AWANS INFORMACJE FORUM Dla nauczyciela Dla ucznia LOGOWANIE


Matura, egzamin na studia : 
Matura, egzamin na wyższe uczelnie ... 
Idˇ do wątku: <---->
Akcja: ForaWątkiNowy wątekSzukajZaloguj
&quot;przyroda ojczysta jako źródło inspiracji artystycznych i literackich&quot;
Autor: Iwona (IP zapamiętane)
Data: 14 paź 2005 - 12:37:20

Hej! Jeśli macie coś na ten temat piszcie do mnie: szukam książek, prac itd. Z góry dziękuje!!!!!!!!!!!

Re: &quot;przyroda ojczysta jako źródło inspiracji artystycznych i literackich&quot;
Autor: Kamil (IP zapamiętane)
Data: 25 paź 2005 - 12:40:07

Proszę przejrzeć.
1. Krajobraz jako motyw literacki - przedstaw jego funkcjonowanie w twórczości pisarzy różnych epok.
2. Obraz i rola przyrody w literaturze romantycznej i naturalistycznej.
3. Przyroda ojczysta jako temat, motyw, źródło inspiracji artystycznych.
4. Różne sposoby obrazowania przyrody w poezji, na przykładzie wybranej epoki literackiej.
www.republika.pl/gacek33online/07tematy/index07tematy.html
PRZYRODA- wstęp
Przyroda zawsze fascynowała artystów swoim pięknem. Malowane piórem i pędzlem pejzaże zachwycają, umożliwiają nam podziwianie miejsc i zjawisk, których inaczej być może nigdy nie ujrzelibyśmy. Szczególnie cenne są poświęcone naturze dzieła poetów i pisarzy. Słowo odzyskuje w nich swą moc stwarzania i otwiera przed naszymi oczyma świat cudownej urody krajobrazów. Dzięki literaturze możemy, siedząc w wygodnym fotelu, odwiedzać górskie szczyty, urocze doliny, gęste puszcze, spacerować brzegiem morza czy przeglądać się w gładkiej tafli jeziora. Ukazują nam się wschody i zachody słońca, owiewa nas wiatr, którego szum tak wyraźnie słyszymy, zachwycamy się zwiewnością i lekkością mgły. Czasem przyroda jest groźna i napawa nas lękiem; jak łatwo poczuć się zagubionym w mrocznym lesie, w gęstej, wieczornej mgle, na wzburzonym morzu...
Piękno obrazów przyrody w bardzo wielu utworach pozostaje niezauważalne. Krajobraz, potraktowany jako tło akcji, zaznacza artysta szkicowo, dając naszej wyobraźni możliwość dopowiedzenia reszty. Zdarza się jednak, że przyroda jest sama w sobie tematem dzieła. Wówczas opisana zostaje z pełnym kunsztem, na jaki stać artystę. Czasem też piękny opis pejzażu staje się punktem wyjścia do głębokiej refleksji.
Czytając wiersz L. Staffa Wysokie drzewa czy tatrzańskie liryki Tetmajera, delektujemy się czystym pięknem. Lektura tych utworów daje nam jednak coś więcej niż tylko możliwość ujrzenia w wyobraźni elementów natury. Zmienia się nasz nastrój, pojawia się refleksja nad harmonią i doskonałością świata i naszym w nim miejscem.
J. Kasprowicz, opisując różę i limbę na górskim zboczu, rozmawia z nami o sensie życia. J.Tuwim uczy nas potęgi słowa. Wiersze B. Leśmiana przybliżają nas do tajemnic bytu. Wycieczką w krainę absolutu są dla nas także Sonety krymskie. Wspinając się na górskie szczyty czy zaglądając w głąb przepaści, człowiek zaczyna pojmować sprawy, dotychczas dla niego całkowicie niezrozumiałe, dociera do absolutu. Czasem są to odkrycia tak nowe i trudne, że nie sposób wyrazić ich słowem; dlatego Pielgrzym opowie o nich dopiero po śmierci. W żyjących języku nie ma na to głosu.
Na tle przyrody wyraziściej rysuje się dramat ludzkiego losu. zapadający zmierzch opisany w opowiadaniu S. Żeromskiego obrazuje nędzę istnienia. Tragedię rodziny Gibałdw uwydatniają zapadające ciemności i nadpełzająca zimna, lepka mgła; migotliwe światło gwiazdy budzi jednak nadzieję.
Poeci opisujący pejzaże często posługiwali się wyszukanymi sposobami, by oddać je prawdziwie. Naśladowanie metody malarskiej impresjonistów czy techniki synestezji umożliwiało oddanie zmienności przyrody i jej nieuchwytnego piękna. Umiejętny dobór środków stylistycznych czynił opis plastycznym i wyrazistym. Szczególnie interesujące obrazy odnajdziemy w Panu Tadeuszu; Mickiewiczowskie ujęcia wschodów i zachodów słońca, drzew, puszczy, wieczornego koncertu przyrody - nie mają sobie równych.
Natura ma swoje potężne tajemnice, które ludzie od dawna próbowali objaśnić. Sięgają do nich mity; we wzruszającej opowieści o Demeter i jej zaginionej córce zapisano ważne prawdy o sensie narodzin i śmierci i wiecznym odradzaniu się przyrody.
Warto poświęcić trochę uwagi opisanej w dziełach literackich naturze. Jest ona nie tylko piękna; objaśnia sens naszego istnienia, pozwala nam dotrzeć do sekretów, poza jej krainą niedostępnych. Kontakt z tym pięknem umożliwia nam osiągnięcie harmonii i wewnętrznego spokoju. Wiedział o tym święty Franciszek, który tak wspaniale wyśpiewał pochwałę stworzenia; wielbił on każdą żywą istotę, widząc w niej cząstkę Boga.
Zatrzymajmy się na chwilę, by dostrzec to piękno. Jest to szczególnie ważne dziś, gdy poddajemy przyrodę w swojej pysze i bezmyślności straszliwej degradacji. Jeśli ludzie nie nauczą się miłości i szacunku do swej matki-ziemi, mogel utracić najcenniejszy skarb, swój jedyny prawdziwy świat; świat natury. Nie zastapi go betonowa pustynia. Jesteśmy dziećmi puszcz, jezior, gór i dolin, nie autostrad, betonowych gmaszysk i zatrutych wód.
Mit o Demeter i Persefonie
ANTYK
Mit o Demeter i Persefonie jest jednym z najpiękniejszych i najważniejszych mitów greckich. Tragiczna historia matki, poszukującej zaginionej córki, budzi głębokie wzruszenie. Nie tylko na tym jednak polega wartość tego mitu. Opowiadając historię porwania Persefony przez boga podziemi, Hadesa, i jej powrotu do matki, mit przekazywał prawdy bardzo ważne, trudne, dotyczące fundamentalnych dla człowieka zagadnień życia i śmierci.
Mit ten jest w swojej genezie mitem agrarnym. Demeter to bogini-matka, uosaóiająca płodność ziemi. Jej smutek czy gniew sprowadzają nieurodzaj, to od bogini bowiem zależy, czy ziemia da plony. Dlatego porwanie Persefony spowodowało dramatyczne skutki: zagniewana Demeter opuściła Olimp i zniszczyła urodzaj na ziemi.
Mit o Demeter i jej ukochanej, utraconej córce w piękny, a zarazem prosty sposób wyjaśnia sens przemian przyrody. Gdy bowiem wiadomo już było, gdzie przebywa Persefona, i miała ona wrócić na ziemię, skosztowała owocu granatu, który na zawsze wiązał ją z podziemiem. Nie powróciła do matki na stałe; co roku musi wracać do podziemnego świata, do Hadesa, swojego męża. W tym czasie na ziemi trwa okrutna zima. Gdy Persefona powraca, przyroda budzi się do życia, nastaje wiosna. Stan przyrody odzwierciedla uczucia Demeter, jej tęsknotę za cdrką lub radość z powodu jej powrotu.
Demeter cierpiała, ale miała także powody do gniewu. Gdy Hades wyłonił się z podziemi na wozie zaprzężonym w czarne konie, by porwać Persefonę, żadna z nimf, z którymi bawiła się
dziewczyna, nie próbowała jej pomóc. Tylko mała rusałka wodna, Kiane, usiłowała przeciwstawić się brutalności boga podziemi na nic się to jednak nie zdało, była za słaba... Zapłakana, zamieniła się w strumień.
Człowiek, który nie znał, jak my dzisiaj, astronomii, a poznał tę dramatyczną opowieść, wiedział już, dlaczego rośliny obumierają jesienią, dlaczego nadchodzi czas zimy, gdy ziemia nie rodzi. Wiedział też, że wiosna i urodzaj powrdcą. Czuł się bezpieczny. Świat, obcy i wrogi, dopóki nie objaśnił go mit, przestał przerażać, stał się zrozumiały i stabilny. Gdyby nie ta zaczerpnięta z mitu wiedza, która ocaliła harmonię świata, kolejne zimy wydawałyby się ostatecznym, nieodwołalnym końcem, a przyroda zamiast jawić się jako życiodajna siła, byłaby kapryśną, wrogą, niezrozumiałą potęgą.
W micie o Demeter i Persefonie zapisano jeszcze inne ważne prawdy. Obserwując odradzającą się przyrodę, która ze stanu podobnego śmierci przechodzi do bujnego rozkwitu, nie sposób nie zauważyć, że życie jest w sposób nierozerwalny związane ze śmiercia.
Misteria, które odbywały się w Eleusis, miasteczku położonym niedaleko Aten, wyjaśniały sens życia i śmierci, odwołując się mitu o Demeter.
W micie o Demeter i Persefonie bardzo ważna jest symbolika ziarna. Odnosi się ona nie tylko do kręgu pojęć agrarnych, ale i do zagadnień życia i śmierci. Nawiązując do tych znaczeń, polski poeta romantyczny, A. Mickiewicz, wzbogacił symbolikę ziarna, wykorzystując ją do opisania losu zniewolonego narodu. Ziarnem, które da plon, jest więziona młodzież wileńska car wszystkie ziarna naszego ogrodu / Chce zabrać i zakopać w ziemię w swoim carstwie]. Car myli się; ludzie uwięzieni znajdą następców, ziarno da plon stokrotny. Mówi o tym przytoczona przez Żegotę bajka Antoniego Goreckiego:
Mit o Demeter i Persefonie wielokrotnie pojawiał się w literaturze Bogata i głęboka symbolika tej opowieści i wzruszający obraz przeżyć zrozpaczonej matki czynią z mitu o Demeter trwały składnik kultury.
"Kwiatki św. Franciszka z Asyżu"
ŚREDNIOWIECZE
Uwielbienie wobec Boga, stwórcy świata, wyśpiewał Franciszek w przepięknej pieśni. Ta pochwała stworzenia powstała w czasie, gdy złożony był ciężką chorobą. Mimo cierpienia jego radość z powodu zbawienia, którego miał dostapić, była tak wielka, że w porywie natchnienia skomponował ten przepiękny tekst. Pieśń tę przetłumaczył z włoskiego L. Staff, poeta zafascynowany postawą świętego Franciszka, autor przekładu Kwiatków św. Franciszka z Asyżu.
duszą tej książki jest miłość. Miłość, którą czuł święty Franciszek do Boga, pięknego świata i istot, które ten świat zamieszkują.
Podobnie zachwycał się pięknem przyrody, odzwierciedlającym miłość Boga do stworzonego świata, ksiądz Jan Twardowski. Jego wiersze wyrażają miłość nawet do najmniejszych, najbardziej niepozornych istnień oraz podziw dla natury i ogromną pokorę wobec jej tajemnic i wobec wielkości świętego Franciszka:
Adam Mickiewicz "Sonety krymskie"
ROMANTYZM
Czytając Sonety krymskie, poznajemy przeżycia zrozpaczonego człowieka, dla którego życie straciło barwę i blask, człowieka skazanego na tęsknotę i samotność. Nie jest to jednak jedyny temat tego cyklu; równie ważna jest tu egzotyczna przyroda, która nie tylko budzi zachwyt swym pięknem i pozwala choć na chwilę zapomnieć o bólu rozłąki, ale także umożliwia nam podjęcie próby odkrycia tajemnicy świata.
Otwierający cykl sonet wprowadza typowe motywy tęsknoty za utraconą ojczyzną, a jednocześnie zachwytu dla piękna stepowego krajobrazu. Wywołane wieczorną ciszą wrażenie, że można usłyszeć głos z dalekiej Litwy, wyraża bardzo silne emocje. Wrażliwość poety została jednak wcześniej pobudzona przez otaczające go piękno. Step, nazwany suchym oceanem ukazany został wieczorem, w porze zapadania zmierzchu. Panująca cisza podkreśla nastrojowość chwili. Artysta wyobraża sobie, że słyszy odgłos lecącego klucza żurawi, przemykanie węża w trawie, trzepot skrzydełek motyla...
Pielgrzym i Mirza rozmawiają o jednym z krymskich szczytów górskich, Czatyrdahu. Pielgrzym próbuje pojąć fenomen tego zjawiska natury, odwołując się do pojęć związanych z kulturą Wschodu. Opisuje to, co widzi, jako morze lodu lub lodowe mury zabraniające wstępu karawanom gwiazd, a odblask słońca na szczycie góry wydaje mu się światłem latarni, która ma wskazywać gwiazdom drogę po niebieskich bezdrożach. Charakterystycznejest to, że nadprzyrodzone potęgi, które stworzyły to zjawisko, pochodzą z mitologii wschodniej. Tajemnicza góra jest majestatyczna i olbrzymia, Mirza, który odwiedzał jej szczyt, opowiada o nim jako Ieżącym ponad chmurami, niedostępnym już nawet dla orłów; jest to kraina zimy, spod lodu wypływają tam potoki, para oddechu zamienia się w szron. Obraz tej mocy budzi w Pielgrzymie pełen lęku podziw; Czatyrdah w tym momencie zamyka w sobie wszystkie tajemnice natury.
góry jako wyjątkowy, niepowtarzalny element krajobrazu umożliwiają człowiekowi doświadczenie przeżyć, które zbliżają go do poznania tajemnicy świata. Dlatego opisując Czatyrdah, posłużył się poeta hiperbolizacją i odwołał do mentalności i wyobraźni wschodniej. Idlatego opis, który wyszedł spod jego pióra, pasowałby raczej do szczytu Mont BIanc. Czatyrdah tu ukazany nie jest do końca konkretnym krymskim szczytem, uosabia raczej potęgę natury.
Majestat górskiego szczytu jest wykładnikiem potęgi natury. Czatyrdah ukazany tutaj budzi strach i religijną cześć; muzułmanin z lękiem zbliża się do jego podnóża, szczyt okryty chmurami, z których padają błyskawice, budzi nieopisaną grozę Zabieg hiperbolizacji posłużył oddaniu istoty tej wizji. Zauważmy, że wygląd góry i swoje odczucia opisuje kwiecistym językiem Mirza, człowiek Wschodu; podkreślają to liczne orientalizmy, . Szczyt wydaje się tak wysmukły jak minaret, wieża meczetu, z której muezin zwołuje wiernych na modlitwę. Władca gór jest dostojny i potężny, jak padyszach, sułtan turecki, i obojętny wobec spraw ludzkich; jest to tłumacz, drogman stworzenia, pośrednik między Bogiem i naturą. To właśnie tu, w tej potędze, ukryta jest tajemnica, wobec której niczym są najazdy giaurów czy plagi szarańczy.
Czufut-Kale to miejscowość na południowy wschód od Bakczysaraju; do zabytkowej twierdzy docierało się wzdłuż głębokiego parowu, drogą, która nie była w zasadzie niebezpieczna. Przepaść dokładnie taka jak ta, opisana w sonecie, nie istnieje. Jest to poetycka wizja, która powstała i skutek nałożenia się różnych wrażeń i przeżyć, między innymi pokonywania stromych górskich ścieżek w Bajdarskiej Dolinie.
Ukazanie takiej otchłani miało określony cel: nie tylko szczyty górskie, ale i skalne czeluście ukrywają bowiem straszliwe tajemnice. Mają one w sobie potężną moc, mogel zwabić słabego człowieka, pociągnąć w dół - dlatego Mirza każe Pielgrzymowi zamknąć oczy i zawierzyć instynktowi konia, zabrania spoglądać w przepaść. Dociekliwy człowiek, który chce pojąć tajemnice świata i dotrzeć do absolutu, nie usłucha ostrzeżeń. Tak samo postapił Pielgrzym. W przepaści ujrzał szczeliny świata, tajemnicy, która przez nie przeziera, opisać jednak nie potraf. Zbyt daleka jest ona od codziennych doświadczeń ludzkich, by znalazły się odpowiednie słowa.
Mirza szykuje się do niebezpiecznego skoku ponad przepaścią. Góry Krymu znów zostały wyolbrzymione, nabrały rozmiarów przerażających. Jeśli zinterpretować ten skok w sposób symboliczny, przypomni on doświadczenie Pielgrzyma z głębiel przepaści w Czufut-Kale. Człowiek po raz kolejny zmierzy się z absolutem. Szczyt ukazany w sonecie podobnie jak Czatyrdah sięga ponad chmury, mamy niepowtarzalną szansę dostrzeżenia chmur i błyskawic u stóp. Potężna chmura jawiąca się jako wyspa żeglująca w otchłani porównana została przez mieszkańca wschodniej krainy do olbrzymiego ptaka, Simurga, o skrzydłach jak żagle statku; motyw ten pochodzi z mitologii perskiej. Widok z opisanego tu szczytu jest wyjątkowy również i z tego względu, że w dole pod chmurami widzimy morze.
Sonety krymskie utrwaliły na zawsze niepowtarzalne piękno tej krainy, urok górskich szczytów i wąwozów, przepaścistych ścieżek, pięknych dolin, cichego bądź wzburzonego morza... Elementy te widzimy z coraz to innej perspektywy: na góry spoglądać można z oddali lub stać u ich podnóża albo pokonywać przepaściste zbocza; morze podziwiamy z pokładu statku lub ze szczytów gór, urok doliny można kontemplować w zadumie, ale można też przemierzać ją konno w szalonym pędzie:
Adam Mickiewicz "Pan Tadeusz"
ROMANTYZM
Piękno opisów przyrody w Panu Tadeuszu jest faktem dowiedzionym i nie budzącym wątpliwości. Malarskie i muzyczne walory tych fragmentów, ich umiejętna kompozycja, realizm szczegółu, umiejętność ukazania elementów najistotniejszych, świadomy dobór środków stylistycznych, odwołanie do najnowszych odkryć sztuki poetyckiej i do tradycji - to wszystko spowodowało, że opisując krajobrazy kraju lat dziecinnych, stał się poeta prawdziwym mistrzem. Pejzaż okolic nadniemeńskich przedstawiony został w sposób doskonały - był bowiem opisywany z miłościw, jaką potraf zrodzić tylko tęsknota, i był opisywany przez wielkiego poetę. I budził zachwyt.
Krajobraz nadniemeński opisany został nie tylko w Panu Tadeuszu. Powieść E. Orzeszkowej Nad Niemnem zawiera wyraźne nawiązania do dzieła A. Mickiewicza - także w opisie krajobrazu.
Kazimierz Przerwa-Tetmajer - "Wybór wierszy"
MtODAPOLSKA
Wśród jego różnorodnych dzieł, pisanych wierszem i prozą, wyróżnimy pewną szczególną grupę: będą to pejzażowe liryki tatrzańskie, w których poeta umiejętnie połączył własne obserwacje z elementami sztuki poetyckiej. Impresjonistyczne wiersze Tetmajera, wykorzystujące także technikę synestezji, opartą na przenikaniu się różnorodnych wrażeń zmysłowych, są prawdziwymi perłami liryki;
Poświęcił temu regionowi wiele wierszy, a także utwory prozatorskie: pisane gwarą gdralską nowele Na Skalnym Podhalu i powieść Legenda Tatr. Motywy tatrzańskie ujawniają się w poezji Tetmajera w różny sposób. Mogel być tłem dla osobistej refleksji poety, ale mogel również występować samodzielnie, jako opis pejzażu czy zapis góralskiego folkloru, jak Marsz zbójecki ze "Skalnego Podhala". J.
MELODIA MGIEL NOCNYCH
(Nad Czarnym Stawem Gąsienicowym
Czarny Staw Gąsienicowy, jeden z kilku "czarnych" stawów tatrzańskich, leży u podnóża Świnicy i Granatów, nieopodal grani Kościelców. Nad to piękne, malowniczo położone, rozległe jezioro Tetmajer zaprasza nas nocą. Nie tatrzański staw będziemy jednak podziwiać, ale zjawisko nieuchwytne i ulotne - mgłę. Nie tę ciężką, zawiesistą, ograniczającą widoczność do niewielu metrów, lecz lekką, unoszoną wiatrem z miejsca na miejsce, przypominającą toczące się kłębki bawełnianego puchu czy pasemka przędzy. Jest to zjawisko towarzyszące pięknej pogodzie i dodające pejzażowi górskiemu nieuchwytnego uroku.
Wiersz Tetmajera jest lirykiem impresjonistycznym. Wykorzystując swą wrodzoną wrażliwość na bodźce wzrokowe i słuchowe, wprowadzi je poeta do opisu krajobrazu. Jego Tatry są malowane nie tylko słowem, ale i światłem, barwą, dźwiękiem, ruchem, zapachem... Unoszona z wiatrem mgła wydaje się tańczyć, a wrażliwość poety umożliwia dostrzeżenie rytmu tego tańca, usłyszenie melodii, która mu towarzyszy. Personifikację zjawisk przyrody stosowało już wielu poetów przed Tetmajerem; dokonanie przekładu ruchu i refleksów światła na dźwięk jest już pewnego rodzaju odkryciem poetyckim. Wykorzystana tu została odkryta przez symbolistów technika synestezji, umożliwiająca dostrzeżenie na co dzień nieuchwytnych stanów rzeczywistości. Melodia... jest dość typowym lirykiem impresjonistycznym: uchwycony został tu pewien szczególny, chwilowy stan przyrody i towarzyszący mu nastrój. W opisie połączono dźwięk, światło, barwę, zapach, ruch; barwy są pastelowe, delikatne, dźwięki wyciszone, ruch płynny, kontury niezdecydowane i rozmyte
W wierszu dominują wrażenia ciszy, spokoju, harmonii oraz ulotności i zwiewności dźwięcznych, barwnych i wonnych mgieł. Ich radosny taniec ma w sobie lekkość lotu sowy, nietoperza, ćmy, puchu mlecza... z fauny i flory tatrzańskiej wybrał poeta celowo elementy nietypowe, miękkie, zwiewne, puszyste. Pląsające mgły wchłaniają refleksy światła, co czyni je jeszcze bardziej przejrzystymi. Noc jest księżycowa, stąd tęczowe blaski rozświetlające mgłę, i błękitny poblask. Taniec mgieł jest subtelny, ale są one szybkie i zwinne. W jednej chwili zmieniają swe położenie: ze szczytów, gdzie z wstęg mgły i promieni gwiazd powstają na chwilę piękne wiszące mosty, przenoszą się nad milczący staw, gdzie wsłuchują się w szmer strumieni i cichy szum lasu, piją kwiatów worz rzeźwą... Mgły bawią się, ścigają ze spadającą gwiazdą, igrają z wiatrem, ale ich taniec nikogo nie obudzi, nie zburzy spokoju przyrody, drzemiącego Czarnego Stawu, co
W BIAŁEM
Czytając ten sonet, przenosimy się w wyobraźni do leżącej niedaleko Zakopanego Doliny Białego. Słońce przenika przez gałęzie złotymi plamami, błękitne niebo jest lekko zamglone. Na krajobraz górski patrzymy z nieco nietypowej perspektywy: nie z grani, lecz z wnętrza doliny, z wąwozu, wyżłobionego przez górski potok. Bardzo ciekawy jest w tym wierszu świat dźwięków; słyszymy głośny szum strumienia rozbijającego się o głazy, dalekie, rozmyte echa ludzkich głosów, szmer drzew, brzęk dzwonków błądzącej trzody p0 ubOCZy... Miejsce to wydaje się najbardziej urocze, gdy panuje cisza; Tetmajer uważał, że krajobraz tatrzański jest najpiękniejszy bez ludzi, gdyż wtedy dopiero można oddać całą wspaniałość, potęgę i majestat górskiej przyrody. Jeśli spojrzeć z tej perspektywy na sonet W Białem, pejzaż tu ukazany będzie nam się wydawać w pewnym sensie inny, jakby nie należący do "prawdziwych" Tatr, oswojony; tylko chwilami odzyskuje on swą tajemniczość i moc i wtedy ten, kto ma szczęście go podziwiać, może dostapić stanu błogiego szczęścia.
O ZMROKU
Zapada zmrok. W dole, wśród lasu, jest już ciemno, opadają mgły, zacierają się kontury, krajobraz nabiera tajemniczości. W górze ponad lasem widać rozświetlony rdżowofoletowym blaskiem szczyt Beskidu. Wiersz O zmroku ukazuje kolejne etapy zapadania zmierzchu w dolinie. Zmieniają się barwy, stopniowo robi się coraz ciemniej, mgła ukrywa przed naszym wzrokiem elementy pejzażu: mroczniejący las, wąwóz, górski szczyt. Pogrążający się we mgle krajobraz o zatartych konturach staje się coraz bardziej tajemniczy, jakby działały tu magiczne siły. Przyroda oddziałuje na stan duszy poznającego podmiotu, powstaje szczególna więź między naturą i człowiekiem. Więź tę oddaje poeta poprzez zespolenie opisu pejzażu i przeżyć człowieka; to, co odczuwamy, zostaje jakby potwierdzone przez zjawiska przyrody. Wszystko wydaje się zagadkowe i pełne zaczarowanej mocy; człowiek podziwiający zapadanie zmroku u stóp majestatycznego szczytu Beskidu jest gotów zaakceptować tę tajemniczość i magię, jego dusza tęskni bowiem do takiego świata - odnalazł go w górach w szczególnym momencie przemiany słonecznego dnia w mroki nocy.
PEJZAŻ
Naszą wędrówkę po Tatrach z Kazimierzem Przerwą-Tetmajerem zakończymy nocą u stóp Granatów. Noc jest pogodna, obserwujemy pojawienie się na niebie gwiazdy, potem zza górskiej grani wyłania się księżyc. W wierszu Pejzaż w ciekawy sposób oddaje poeta efekty świetlne; światło zmienia natężenie, barwę, odbija się od skał, od powierzchni stawu, rozprasza w perspektywie krajobrazu. Uchwycony został sam tajemniczy moment wschodu księżyca: najpierw dostrzegamy błysk światła, potem stopniowo pojawia się charakterystyczny kształt księżyca w kwadrze. Wędrówce bladego półkręgu po niebie towarzyszy stopniowe przesuwanie się odblasku światła, które wydobywa z cienia coraz to inne fragmenty krajobrazu.
Stefan Żeromski "Zmierzch"
Młoda Polska
Zmierzch wyróżnia się wśród nich szczególnie, bowiem problematyka społeczna, wyraźnie zaakcentowana w tym tomie, ukazana została w ścisłym powiązaniu z obrazem przyrody, pisarz zaś posłużył się różnorodnymi technikami artystycznymi.
S. Żeromski znał doskonale nędzę polskiej wsi z czasów, gdy jako nauczyciel domowy przebywał w różnych szlacheckich dworach. Nie mógł pogodzić się z tym, co widział. Dlatego poświęcił temu problemowi wiele uwagi w swoich opowiadaniach. W Zmierzchu zastosował pisarz szczególny sposób prezentacji swoich spostrzeżeń, wykorzystał bowiem elementy realizmu, naturalizmu, symbolizmu i impresjonizmu. Opisując Gibałdw podczas pracy, posłużył się techniką naturalistyczną. Bohaterowie pozbawieni są głębszego życia duchowego, nie ujawniają emocji i wzruszeń bardziej złożonych. Istotą ich bytu jest walka o przetrwanie - było to oczywiste w ich sytuacji. Pisarz ukazał bolesny trud ich pracy, nie pominął szczegółów brutalnych, odpychających:
Praca przy wywożeniu torfu odbywa się w określonej scenerii: znajdujemy się w podmokłej kotlinie otoczonej bezleśnymi wzgórzami. I choć Gibałowie pracują cały dzień, pisarz ukazał ich właśnie o zmierzchu. Jak się za chwilę przekonamy, był to celowy zabieg artystyczny.
zapadający zmrok został opisany przy wykorzystaniu techniki impresjonistycznej, szczególną uwagę zwrócił zatem pisarz na barwy, światło, dźwięki. Opis nadchodzącego zmierzchu wypełnia całe opowiadanie; obserwujemy różne fazy tego zjawiska, jego zmienność i złożoność. S. Żeromski ukazał nam nie jedną ulotną chwilę, ale cały proces, równie nieuchwytny, w różnych jego stadiach.
Oto słońce zachodzi, odblaski światła odbijają się w kałużach, rozświetlają chmury, zmieniają barwy otoczenia. Zapada cisza,
zamiera wszelki niemal ruch; cała natura przygotowuje się do nadejścia nocy:
Nie dla wszystkich noc jest czasem odpoczynku po znojnym dniu. Walek i jego żona muszel pracować dalej, nie wykonali jeszcze dziennej normy, spora odległość dzieli ich od palika, który ją wyznacza. I tu jawi się wyraźnie okrutna niesprawiedliwość, zakłócenie porządku natury. Ludzie ci pracują ponad siły, kosztem odpoczynku, swojego dziecka, własnych uczuć. Gdyby pisarz ukazał ich trud w pełni słonecznego dnia, nie uświadomilibyśmy sobie tego tak wyraźnie.
Znojna praca trwa. Robi się coraz ciemniej. Elementy krajobrazu zatracają swoje kontury, głębię, barwy zamierają, wszystko czernieje. Gasną rozbłyski światła, przypełza lepki chłód. Znad wody unosi się mgła:
Wraz z pojawieniem się mgły zmienia się nastrój. Krajobraz o odrealnionych kształtach i zatartych konturach budzi lęk, spotęgowany jeszcze niesamowitością mgły. Rzeczywistość jest postrzegana jako zagrażająca, przerażająca - Ten sam niepokój dręczy Gibałową, która pracuje, gdyż boi się gniewu męża, ale drży z niepokoju o los pozostawionej w chacie maleńkiej córeczki. Stan natury odzwierciedla stan duszy bohaterki opowiadania.
Zapadła noc. Znikły szczegóły krajobrazu, wszystko wydaje się odrealnione, przerażające. We mgle widać tylko zarysy drzew i odczłowieczone, niesamowite postacie pracujących nadal rozpaczliwie Gibałów.
Osamotnienie dwojga ludzi i ich bezradność wobec rzeczywistości podkreślił pisarz, ukazując ich w oddaleniu, na dnie kotliny, we mgle jako dwa czarne kształty, nienaturalnie powiększone, widmowe, straszne. Jedyne dźwięki, jakie słyszymy, to skrzypienie kół ich taczek. Wypełniająca kotlinę lepka mgła oraz panujące ciemności podkreślają beznadziejność sytuacji bohaterów. Elementy krajobrazu nabierają w tym momencie walorów symbolicznych.
Studium zapadającego zmierzchu zamknął pisarz pięknym obrazem wschodzącej gwiazdy wieczornej. Choć samotna na nieboskłonie, a jej światło nie jest potężne, rozświetla jednak ciemność. Daje nadzieję:
Leopold Staff "Wysokie drzewa"
XX-LECIE MIĘDZYWOIENNE
Wiersz Wysokie drzewa pochodzi z tak samo zatytułowanego tomiku, który ukazał się w 1932 roku. Jest to wiersz o nieskazitelnej formie, napisany kunsztownym, wręcz wytwornym stylem. Poeta starannie unika zbanalizowanego słownictwa, potoczności, zwyczajności. Wyrazy takie jak konary, sklepienie, bezwietrze, głusza, odziewać nadają wierszowi majestatyczną dostojność.
Opisany w wierszu krajobraz jest wyjątkowo piękny. Obcując z tą doskonałością i dociekając jej tajemnicy, osiągamy szczęście. Ujawnia się tu związek piękna i dobra, kontemplując rzeczy piękne, stajemy się duchowo piękni i wewnętrznie wolni:
Z wolna wszystko umilka, zapada w krąg głusza 1 zmierzch ciemnością smukłe korony odziewa, Z których widmami rośnie wyzwolona dusza...
Podstawowym składnikiem pejzażu są wymienione w tytule wysokie drzewa. Ich piękno nie ulega wątpliwości; drzewa to dostojne, doskonałe twory natury.
Wysokie drzewa rosnące nad wodą nie są szczególnie rzadkim zjawiskiem przyrodniczym. Poeta uchwycił je jednak w wyjątkowym momencie, gdy upalny dzień przeradza się w chłodną noc, . Słońce zachodzi, czerwonawy kolor jego tarczy w wyobraźni poety przywołał wyobrażenie brązu, stopu metali, z którego odlać można piękną rzeźbę. I tak jak rzeźbę właśnie opisał L. Staff drzewa rosnące nad wodą, w brązie zachodu kute wieczornym promieniem. Wrażenie przestrzenności uzyskujemy nie tylko dzięki temu skojarzeniu; jeśli odpowiednio dobierzemy kierunek padania promieni słonecznych na pnie drzew, uzyskamy także taki efekt. Wyraźnie widać, jaką rolę spełniają tu światło i sposób jego padania. Ważne jest również usytuowanie drzew. Ponieważ rosną one nad wodą, ich konary odbijają się w niej, powodując wrażenie głębi. Powierzchnia wody rozbłyskuje światłem słońca i rozlewa się pawich barw blaskiem; gęste konary przypominają sklepienie. Jeśli zamiast pni drzew w wyobraźni ujrzymy dostojne kolumny, znajdziemy się w świątyni, którą stworzyła dla nas natura. Jest to nie tylko przeżycie estetyczne, ale i doświadczenie wzbogacające naszą duszę.
Drugą strofę poświęcił poeta opisaniu letniego upału. By dotrzeć do istoty gorąceg0, niemal bezwietrznego sierpniowego dnia, posłużył się znaną nam z poezji młodopolskiej techniką synestezji, polegającą na łączeniu wrażeń zmysłowych i ich wzajemnym przenikaniu się. L.Staff nadaje barwy zapachom:
Zapach wody, zielony w cieniu, zloty w słońcu... Poeta potrafi również dostrzec w dźwięku wrażenie ruchu i barwy:
Rozgrzana sierpniowym upałem łąka rozbrzmiewa głośnym cykaniem koników polnych; przerwanie ciszy przez ten natarczywy dźwięk zostało opisane jako szczęk wielu nożyc, nożyc srebrnych; barwa i blask srebra zostały tu przetłumaczone, także na zasadzie synestezji, na dźwięk.
Strofa ostatnia ukazuje zapadanie zmierzchu. Zanika koloryt, zacierają się kształty koron drzew. Zmrok przynosi ze soóą atmosferę tajemniczości, która skłania nas do zastanowienia się, refleksji. Właśnie teraz nadchodzi moment duchowego wyzwolenia, jakby natura, ujawniając nam swe piękno, zdradziła także własne tajemnice. Świat - dzieło miłującego nas Boga jest piękny i dobry.
Julian Tuwim - "Wybór wierszy"
XX-LECIE MIĘDZYWOIENNE S170WIE
W pochodzącym z tomiku Słowa we krwi wierszu J. Tuwima Sitowie przy pobieżnej lekturze możemy dostrzec jedyni piękny poetycki opis krajobrazu:
Stoimy na brzegu jeziora. Otacza nas zieleń trzcin, czujemy zapach mięty, widzimy, jak powierzchnia wody lekko marszczy się od wiatru. Niebo różowieje. Jest świt. Nagle wiatr powiał silniej...
Okazuje się jednak, że pejzaż ten jest wspomnieniem z dzieciństwa. Czym jest dla małego chłopca sitowie?
Piękno sitowia tkwi w nim samym. Nie musi do niczego służyć. . Świat istnieje i jest postrzegany bez refleksji; jest to proste, łatwe i bezpieczne. Nie wymaga wysiłku. Sytuacja zmieni się jednak, gdy mały chłopiec dorośnie i stanie się poetą. Teraz nie jest on już beztroski i radosny:
Poeta patrzy na świat inaczej niż zwykli śmiertelnicy. Ma nad ni władzę. My potrafmy jedynie zachwycać się pięknem przyrody, on potraf je utrwalić. Płaci jednak za to wysoką cenę; szukanie stów dla żywego świata jest trudne, bolesne, tak jakby trud poszukiwania właściwych środków wyrazu miał być odkupieniem za potęgę, którą włada poeta.

Poeta jest władcą słów. Właściwie dobrane słowa nie opisują rzeczywistości; one są rzeczywistością. Znajomość ich daje władzę i moc tworzenia równą mocy Boga, który stwarzając świat, nazywał poszczególne jego elementy, by mogły zaistnieć, a Adamowi kazał nadać imiona żywym istotom. Słowa o takiej mocy szuka się długo i w cierpieniu, by czasem nigdy nie znaleźć, a to, co nam wydaje się "opisywaniem krajobrazu", jest wysiłkiem ogromnym...

Bolesław Leśmian - "Wybór wierszy"
XX-LECIE MIĘDZYWOIENNE
Wiersz Ballada bezludna z tomu Łąka ukazuje świat przyrody w sposób bardzo charakterystyczny dla twórczości Leśmiana, a zarazem niezwykły. Nie odnajdziemy w utworze ukrytej symboliki, opisane tu elementy są tylko sobą; mimo to świat utworu jest tajemniczy i niepowtarzalny. Na czym polega jego niezwykłość?
Kultura śródziemnomorska ukształtowała - między innymi pod wpływem Księgi Genezis - pewien specyficzny sposób widzenia relacji między człowiekiem i naturą. Natura jest człowiekowi podległa, to on ją obserwuje, a jeśli chce opisać jej piękno używa często personifikacji, zjawiskom przyrody nadając znany sobie doskonale, ludzki wymiar, nie dociekając ich tajemnicy i nie ukazując ich takimi, jakimi są same w sobie. Leśmian czyni inaczej. Jego natura istnieje bez człowieka. Zwróćmy uwagę na sam tytuł ballady i na lokalizację opisanych w niej zdarzeń: wszak nie było tam nikogo, kto by widział, kto by słyszał. Podmiot wypowiadający jest istotą fantastyczną, skoro bywa w miejscach dla nikogo niedostępnych; z pewnością zaś nie jest istotą ludzką.
Natura obdarzona jest twórczą motą, która potęguje się w upalny, parny dzień, w pełnym słońcu. Gdzieś pomiędzy żukami, pająkami, świerszczami, w gęstwinie trawy i kwiatów pojawia się nagle nowy element: na naszych oczach zachodzi proces kreacji. To wcielanie się w istnienie jest pełne bólu, wymaga ogromnego wysiłku. I nie kończy się powodzeniem: dziewczynie, która zabóstwiła się cudacznie pod blekotem na uboczu, nie udało się zmaterializować, przejść z niebytu do realnego świata: jeno miejsce, gdzie być mogła, jeszcze trwało i szumiało, / Próżne miejsce na tę duszę, wonne miejsce na to ciało. Uchwycony został moment nieudanego stawania się; Leśmian okazuje się mistrzem w opisywaniu bytów nieistniejących, wyróżnia różne stopnie nieistnienia.
Nieobecność, a raczej - prawie-obecność dziewczyny na łące nie pozostała niezauważona. Dotychczasowa harmonia uległa zburzeniu. Niedoszłe zaistnienie zmieniło świat, pozostawiło jakieś ślady, które można wytropić pająk w nicość sieć zastawił, by pochwycić cień jej cienia]. Teraz odbywa się wielki festyn spełnionego nieistnienia. Powitanie i pożegnanie stały się jednym, tak jak próba zaistnienia mgły dziewczęcej od razu zakończyła się powrotem w niebyt.
Opis tej niezwykłej sytuacji przenikania się sfer bytu i niebytu wymaga zastosowania specjalnych środków językowych. Stąd w wierszu Leśmiana obfitość neologizmów. Mogą one opisywać wygląd bezludnej łąki, która rozkwita w bezmiar w bezpieczu szmaragdowym: to tajemnicze miejsce jest bezkresne, bezpieczne i pełne harmonii, choć jednocześnie aż kipi od twórczych mocy Wdech Pąki wrzał od wrzawy, wrzał i żywcem w słorce dyszał]. Niedoszłe pojawienie się dziewczyny uzyskało wymiar w pewnym sensie nadprzyrodzony ~zabóstwiło się]. Reakcja natury na zaburzenie porządku świata jest gwałtowna: wszystkie istoty zbiegły się wrzawnie, by ustalić, co się stało, jaki to obcy szmer zakłócił ich spokój. A po otrąbieniu uroczystości spełnionego nieistnienia przyszła pora na pieśni powitalne i pieśni potrupne - wszak ta, co być mogła - jednak nie była i nie będzie.

Proszę zajrzeć do:
Majda Jan Tatrzańskim szlakiem literatury Krajowa Agencja Wydawnicza, Kraków 1987;
Kolbuszewski Jacek Tatry w literaturze polskiej 1805-1939;
Kowalczykowa Alina Pejzaż romantyczny, Wydawnictwo literackie Kraków 1982
Pozdrawiam i życzę powodzenia.
Kamil

Re: &quot;przyroda ojczysta jako źródło inspiracji artystycznych i literackich&quot;
Autor: dorot'ka (IP zapamiętane)
Data: 01 lis 2006 - 21:14:30

oooo bardzo ciekawe napewno skorzystam! dziękigrinning smiley

Re: &quot;przyroda ojczysta jako źródło inspiracji artystycznych i literackich&quot;
Autor: artmuz49 (IP zapamiętane)
Data: 14 gru 2016 - 07:58:47

Witaj! Bardzo ciekawy temat, thank you go podniósł
walmartone



Zmieniany 1 raz/y. Ostatnio 2017-01-08 17:58 przez artmuz49.

arloproreview
Autor: Herron896 (IP zapamiętane)
Data: 11 paź 2017 - 11:54:52

LED changes colors and also blinks to supply info about battery charge [arloproreview.com] The Scheduling Mode is one of the extra versatile we've seen.

Re: &quot;przyroda ojczysta jako źródło inspiracji artystycznych i literackich&quot;
Autor: Desy72 (IP zapamiętane)
Data: 24 paź 2017 - 21:36:11

Przez bardzo długi czas szukałem informacji na ten temat. Dziękuję wszystkim!

Re: &quot;przyroda ojczysta jako źródło inspiracji artystycznych i literackich&quot;
Autor: ninest123 (IP zapamiętane)
Data: 26 paź 2017 - 16:27:34

mt1027
cheap oakley sunglasses
ray ban sunglasses
canada goose outlet
adidas yeezy shoes
canada goose jackets
michael kors outlet
ugg outlet
air jordans
cheap uggs
coach factory outlet
canada goose outlet
pandora charms
adidas outlet
canada goose jackets
canada goose jackets
louis vuitton outlet
coach outlet
coach outlet
pandora jewelry
cheap nfl jerseys
canada goose clothing
coach outlet
ugg boots
moncler jackets
coach outlet online
pandora charms
cheap jordans
ugg outlet
canada goose outlet
ralph lauren uk
cheap mlb jerseys
ralph lauren uk
michael kors handbags
pandora outlet
michael kors handbags
uggs outlet
nike store
nike outlet
ray ban sunglasses
oakley sunglasses
north face jackets
kate spade outlet
coach outlet
cheap jordans
pandora uk
ralph lauren outlet online
mbt shoes
canada goose jackets
moncler outlet
uggs outlet
coach outlet online
north face outlet
cheap ray ban sunglasses
canada goose jackets
uggs outlet
michael kors handbags
louis vuitton outlet
ugg outlet
michael kors outlet online
burberry outlet
longchamp outlet
coach outlet online
coach factory outlet
pandora charms
air jordans
pandora charms
moncler outlet
ralph lauren outlet
ugg boots outlet
ralph lauren outlet
coach outlet
moncler jackets
oakley sunglasses
louis vuitton outlet
ralph lauren outlet
coach outlet
coach factory outlet
salvatore ferragamo shoes
pandora
coach outlet
jordan retro
nike shoes
uggs outlet
canada goose jackets
pandora charms
polo outlet
michael kors outlet
ugg boots
christian louboutin outlet
cheap uggs
mt1027

Re: &quot;przyroda ojczysta jako źródło inspiracji artystycznych i literackich&quot;
Autor: chenjinyan (IP zapamiętane)
Data: 24 lis 2017 - 12:24:39

michael kors outlet online
canada goose jackets
canada goose jackets
cheap ray bans
kate spade handbags
ugg boots outlet
coach factory outlet online
ugg canada
canada goose jackets
michael kors outlet online
pandora outlet
ugg outlet online
michael kors outlet clearance
michael kors outlet store
adidas superstars
gucci outlet online
louboutin outlet
louis vuitton outlet store
fred perry polo shirts
ugg boots clearance
north face jackets
nfl jerseys
valentino
canada goose sale
ugg outlet store
ray ban sunglasses discount
toms shoes
coach factory outlet
ralph lauren
red bottom
mulberry handbags
uggs outlet online
coach outlet online
coach factory outlet online
coach outlet canada
columbia sportswear outlet
coach factory outlet online
ferragamo shoes
adidas yeezy boost 350
canada goose coats
michael kors outlet clearance
coach outlet online
ugg outlet
ray ban glasses
canada goose jacket
coach outlet store
coach outlet store
cheap ugg boots
ferragamo outlet
ugg boots
canada goose
ugg outlet
moncler uk
kate spade outlet online
michael kors outlet clearance
longchamp bags
mbt
yeezy boost 350
michael kors handbags
uggs
adidas nmd r1
michael kors outlet online
moncler coats
adidas outlet store
coach outlet store
canada goose jackets
retro 11
cheap air jordans
mbt
ray bans
uggs outlet
canada goose parka
coach factory outlet online
adidas yeezy boost
uggs outlet
uggs clearance
adidas nmd runner
hermes bags
coach outlet online
nike shoes
polo ralph lauren outlet online
coach outlet online
michael kors
mulberry
michael kors outlet store
yeezy shoes
pandora charms sale clearance
kate spade outlet online
polo ralph lauren outlet
canada goose jackets
pandora jewelry
pandora charms sale clearance
yeezy shoes
cheap ugg boots
cheap ray ban sunglasses
fred perry shirts
nike air max 2018
ugg boots clearance
uggs outlet
cheap jordan shoes
uggs on sale
canada goose jackets
louis vuitton outlet online
ralph lauren sale
ralph lauren uk
ralph lauren outlet online
ugg boots
christian louboutin shoes
valentino outlet
cheap air jordans
canada goose jackets
ugg boots
canada goose outlet
canada goose jackets
timberland outlet store
canada goose coats
yeezy shoes
salvatore ferragamo shoes
canada goose sale
nike outlet store online
coach outlet online
moncler sale
cheap ugg boots
coach outlet online
michael kors outlet clearance
hermens
nike outlet store
coach outlet online
uggs outlet
coach factorty outlet online
moncler pas cher
ralph lauren sale
polo ralph lauren outlet
cheap ugg boots
the north face outlet
louboutin shoes
salvatore ferragamo outlet
ugg boots
canada goose outlet online
nike sneakers
coach outlet
coach factory outlet online
moncler outlet online
coach outlet store online
coach outlet online
ralph lauren
canada goose jackets
adidas outlet online
longchamp outlet
michael kors outlet store
burberry outlet online
moncler coats
mlb jerseys cheap
canada goose jackets
kate spade handbags
fitflops sale clearance
ugg boots outlet
caterpillar boots
air max
red bottoms
coach outlet online
cheap jordans free shipping
ugg boots
cheap uggs
michael kors outlet store
coach outlet online
discount oakley sunglasses
canada goose outlet
burberry outlet
longchamp bags
canada goose outlet
coach factory outlet online
longchamp bags
pandora charms
michael kors outlet online
canada goose sale
canada goose coats
cheap jordans for sale
ugg boots women
kate spade outlet
ugg outlet online
birkenstock outlet
adidas shoes
nike outlet online
mlb jerseys whgolesale
ugg outlet
tory burch outlet online
birkin handbags
canada goose outlet
louis vuitton outlet online
louis vuitton factory outlet
mlb jerseys
jerseys cheap
coach outlet online
ugg outlet store
louis vuitton outlet
michael kors outlet canada
pandora charms outlet
canada goose jackets
fitflop sandals
michael kors
hermes bags
ugg boots
ralph lauren
cheap oakley sunglasses
air max
coach factory outlet
canada goose jackets
nike shoes
ugg boots
pandora jewelry
adidas outlet store
mulberry outlet uk
adidas yeezy shoes
ralph lauren uk
cheap air jordans
ugg boots
michael kors
coach factorty outlet online
ugg boots
polo ralph lauren outlet
michael kors outlet online
north face outlet
canada goose
moncler sale
bottes ugg
ugg outlet
michael kors
michael kors
coach factory outlet online
canada goose jackets
jordans
ralph lauren outlet
canada goose
cheap jordans
cheap nfl jerseys wholesale
nike sneakers
nike outlet
michael kors bags
uggs
louis vuitton factory outlet
uggs sale
hermes outlet
adidas nmd r1
nmd adidas
canada goose jackets uk
timberland outlet
ralph lauren uk
adidas sneakers
canada goose coats
polo ralph lauren outlet online
canada goose jackets
canada goose jackets
polo ralph lauren outlet
ugg boots
pandora
air jordan shoes
canada goose sale
north face jackets
pandora jewelry store
ugg outlet store
cheap jordan shoes
coach outlet online
tory burch outlet online
ugg sale
burberry outlet online
uggs outlet
pandora charms sale clearance
adidas yeezy boost
tory burch shoes
moncler coats
louis vuitton handbags
moncler uk
uggs clearance
pandora charms outlet
coach outlet online
hermes handbags
ray ban sunglasses discount
louis vuitton factory outlet
christian louboutin shoes
coach outlet canada
louis vuitton outlet online
hermes bag
burberry handbags
uggs on sale
polo ralph lauren outlet
ugg outlet store
moncler jackets
michael kors uk
ugg sale
louboutin outlet
polo ralph lauren outlet online
ugg boots
michael kors outlet online
adidas ultra boost
canada goose jackets
air jordans
yeezy boost
coach purses
ugg boots
ralph lauren outlet online
uggs outlet
moncler jackets
polo ralph lauren
pandora charms sale clearance
coach outlet online
cheap oakley sunglasses
ugg canada
burberry outlet online
air jordan retro
burberry handbags
adidas outlet online
christian louboutin shoes
moncler outlet online
coach outlet online
supreme uk
kate spade outlet online
coach outlet online
mulberry uk
air max shoes
cheap oakley sunglasses
uggs outlet
yeezy boost 350
canada goose outlet
canada goose outlet store
polo ralph lauren outlet
ugg australia
polo ralph lauren
canada goose jackets
coach outlet online
uggs outlet
ugg outlet
mlb jerseys
ray ban sunglasses outlet
canada goose sale
michael kors outlet online
ralph lauren sale clearance uk
michael kors outlet store
coach factory outlet online
pandora charms
burberry handbags
ray bans
gucci outlet
harden vol 1
ralph lauren outlet online
coach outlet online
michael kors outlet store
ugg
moncler outlet online
polo ralph lauren outlet
canada goose sale
polo ralph lauren outlet online
canada goose coats
michael kors outlet
uggs outlet
uggs outlet
coach outlet store online
canada goose jackets
coach outlet store online
uggs outlet
coach handbags outlet
canada goose
red bottom heels
moncler jacket
the north face outlet
moncler jackets
oakley sunglasses outlet
uggs outlet
canada goose coats
pandora uk
adidas superstar shoes
cheap nike shoes
ray ban sunglasses cheap
ralph lauren outlet online
ugg boots
coach outlet online
cheap nfl jerseys
louis vuitton outlet store
moncler
ralph lauren sale clearance uk
adidas nmd r1
supreme shirts
oakley sunglasses outlet
coach outlet store online clearance
adidas nmd runner
nike outlet store
ugg boots sale
kate spade outlet
longchamp sale
michael kors outlet online
cheap jordan shoes
ugg outlet
birkenstock shoes
ugg outlet
ugg boots
ugg boots
ralph lauren sale
moncler outlet online
canada goose outlet
canada goose outlet online
uggs outlet
polo ralph lauren outlet
pandora charms
pandora uk
pandora charms
the north face jackets
yeezy boost 350
polo outlet online
cheap jordan shoes
pandora charms outlet
cheap jordan shoes
nfl jerseys
longchamps
pandora charms sale
north face outlet
canada goose outlet
ralph lauren outlet online
ugg australia outlet
ugg boots
coach outlet online
north face sale
ralph lauren outlet online
ugg outlet online
coach outlet online
mlb jerseys
polo ralph lauren outlet online
uggs clearance
canada goose outlet
longchamp outlet store
ugg outlet
canada goose jackets
canada goose outlet
coach factory outlet online
canada goose jackets
coach factory outlet online
coach factory outlet online
canada goose
michael kors outlet canada
christian louboutin sale
adidas store
the north face outlet
pandora charms outlet
coach factory outlet
ugg boots outlet
nike outlet online
michael kors outlet store
ugg boots
uggs
coach factory outlet
pandora jewelry outlet
canada goose coats
coach factory outlet
canada goose jackets
ugg outlet store
uggs outlet
pandora jewelry outlet
supreme clothing
171124yueqin
-FGF

Re: &quot;przyroda ojczysta jako źródło inspiracji artystycznych i literackich&quot;
Autor: chanyuan (IP zapamiętane)
Data: 27 lis 2017 - 02:01:56

coach outlet
coach outlet
cheap snapbacks
ugg outlet
true religion jeans sale
michael kors outlet clearance
ugg boots for women
canada goose
ray ban pas cher
canada goose jackets canada
yeezy boost 350
pandora rings
michael kors outlet online
michael kors handbags
canada goose outlet
ralph lauren uk
cheap uggs
ralph lauren polo
mont blanc pens
michael kors outlet
ugg boots clearance
oakley sunglasses wholesale
ugg outlet online clearance
canada goose outlet online
michael kors outlet online
canada goose coats
uggs outlet
ray ban outlet
ray ban sunglasses
ray bans
pandora bracelet
adidas shoes
cheap jordans
canada goose outlet
adidas nmd
canada goose
polo outlet
coach outlet online
hermes outlet
ralph lauren uk
cheap nfl jerseys
kate spade handbags
lunette ray ban
cheap uggs
nike outlet
ugg boots
michael kors handbags
true religion outlet
ugg boots clearance
air jordan 4 retro
coach factory outlet
oakley sunglasses
pandora jewelry
uggs outlet
coach outlet online
michael kors outlet
coach outlet
canada goose jackets
nike shoes
cheap oakley sunglasses
adidas superstar shoes
michael kors outlet clearance
ed hardy
uggs outlet
ugg outlet
coach outlet store online
nike factory store
coach outlet store online
canada goose parka
coach outlet
canada goose sale
ugg boots
ugg outlet store
mont blanc pens
mont blanc pens
uggs outlet
coach outlet online
ugg outlet
michael kors outlet
ugg outlet
polo outlet
canada goose jackets
oakley sunglasses
michael kors outlet online store
coach factory outlet
uggs outlet
uggs on sale
uggs outlet
mlb jerseys
fitflop sandals
christian louboutin outlet
nike outlet store
ralph lauren
ralph lauren outlet
michael kors
canada goose jackets
mbt shoes
coach outlet online
tory burch handbags
ugg boots
ugg boots outlet
polo ralph lauren
uggs outlet
michael kors outlet online
canada goose
ugg boots
ugg outlet online
yeezy shoes
michael kors outlet clearance
ray ban sunglasses outlet
lacoste outlet
ray ban wayfarer
coach factory outlet
christian louboutin sale
uggs outlet
cheap ugg boots
fitflops sale
christian louboutin sale
mulberry uk
true religion outlet store
adidas superstar
ralph lauren outlet
polo ralph lauren outlet online
ugg boots clearance
michael kors outlet
polo ralph lauren shirts
cheap jordans
uggs outlet
ray ban sunglasses
canada goose jackets
nike outlet store
cheap uggs
nike air max
coach outlet
nike shoes
ugg outlet
pandora outlet
cheap ugg boots
uggs outlet
uggs outlet
canada goose jackets
cheap ugg boots
uggs outlet
polo ralph lauren
michael kors outlet store
michael kors outlet
ugg canada
ralph lauren outlet
uggs outlet
canada goose
air jordan shoes
fitflops sale clearance
coach outlet store online
kate spade sale
michael kors outlet clearance
mbt outlet
adidas nmd r1
nmd adidas
ugg outlet stores
ralph lauren
coach outlet canada
nike air max 90
cheap authentic nba jerseys
cheap mlb jerseys
canada goose uk
uggs outlet
canada goose outlet
michael kors outlet
coach outlet store online
polo ralph lauren outlet online
ugg outlet
mulberry handbags
canada goose jackets
coach outlet
ugg outlet
mbt shoes clearance outlet
coach outlet
michael kors outlet
ugg boots clearance
oakley sunglasses wholesale
mont blanc
canada goose jackets
polo ralph lauren outlet
ugg outlet
air max 90
cheap ugg boots
uggs outlet
coach outlet
adidas nmd r1
ugg boots
fitflops sale clearance
coach factory outlet online
cheap ray ban sunglasses
ugg outlet
canada goose outlet
adidas nmd r2
canada goose outlet store
true religion jeans
air jordan 4
coach outlet
yaoxuemei20171127

Re: &quot;przyroda ojczysta jako źródło inspiracji artystycznych i literackich&quot;
Autor: Hudson497 (IP zapamiętane)
Data: 20 gru 2017 - 07:20:51

Complimentary right of access for each and every as well as every customer. [litebluelogin.us] USPS is partially government-owned, which is the factor.

Re: &quot;przyroda ojczysta jako źródło inspiracji artystycznych i literackich&quot;
Autor: tracywyvern (IP zapamiętane)
Data: 20 kwi 2018 - 14:56:00


Re: &quot;przyroda ojczysta jako źródło inspiracji artystycznych i literackich&quot;
Autor: adolfjems (IP zapamiętane)
Data: 03 maj 2018 - 21:17:02


Re: &quot;przyroda ojczysta jako źródło inspiracji artystycznych i literackich&quot;
Autor: tracywyvern (IP zapamiętane)
Data: 16 cze 2018 - 15:45:31

<a href="https://www.surveillancekart.com"><strong>CCTV Camera</strong></a>
<a href="https://www.pestveda.com"><strong>pest control services</strong></a>
<a href="https://www.google.com/maps/dir//AVRiQ+-+Your+personal+Tech+anytime+%26+Anywhere,+3321+O+Ave+NW,+Cedar+Rapids,+IA+52405,+USA/@41.989019,-91.7178067,17z/data=!4m8!4m7!1m0!1m5!1m1!1s0x87e4f7e8378ee29f:0x774296b85b10c086!2m2!1d-91.715618!2d41.989019?hl=en"><strong>Avriq Us</strong></a>
<a href="https://www.pestveda.com/services/termite-control"><strong>termite control services</strong></a>
<a href="https://www.pestveda.com/pages/pest-control-services-gurgaon/"><strong>pest control services in gurgaon</strong></a>
<a href="https://www.surveillancekart.com/cp-plus.php"><strong>CP plus</strong></a>

Re: &quot;przyroda ojczysta jako źródło inspiracji artystycznych i literackich&quot;
Autor: tracywyvern (IP zapamiętane)
Data: 16 cze 2018 - 15:51:53


Re: &quot;przyroda ojczysta jako źródło inspiracji artystycznych i literackich&quot;
Autor: emmaverxn (IP zapamiętane)
Data: 13 lip 2018 - 07:44:51


Re: &quot;przyroda ojczysta jako źródło inspiracji artystycznych i literackich&quot;
Autor: emmaverxn (IP zapamiętane)
Data: 19 lip 2018 - 11:10:21




Akcja: ForaWątkiSzukajZaloguj
Przykro nam, ale tylko zarejestrowane osoby mogą pisać na tym forum.

Serwis internetowy, z którego korzystasz, używa plików cookies. Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, poprawy jakości świadczonych usług w tym dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do Twoich indywidualnych potrzeb). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do Internetu oraz w Polityce prywatności plików cookies.
Dowiedz się więcej.