuje się komisje kwalifikacyjne oraz wysokości opłat pobieranych za sprawdzanie kwalifikacji.

6. Ewaluacja

Uczestnicy kursu otrzymują kartę ewaluacyjną, którą wypełniają anonimowo.

Na podstawie analizy kart ewaluacyjnych należy dokonać oceny pracy i określić wnioski dalszej pracy.

7. Opis jednostek modułowych

"Obsługa urządzeń elektronicznych do 1 kV"

I. Jednostki metodyczne do dyspozycji kierownictwa kursu. (2 godz.)
II. Ogólne zasady eksploatacji urządzeń elektrycznych. (5 godz.)

Cel nauczania: Zapoznanie się z ogólnymi zasadami bezpiecznej eksploatacji urządzeń elektrycznych niskonapięciowych, z jakimi spotykamy się w gospodarstwie domowym i miejscu pracy. Uświadomienie zagrożenia porażeniowego tym samym konieczności posiadania odpowiednich kwalifikacji.

Podział materiału nauczania: Liczba godz.
1. Wymagania kwalifikacyjne osób zatrudnionych przy eksploatacji urządzeń elektrycznych. 1
2. Organizacja prac elektrycznych. 1
3. Ogólne zasady wykonywanych prac przy konserwacji i remontach 1
4. Narzędzia pracy i sprzęt ochronny 1
5. Ogólne przepisy bhp przy obsłudze urządzeń elektrycznych 1


Treść materiału nauczania:

Ad. 1. Przepisy odnośnie kwalifikacji osób eksploatujących, kierownictwa i dozoru. Program i zakres egzaminu.
Ad. 2. Rodzaje poleceń. Wydawanie poleceń. Obowiązki osób organizujących i wykonujących pracę. Łączenie funkcji.
Ad. 3. Organizacja miejsca pracy. Dopuszczenie do pracy. Przebieg pracy. Przerwy w pracy na polecenie. Zmiany miejsca pracy. Zakończenie pracy wykonywanej na polecenie.
Ad. 4. Typowe narzędzia pracy elektryka. Ocena stanu technicznego narzędzi. Badanie narzędzi. Sprzęt ochrony osobistej. Odzież ochronna.
Ad. 5. Przepisy ogólne przy eksploatacji urządzeń elektrycznych Obowiązujące przy wykonywaniu prac bez polecenia i na polecenie. Zasady bhp wykonywania prac mechanicznych i elektrycznych. Współpraca członków brygady.

III. Podstawowe wiadomości z elektrotechniki (15 godz.)

Cel nauczania: Przypomnienie i rozszerzenie wiadomości z podstaw elektrotechniki. Wyrobienie umiejętności analizowania zjawisk elektrycznych występujących w maszynach i urządzeniach elektrycznych. Odczytywanie funkcjonowania urządzeń na podstawie rysunku elektrycznego. Podstawy obliczeń elektrycznych.

Podział materiału nauczania: Liczba godz.
1. Ogólne pojęcia elektrotechniki. 3
2. Obwody elektryczne prądu stałego. 3
3. Obwody elektryczne prądu przemiennego. 3
4. Pole elektrostatyczne i elektromagnetyczne. 1
5. Zasada działania maszyn elektrycznych. 2
6. Napęd elektryczny. 1
7. Odbiorniki energii elektrycznej. 2


Treść materiału nauczania:

Ad. 1. Pojęcie prądu elektrycznego i napięcia. Prawo Ohma. Energia i moc elektryczna. Symbole graficzne. Podstawy rysunku elektrycznego.
Ad. 2. Obwód nierozgałęziony. Elementy obwodu. Spadki napięć i strata mocy. Połączenia odbiorników. Obwód rozgałęziony. Prawa Kirhoffa. Cieplne i chemiczne działanie prądu. Akumulatory.
Ad. 3. Prąd jednofazowy. Prąd trójfazowy. Moc i energia prądu trójfazowego. Współczynnik mocy cos φ i sposoby jego poprawy.
Ad. 4. Występowanie pola. Elektryczność statyczna. Kondensatory. Pole magnetyczne. Siła elektrodynamiczna. Zjawisko indukcji elektromagnetycznej.
Ad. 5. Zasada działania prądnic prądu stałego i przemiennego. Zasada działania silników prądu stałego i przemiennego. Transformatory.
Ad. 6. Pojecie napędu. Zasady doboru silników elektrycznych. Instalowanie silników. Sprzęganie silnika z maszyna roboczą.
Ad. 7. Rodzaje odbiorników elektrycznych. Grzejnictwo elektryczne. Spawarki. Oświetlenie elektryczne.

IV. Podstawy elektroniki i automatyki sterowania (5 godz.)

Cel nauczania: Zaznajomienie z podstawowymi elementami półprzewodnikowymi, ich budową i działaniem. Ukazanie coraz szerszego wkraczania elektroniki do typowych układów elektrycznych jako elementy wspomagające sterowanie i kontrolę.

Podział materiału nauczania: Liczba godz.
1. Elementy półprzewodnikowe. 1
2. Układy elektroniczne. 1
3. Pojęcie automatyki. 1
4. Urządzenia automatycznego sterowania urządzeń elektrycznych. 2


Treść materiału nauczania:

Ad. 1. Pojęcie półprzewodnictwa. Elementy półprzewodnikowe (diody, tranzystory, tyrystory, układy scalone). Elementy opto i termoelektroniczne.
Ad. 2. Układy prostownicze (jedno i dwupołówkowe). Układy wzmacniające i stabilizacyjne.
Ad. 3. Pojęcie automatyzacji. Podstawowe pojęcia automatyki. Zadania urządzeń automatyki.
Ad. 4. Układy blokowe urządzeń automatyki. Urządzenia pomiarowe. Urządzenia wykonawcze. Przekaźnikowe układy sterowania. Sterowanie zespołu urządzeń. Blokady. Sterowanie prędkością obrotową silnika.

V. Warunki techniczne budowy instalacji urządzeń i odbiorników elektrycznych do 1 kV. (20 godz.)

Cel nauczania: Zapoznanie z budową i działaniem typowych urządzeń, maszyn i aparatów elektrycznych. Poznanie zasad budowy i eksploatacji instalacji elektrycznych. Wyrobienie umiejętności analizy zagrożeń i zabezpieczenie się przed nimi. Nawyk ekonomicznej gospodarki energią elektryczna.

Podział materiału nauczania: Liczba godz.
1. Warunki techniczne instalacji elektrycznych. 5
2. Łączniki elektromagnetyczne niskiego napięcia. 4
Budowa, właściwości i zabezpieczenia przewodów i kabli elektroenergetycznych. 3
3. Warunki techniczne budowy instalacji odbiorczych. 3
4. Zabezpieczenie i sterowanie odbiorników elektrycznych. 3
5. Zasilanie odbiorników energii elektrycznej. 2


Treść materiału nauczania:

Ad. 1. Warunki budowy instalacji elektrycznej. Prowadzenie przewodów i ich układanie. Osprzęt elektryczny. Łączniki. Wewnętrzne linie zasilające. Instalacje elektryczne odbiorcze. Sprawdzanie stanu izolacji. Rodzaje sieci.
Ad. 2. Warunki techniczne jakim powinny odpowiadać łączniki elektryczne. Wytrzymałość mechaniczna. Łuk elektryczny. Łączniki ręczne. Łączniki samoczynne. Styczniki i przekaźniki. Bezpieczniki. Dobór bezpieczników.
Ad. 3. Rodzaje i budowa kabli i przewodów elektrycznych. Obciążalność prądowa. Dobór przekrojów żył. Zabezpieczenia przewodów. Izolacja przewodów.
Ad. 4. Warunki budowy instalacji odbiorczych. Mocowanie odbiorników i przewodów. Materiały stosowane w instalacjach.
Ad. 5. Zasady doboru zabezpieczeń silników. Sens zabezpieczeń. Warunki selektywnego działania zabezpieczeń przetężeniowych. Sterowanie odbiorników (włączanie i regulacja parametrów).
Ad. 6. Sposoby i układy zasilania. Stacje elektroenergetyczne średniego napięcia. Rozdzielnice niskiego napięcia. Ograniczanie poboru mocy biernej.

VI. Przepisy eksploatacji urządzeń i instalacji elektrycznych (15 godz.)

Cel nauczania: Zapoznanie z aktualnymi przepisami i instrukcjami dotyczącymi eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych. Zwrócenie uwagi na niebezpieczeństwa porażeniowe i pożarowe.

Podział materiału nauczania: Liczba godz.
1. Eksploatacja urządzeń napędowych, przetwornic i agregatów. 4
2. Eksploatacja kondensatorów energetycznych. 1
3. Eksploatacja sieci elektroenergetycznych. 3
4. Eksploatacja stacji elektroenergetycznych. 4
5. Eksploatacja transformatorów. 1
6. Eksploatacja urządzeń piorunochronnych. 1
7. Eksploatacja urządzeń przeciwwybuchowych. 1


Treść materiału nauczania:

Ad. 1. Uruchamianie maszyn nowych. Czynności eksploatacyjne. Kontrola działania. Sprawdzanie parametrów elektrycznych. Terminy i zakres przeglądów. Osoby uprawnione do eksploatacji.
Ad. 2. Ogólne zasady eksploatacji. Usytuowanie kondensatorów. Oględziny transformatorów. Przeglądy terminowe.
Ad. 3. Zasady eksploatacji linii napowietrznych. Przepisy odnośnie sprawdzania i konserwacji linii. Eksploatacja linii kablowych. Pomiary eksploatacyjne. Obsługa instalacji elektroenergetycznych wewnątrzobiektowych.
Ad. 4. Ogólne wiadomości dotyczące stacji. Eksploatacja łączników. Eksploatacja bezpieczników. Eksploatacja akumulatorów. Terminy przeglądów i ich zakres. Pomiary kontrolne.
Ad. 5. Rodzaje i budowa transformatorów-przypomnienie. Eksploatacja transformatorów niskonapięciowych. Eksploatacja transformatorów specjalnych. Transformatory olejowe, przenośne itp.
Ad. 6. Badanie urządzeń piorunochronnych. Pomiary skuteczności ochrony. Bieżące czynności eksploatacyjne.
Ad. 7. Pomieszczenia o silnym niebezpieczeństwie wybuchu. Przyczyny wybuchu. Urządzenia przeciwwybuchowe. Kwalifikacje i obowiązki osób eksploatujących urządzenia w miejscach o silnym zagrożeniu wybuchem.

VII. Zagrożenia i ochrona przeciwporażeniowa (20 godz.)

Cel nauczania: Ukazanie zagrożeń, jakie mogą wystąpić w eksploatacji urządzeń elektrycznych. Warunki i miejsca występowania zagrożeń. Zapoznanie z możliwościami zabezpieczenia się przed porażeniem.

Podział materiału nauczania: Liczba godz.
1. Graniczne dopuszczalne prądy i napięcia rażenia. 1
2. Ochrona podstawowa. 2
3. Ochrona przed dotykiem pośrednim. 5
4. Ochrona przed dotykiem bezpośrednim i pośrednim. 2
5. Badanie skuteczności działania urządzeń ochrony przeciwporażeniowej 2
6. Inne zagrożenia pochodzące od urządzeń elektrycznych. 4
7. Zagrożenia w obiektach specjalnego przeznaczenia. 3
8. Aktualne przepisy dotyczące stosowania ochrony. 1


Treść materiału nauczania:

Ad. 1. Warunki przepływu prądu przez człowieka. Wartości napięć i prądów niebezpiecznych. Odporność ciała ludzkiego.
Ad. 2. Warunki stosowania ochrony przed dotykiem bezpośrednim. Izolowanie części czynnych. Umieszczenie poza zasięgiem ręki. Stosowanie barier.
Ad. 3. Możliwości stosowania ochrony dodatkowej w sieciach. Samoczynne szybkie wyłączanie sieci. Stosowanie II klasy ochronności. Izolowanie stanowiska. Połączenia wyrównawcze. Separacja elektryczna.
Ad. 4. Stosowanie bardzo niskiego napięcia SELV. Stosowanie bardzo niskiego napięcia PELV. Zastosowanie bardzo niskiego napięcia funkcjonalnego FELV.
Ad. 5. Wymagania ogólne stawiane urządzeniom zabezpieczającym. Pomiary impedancji pętli zwarciowych. Badanie wyłączników różnicowoprądowych. Badanie połączeń wyrównawczych. Badanie stanu odbiorników po naprawach i przeróbkach.
Ad. 6. Zagrożenia cieplne. Ochrona przed przegrzaniem. Przepięcia i ochrona przepięciowa. Korozja elektrochemiczna.
Ad. 7. Zagrożenia w gospodarstwach rolnych. Zagrożenia na placach budów. Zagrożenia w pomieszczeniach o przewodzących ścianach i podłożu. Zagrożenia w kempingach, basenach itp.
Ad. 8. Normy prawne dotyczące stosowania zabezpieczeń w świetle aktualnych przepisów.

VIII. Pierwsza pomoc przy porażeniu prądem elektrycznym (5 godz.)

Cel nauczania: Wyrabianie szybkiej reakcji na zaistniały wypadek i podjęcie decyzji o sposobie ratowania. Zapoznanie z metodami niesienia pierwszej pomocy przedlekarskiej.

Podział materiału nauczania: Liczba godz.
1. Uwalnianie rażonego spod napięcia. 1
2. Ocena stanu rażonego. 1
3. Przywracanie oddechu. 1
4. Przywracanie pracy serca. 1
5. Poparzenia i inne skutki uboczne porażeń. 1


Treść materiału nauczania:

Ad. 1. Ocena przyczyny porażenia. Sposoby odłączania napięcia zasilającego. Sposoby uwalniania rażonego przy włączonym napięciu.
Ad. 2. Sprawdzanie przytomności. Sprawdzanie funkcjonowania układu oddechowego. Sprawdzenie pracy serca. Sprawdzenie ogólnego stanu fizycznego rażonego (stłuczenia, złamania).
Ad. 3. Kiedy należy stosować sztuczne oddychanie. Metody sztucznego oddychania.
Ad. 4. Warunki stosowania masażu serca. Technika masażu serca. Połączenie masażu serca ze sztucznym oddychaniem.
Ad. 5. Ocena stanu poparzenia. Pierwsza pomoc przy poparzeniach. Ocena uszkodzeń mechanicznych ciała. Tamowanie krwotoków. Usztywnianie złamań.

IX. Przepisy bezpieczeństwa, higieny i prawa pracy przy obsłudzeurządzeń elektroenergetycznych. (10 godz.)

Cel nauczania: Zapoznanie z czynnikami szkodliwymi i sposobami zabezpieczenia przed nimi. Wyrabianie umiejętności stwarzania bezpiecznych warunków pracy i reagowania na zauważone niebezpieczeństwa. Uświadomienie społecznych skutków wypadków. Zaznajomienie z normami i przepisami prawnymi.

Podział materiału nauczania: Liczba godz.
1. Człowiek i jego środowisko pracy. 1
2. Wymagania stawiane warunkom pracy. 2
3. Zasady bezpiecznej pracy przy urządzeniach elektrycznych. 4
4. Prawo pracy w myśl aktualnych przepisów. 2
5. typowe wypadki przy pracy. 1


Treść materiału nauczania:

Ad. 1. Szkodliwe działanie czynników zewnętrznych na zdrowie człowieka. Przyczyny przemęczenia. Zmęczenie a bezpieczeństwo pracy.
Ad. 2. Wentylacja. Ogrzewanie. Oświetlenie. Rodzaje i działanie. Parametry.
Ad. 3. Przyczyny porażeń elektrycznych. Unikanie porażeń elektrycznych. Stosowanie zabezpieczeń przeciwporażeniowych. Utrzymanie dobrego stanu technicznego urządzeń zabezpieczających. Ochrona termiczna, przed elementami wirującymi.
Ad. 4. Prace wzbronione młodocianego. Prace w warunkach szczególnego zagrożenia. Aktualne przepisy prawa pracy w zakresie eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych.
Ad. 5. Wykrywanie zagrożeń wypadkowych. Ustalanie przyczyn wypadków. Postępowanie powypadkowe i zapobiegawcze.

X. Zajęcia praktyczno - ćwiczeniowe (10 godz.)

Cel nauczania: Praktyczne zapoznanie z techniką pomiaru, montażu i demontażu oraz czynnościami konserwacyjnymi. Wyrabianie nawyku dokładności pracy, stosowania odpowiednich narzędzi. Postawienie odpowiedniej diagnozy i przystosowanie do niej metod postępowania.

Podział materiału nauczania: Liczba godz.
1. Pomiary elektryczne. 2
2. Montaż i demontaż urządzeń elektrycznych. 2
3. Obsługa i konserwacja wybranych urządzeń elektroenergetycznych. 4
4. Przyłączanie odbiorników do sieci z uwzględnieniem ochrony przeciwporażeniowej 2


Treść materiału nauczania:

Ad. 1. Pomiar napięć i prądów. Pomiar mocy i energii. Pomiary rezystancji. Analiza wyników pomiarów. Bhp pracy przy wykonywaniu pomiarów.
Ad. 2. Podstawowe zasady montażu i demontażu. Narzędzia. Montaż i demontaż elementów konstrukcyjnych. Montaż i demontaż połączeń elektrycznych.
Ad. 3. Zasady prawidłowej obsługi urządzeń elektrycznych. Pojęcie konserwacji i jej zakres. Materiały konserwujące. Wymiana elementów uszkodzonych. Utrzymanie należytego stanu urządzeń elektrycznych. Naprawa wybranych maszyn i urządzeń.
Ad. 4. Montaż silników elektrycznych. Sprzęganie silnika z maszyną roboczą. Podłączanie osprzętu silnika. Podłączanie silnika do przewodów zasilających i ochronnych.

8. Wykaz środków dydaktycznych
- Katalogi przewodów, osprzętu, łączników itd.
- Normy
- Eksponaty i modele
- Instrukcje i wytyczne montażu instalacji
- Przepisy dotyczące eksploatacji urządzeń i instalacji elektroenergetycznych
- Raport techniczny IEC nr 479-1 "Skutki działania prądu na ludzi i zwierzęta domowe". Polski Komitet Normalizacyjny, 1999 r.
- Polska norma PN-92/E-05009
- Instrukcje bhp i przeciw pożarowe
- Foliogramy schematów instalacji i urządzeń elektrycznych

9. Literatura
- "Elektrotechnika z automatyką", W. Jabłoński, G. Płoszajski
- "Instalacje elektryczne", H. Markiewicz
- "Egzamin kwalifikacyjne elektryka w pytaniach i odpowiedziach", WT. Orlik

Opracowanie: Adam Kupczyk


 
  Barometr
1 2 3 4 5 6  
Oceń artukuł!



Ilość głosów:

Szukaj autora i tytuł
Ostatnio dodane materiały
Najczęściej zadawane pytania
Zasady publikacji 
Zobacz jak wygląda zaświadczenie o publikacji Twoich materiałów
  Twoje konto
Zaloguj się
Załóż konto
Zapomniałem hasła
  Forum
Nauczyciel - awans zawodowy
Matura
Korepetycje
Ogłoszenia - kupię, sprzedam, oddam

O Profesorze - Napisz do Nas - Reklama - Polityka prywatności - Najczęściej zadawane pytania - Zgłoś błąd

2000-2014